Icma.az
close
up
RU
Menu

Xəzər dənizinin Azərbaycan sahillərinin dövlət idarəçiliyi

® Vüqar Eyvazov “AmCham Azərbaycan”ın yeni yaradılmış Səhiyyə Komitəsinin sədri təyin edilib

2027 ci ildən Bakıya köç daha da artacaq?

Təcili yardım stansiyasının müdiri işçilərdən rüşvət alır? YENİLƏNİB

Faiq Qarayev beynəlxalq turnirdə iştirak edəcək Azərbaycanın voleybol millisinin üzvləri ilə görüşüb FOTO

Diş əti qanaması hansı daxili xəstəliklərin əlamətidir?

İki zəhərli ilanı təyyarəyə keçirmək istədi

Dünya onların görüşünə köklənib: Müharibələrə son qoyulacaq?

Bu hərəkətlər davam edərsə.. SEPAH generalı Bəhreyn hökümətini HƏDƏLƏDİ

Braziliya millisindən darmadağın: Vinisius het trik etdi

Söküntü başlamazdan əvvəl vətəndaşlar əmlaklarını qiymətləndirməlidir? Açıqlama

Səhiyyədə gizli qalan vergi problemi gündəmə gəldi

45 min dollardan Walmart rəflərinə: Bir qadının qəhvə alternativi biznesi

Bossların bossu” vəfat etdi Pablo Eskobarla əməkdaşlıq edib

Polad Həşimovun anası xəstəxanadan evə buraxılıb TƏBİB

Nənə tarladan 20 min qiyməti olan qızıl tapıb

Xankəndidə Zəfər Gününə həsr olunmuş mini futbol turnirinə yekun vurulub

MRT, KT, PET CT: Xərçəngi dəqiq hansı müayinə aşkarlayır?

SOCAR: İşçilərin səriştəliliklərinin qiymətləndirilməsi istehsal prosesinin tərkib hissəsidir

Məşq zamanı huşunu itirən “Bavariya”nın baş məşqçisi geri qayıdır

Cənub Şərqi Asiyada artan gərginlik və: “Kiçik qalibiyyətli müharibə”

Cənub Şərqi Asiyada artan gərginlik və: “Kiçik qalibiyyətli müharibə”

Icma.az bildirir, Ayna portalına istinadən.

Hər iki tərəfə sərf edən eskalasiya, amma... – Tayland-Kamboca müharibəsinin davam etməsində heç kim maraqlı deyil

Dünyanın əsas diqqət mərkəzindəki məsələlərdən bidi də Tayland və Kamboca arasındakı sərhəd münaqişəsidir. İki Cənub-Şərqi Asiya ölkəsi arasında münasibətlər iyulun 23-də Tayland əsgərlərinin sərhəddə mina vasitəsilə partladılması ilə gərginləşib. Banqkok Phnom Peni vəziyyəti gərginləşdirməkdə, səfirini geri çağırmaqda və sərhədin bütün hissələrini bağlamaqda ittiham edib. Daha sonra iyulun 24-nə keçən gecə ağır artilleriya və aviasiyadan istifadə etməklə Tayland və Kamboca arasında döyüşlər başlayıb. Tank döyüşləri və raketlərdən də istifadə olunub. Tayland Səhiyyə Nazirliyinin məlumatına görə, toqquşmalarda aralarında mülki şəxslər də daxil olmaqla 10-dan çox insan həlak olub.

İki ölkə arasında münaqişəyə Preah Vihear hindu məbədi ilə bağlı ərazi mübahisəsi və Fransanın müstəmləkə xəritələrinin müxtəlif şərhləri səbəb olub.

Tayland və Kamboca arasında ərazi mübahisəsi Cənub-Şərqi Asiyanın ən güclü sivilizasiyalarından biri olan Kxmer İmperiyası dövründə 9-12-ci əsrlərdə tikilmiş Hindu dini kompleksi Preah Vihear məbədi ilə bağlıdır. Məbəd bir neçə dəfə yenidən qurulub, yeni detallar əlavə edilib və sonra buddistlərə verilib.

1904-cü ildə Tayland o zamanlar Siam kimi tanınan, Fransanın nəzarətində olan Kamboca ilə dəqiq sərhəd çəkəcək bir demarkasiya komissiyası yaratmağa razı olub. Əvvəlcə tərəflər Danqrek silsiləsi boyunca bir xətt çəkməyə razılaşıblar ki, bu da məbədin siamların nəzarətinə keçməsi demək idi. Lakin 1907-ci ildə fransız coğrafiyaşünasları Preah Vihearın Kamboca ərazisi kimi göstərildiyi bir xəritə dərc ediblər.

Bununla belə, Siam uzun müddət məbəd kompleksinin sahibi olub və xəritədəki uyğunsuzluğu yalnız 1930-cu illərdə fərq etdi. Tayland coğrafiyaşünasları öz topoqrafik tədqiqatlarını aparıblar və 1953-cü ildə Fransanın geri çəkilməsindən sonra krallıq öz qoşunlarını göndərib.

1959-cu ildə Kamboca Taylandı Beynəlxalq Ədalət Məhkəməsinə (BƏM) verib, məhkəmə 1962-ci ildə məbədin Phnom Penə verilməsi qərarını çıxarıb. Qərar Banqkokun Kambocanın mülkiyyətinə "sakit razılıq" hesab edilən xəritə səhvinə görə "çox gec" başa düşməsi əsasında qəbul edilib.

İki ölkə arasında münasibətlər gərgin olaraq qalır və bir çox Tayland siyasətçiləri məbədin krallığa qaytarılmasını tələb edirlər. 2008-ci ildə sərhəddə 2011-ci ilə qədər davam edən silahlı münaqişə baş verib.

Bu il mayın 28-də Kamboca, Tayland və Laos sərhədində kiçik atışma baş verib və bir əsgər həlak olub. Phnom Pen və Banqkok bir-birlərini vəziyyəti gərginləşdirməkdə ittiham ediblər. İyulun 1-də Taylandın Baş naziri Patonqtan Şinavatra Kambocanın keçmiş Baş naziri, hazırkı hökumət başçısının atası Hun Sen ilə telefon danışığı sızdırılandan sonra vəzifəsindən kənarlaşdırılıb. Həmin söhbətdə o, məbəd ətrafında yaranmış ərazi mübahisəsinə görə öz ordusunun hərəkətlərini tənqid edib.

İyulun 16-da mübahisəli ərazidə minanın partlaması nəticəsində üç Tayland əsgəri yaralanıb. İyulun 23-də mübahisəli ərazidə mina partlaması nəticəsində 5 Tayland əsgəri yaralanıb. Tayland səfirini geri çağırıb və sərhədi bağlayıb. İyulun 24-də iki ölkənin sərhədində artilleriya və aviasiyadan istifadə etməklə silahlı münaqişə baş verib.

Rusiyalı analitik Aleksandr Korolev “Lenta.ru”ya deyib ki, münaqişənin hazırkı gərginləşməsi əslində Taylanddakı daxili siyasi böhranla bağlıdır: “Tayland üçün hazırkı eskalasiya diqqəti daxili sınaqlardan yayındırmaq üçün lazım olan kiçik qalibiyyətli müharibəyə çevrilib!”.

Onun sözlərinə görə, Kamboca hakimiyyəti də belə bir eskalasiyada maraqlı idi: “Ona görə də hər iki tərəf əvvəllər bir-birinə qarşı iqtisadi və sanksiya mübarizəsinə başlayıb. Hər iki tərəf ilkin olaraq bu münaqişəyə rasional olaraq girdilər ki, bu, İsraillə İran və ya İsraillə Fələstin arasındakı münaqişələr kimi genişmiqyaslı qarşıdurmaya çevrilməməlidir. Əgər bəzi bənzətmələr aparsaq, bu, daha çox Hindistan və Pakistan arasında dondurulmuş münaqişəyə bənzəyir. Onun davam etməsində də heç kim maraqlı deyil və bu, heç nə ilə nəticələnməyəcək".

“ABŞ Tayland və Kamboca arasında baş verən sərhəd silahlı münaqişəsinə müdaxilə etməyəcək. Çünki Prezident Donald Tramp administrasiyasının prioritet vəzifəsi Çini cilovlamaqdır. ABŞ-ın bu müharibəyə ayırmağa ümumiyyətlə, vaxtı yoxdur. Onların Hind-Sakit okean regionunda Çini saxlamaqla bağlı öz problemləri var. Çin üçün bu münaqişə də əhəmiyyətli deyil, baxmayaraq ki, hər iki ölkə Pekinin maraq dairəsindədir. Bu baxımdan, ABŞ-ın diqqətini və resurslarını digər silahlı münaqişələrdən yayındıracağını gözləmək lazım deyil. Bu, çox güman ki, ASEAN assosiasiyası çərçivəsində və bu təşkilatın vasitəçiliyi ilə həll olunacaq “yerli böhran”dır”, - deyə analitik qeyd edib.

Son sutkada Kambocanın Poşat sərhəd vilayətinə Tayland ordusunun hücumu nəticəsində azı 13 kambocalı həlak olub, 70-dən çox şəxs yaralanıb. Bu barədə Kamboca Müdafiə Nazirliyi  məlumat yayıb. Yaralananlar arasında 21 əsgər və ən azı 50 mülki şəxs var. Hücum zamanı Tayland ordusu ağır artilleriyadan istifadə edib. Gərginlik davam etməkdədir.

Hadisənin gedişatını izləmək üçün Icma.az saytında ən son yeniliklərə baxın.
seeBaxış sayı:207
embedMənbə:https://ayna.az
archiveBu xəbər 26 İyul 2025 18:33 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Xəzər dənizinin Azərbaycan sahillərinin dövlət idarəçiliyi

17 Noyabr 2026 23:52see356

® Vüqar Eyvazov “AmCham Azərbaycan”ın yeni yaradılmış Səhiyyə Komitəsinin sədri təyin edilib

18 Noyabr 2026 01:28see328

2027 ci ildən Bakıya köç daha da artacaq?

17 Noyabr 2026 23:20see322

Təcili yardım stansiyasının müdiri işçilərdən rüşvət alır? YENİLƏNİB

17 Noyabr 2026 14:53see297

Faiq Qarayev beynəlxalq turnirdə iştirak edəcək Azərbaycanın voleybol millisinin üzvləri ilə görüşüb FOTO

17 Noyabr 2026 14:52see287

Diş əti qanaması hansı daxili xəstəliklərin əlamətidir?

17 Noyabr 2026 23:18see262

İki zəhərli ilanı təyyarəyə keçirmək istədi

17 Noyabr 2026 23:17see244

Dünya onların görüşünə köklənib: Müharibələrə son qoyulacaq?

18 Noyabr 2026 13:51see234

Bu hərəkətlər davam edərsə.. SEPAH generalı Bəhreyn hökümətini HƏDƏLƏDİ

18 Noyabr 2026 02:03see232

Braziliya millisindən darmadağın: Vinisius het trik etdi

18 Noyabr 2026 00:46see227

Söküntü başlamazdan əvvəl vətəndaşlar əmlaklarını qiymətləndirməlidir? Açıqlama

18 Noyabr 2026 14:55see223

Səhiyyədə gizli qalan vergi problemi gündəmə gəldi

18 Noyabr 2026 12:19see222

45 min dollardan Walmart rəflərinə: Bir qadının qəhvə alternativi biznesi

17 Noyabr 2026 14:53see221

Bossların bossu” vəfat etdi Pablo Eskobarla əməkdaşlıq edib

18 Noyabr 2026 01:52see219

Polad Həşimovun anası xəstəxanadan evə buraxılıb TƏBİB

18 Noyabr 2026 01:24see217

Nənə tarladan 20 min qiyməti olan qızıl tapıb

18 Noyabr 2026 02:56see213

Xankəndidə Zəfər Gününə həsr olunmuş mini futbol turnirinə yekun vurulub

19 Noyabr 2026 01:55see200

MRT, KT, PET CT: Xərçəngi dəqiq hansı müayinə aşkarlayır?

18 Noyabr 2026 18:31see188

SOCAR: İşçilərin səriştəliliklərinin qiymətləndirilməsi istehsal prosesinin tərkib hissəsidir

19 Noyabr 2026 02:14see183

Məşq zamanı huşunu itirən “Bavariya”nın baş məşqçisi geri qayıdır

19 Noyabr 2026 02:01see181
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri