Cənubi Qafqazda yeni eranın başlanğıcı

Azərbaycan Respublikasının xarici siyasət kursu milli maraqların sarsılmaz müdafiəsi, regional təhlükəsizliyin təmin olunması və qlobal əməkdaşlıq platformalarında fəal liderlik prinsipləri üzərində qurulmuşdur. Bu baxımdan, oktyabrın 15-də Bakı şəhərində təşkil olunan Asiyada Qarşılıqlı Fəaliyyət və Etimad Tədbirləri üzrə Müşavirənin (AQEM) 7-ci Zirvə Görüşü ölkəmizin beynəlxalq müstəvidə artan geosiyasi çəkisinin və diplomatik nüfuzunun növbəti bariz təzahürü olmuşdur. Qitənin aparıcı dövlətlərinin, beynəlxalq təşkilatların nümayəndələrinin və diplomatik korpus təmsilçilərinin iştirak etdiyi bu möhtəşəm sammitdə Azərbaycan Respublikasının Prezidenti cənab İlham Əliyev proqram xarakterli nitq söyləyərək modern dövrün geostrateji reallıqlarını və ölkəmizin keçdiyi zəfər yolunu təhlil etmişdir. Dövlət başçısının öz çıxışında xüsusi vurğuladığı "Azərbaycan öz suverenliyini və ərazi bütövlüyünü tam bərpa etdi, separatizmə son qoydu" bəyanatı təkcə milli dövlətçilik tariximizin həlledici yekununu deyil, həm də Cənubi Qafqazda və bütövlükdə Avrasiya məkanında yeni sülh və sabitlik erasının rəsmi anonsunu təşkil etmişdir.
BMT Nizamnaməsinin, beynəlxalq hüququn norma və prinsiplərinin uzun illər ərzində kağız üzərində qalması, təcavüzkar Ermənistanın işğalçılıq siyasətinin cəzasız qalması Azərbaycan dövlətini öz gücünə və konstitusion hüquqlarına arxalanaraq tarixi ədaləti bərpa etmək məcburiyyətində qoymuşdu. Prezident cənab İlham Əliyev AQEM-in Zirvə Görüşündəki nitqində 2020-ci ilin 44 günlük Vətən müharibəsi və 2023-cü ilin sentyabrında keçirilən antiterror əməliyyatı nəticəsində əldə olunmuş tarixi nailiyyətlərin hüquqi və siyasi mahiyyətini beynəlxalq ictimaiyyətin diqqətinə çatdırmışdır. Bildirilmişdir ki, Azərbaycan Vətən müharibəsi ilə BMT Təhlükəsizlik Şurasının 30 il icra olunmayan qətnamələrini təkbaşına icra etmiş, ardınca isə öz suveren ərazilərində qeyri-qanuni xarici hərbi birləşmələrin, xuntanın və separatçı strukturların mövcudluğuna tamamilə son qoymuşdur. Bu zəfər nəticəsində ölkəmizin bütün ərazisində Konstitusiya quruluşu, qanunun aliliyi və dövlət suverenliyi istisnasız olaraq bərqərar edilmiş, regionumuz üçün otuz il boyunca böyük təhdid olan separatizm bəlasının kökü qətiyyətlə kəsilmişdir.
AQEM platformasından səsləndirilən bu mesajlar həm də qlobal müstəvidə separatizmlə, ekstremizmlə və ərazi bütövlüyünə qarşı yönəlmiş təhdidlərlə mübarizə aparan dövlətlər üçün misilsiz beynəlxalq presedent rolunu oynayır. Prezident cənab İlham Əliyev öz çıxışında qeyd etmişdir ki, suverenliyin və ərazi bütövlüyünün tam bərpa olunması Azərbaycanın regional sülh gündəliyini irəli sürməsinə tam şərait yaratmışdır. Separatizmə son qoyulması regionda xalqların dinc yanaşı yaşamasını, iqtisadi inteqrasiyanı və kommunikasiyaların açılmasını əngəlləyən əsas maneəni aradan qaldırmışdır. Dövlət başçısı bəyan etmişdir ki, Azərbaycan hərb meydanında qazandığı tarixi zəfəri diplomatik masada daimi sülh sazişi ilə taclandırmaq əzmindədir və Ermənistanla münasibətlərin normallaşması üçün irəli sürülən 5 əsas prinsip doğrudan da beynəlxalq hüquq normalarına tam uyğundur. Separatizmdən azad olunmuş Cənubi Qafqaz artıq münaqişə zonası deyil, beynəlxalq nəqliyyat və enerji dəhlizlərinin birləşdiyi təhlükəsiz əməkdaşlıq məkanı kimi formalaşır.
AQEM-in 7-ci Zirvə Görüşündəki nitqində dövlət başçısı suverenliyin bərpasından sonra azad edilmiş Qarabağ və Şərqi Zəngəzurda həyata keçirilən nəhəng "Böyük Qayıdış" proqramının nəticələrinə də toxunmuşdur. İşğaldan və separatçı qüvvələrin dağıdıcı fəaliyyətindən azad olunmuş torpaqlarımızda qısa müddət ərzində sıfırdan inşa edilən şəhərlər, "ağıllı kəndlər", beynəlxalq hava limanları və "yaşıl enerji" infrastrukturları Azərbaycanın iqtisadi müstəqilliyinin və quruculuq qüdrətinin bariz göstəricisidir. Prezident cənab İlham Əliyev vurğulamışdır ki, separatizmin kökünün kəsilməsi keçmiş məcburi köçkünlərin öz doğma yurdlarına təhlükəsiz, ləyaqətli və daimi qaydada qayıtmasına zəmanət vermişdir. Bu sürətli bərpa salnaməsi Azərbaycanın təkcə öz torpaqlarını azad etmək qüdrətini deyil, həm də xarabalıqlar üzərində müasir sivilizasiya ocaqları ucaltmaq bacarığını bütün Asiya və dünya dövlətlərinə nümayiş etdirir.
Prezident cənab İlham Əliyevin Bakıda keçirilən Asiyada Qarşılıqlı Fəaliyyət və Etimad Tədbirləri üzrə Müşavirənin (AQEM) 7-ci Zirvə Görüşündəki proqram xarakterli çıxışı Azərbaycan dövlətinin geosiyasi zəfərinin beynəlxalq miqyasda təsbit olunması idi. Dövlət başçısının uzaqgörən rəhbərliyi, ordumuzun şücaəti və xalqımızın sarsılmaz birliyi sayəsində Azərbaycan öz suverenliyini və ərazi bütövlüyünü tam bərpa etmiş, separatizmə birdəfəlik son qoyaraq tarixin gedişatını dəyişdirmişdir. AQEM sammitində bir daha rəsmən sübut olundu ki, suverenliyini tam bərpa etmiş güclü Azərbaycan bu gün Asiya və Avropa arasında mühüm geostrateji qovşaq, regional sülhün dayağı və qlobal etimadın ən etibarlı ünvanıdır.

Varis Rüstəmov,
Yeni Azərbaycan Partiyası Sabirabad rayon təşkilatının sədri