Dəqiq işləyən hiylə: Yalançını 10 saniyədə necə tapmaq olar?

Britaniya Kolumbiya Universitetinin sosial psixoloqu Lian ten Brinke sadə bir "10 saniyəlik test” təqdim edib ki, bu test danışıq zamanı yalanı tez aşkarlamağa kömək edir. O, bunu yeni kitabı "Zəhərli insanlar: onlara qarşı necə durmaq və həyatınızı yaxşılaşdırmaq” zamanı izah edib.

Qaynarifno xəbər verir ki, bu barədə "Business Insider" yazıb.

Ten Brinke uzun illər "qaranlıq şəxsiyyət xüsusiyyətləri”ni araşdırıb və bildirir ki, yalan bu xüsusiyyətlərə malik insanlarda tez-tez müşahidə olunur.

Qaranlıq tetrad şəxsi xüsusiyyətləri

Ten Brinke qeyd edir ki, "qaranlıq tetrad”a dörd əsas xüsusiyyət daxildir:

* Psixopatiya – impulsivlik və qaydaların pozulması

* Narsisizm – eqosentrizm və nailiyyətləri mənimsəmə istəyi

* Makiavellizm – güc və nəzarət arzusu

* Sadizm – başqasının ağrısından zövq alma

Bu xüsusiyyətlər fərqli olsa da, tez-tez bir insanda birləşir. Ona görə də diqqət etiketlərə yox, davranış nümunələrinə yönəlməlidir.

"10 saniyəlik test” necə işləyir?

Psixoloq tövsiyə edir ki, danışan insana açıq suallar verilsin və cavab diqqətlə izlənilsin.

* Doğru danışanlar adətən cavablarını detallar və izahlarla zənginləşdirir.

* Yalançılar isə qısa və ya ümumi cavablar verir. Belə hallarda əlavə detallar tələb etmək lazımdır – yalançı üçün bunu etmək daha çətindir.

Gözlənilməz suallar daha effektivdir

Ten Brinke deyir ki, insanın əvvəlcədən hazırlana bilmədiyi suallar vermək yaxşıdır.

Məsələn, müsahibədə namizəd Apple-da işlədiyini iddia edirsə, gündəlik iş həyatının detalları, məsələn, nahar yerləri barədə sual vermək olar. Yalançının inandırıcı cavab hazırlaması çətinləşir. Belə vəziyyətdə danışıq yavaşlaya, duruxmalar və uzun söz axtarışları görünə bilər.

Bədən dili aldatıcı ola bilər

Psixoloq məşhur mifləri də təkzib edir: baxışdan qaçmaq, həyəcan, əl hərəkətləri yalanın etibarlı göstəricisi deyil. Tədqiqatlar göstərir ki, yalan danışanlar da eyni qədər göz təması saxlayır.

Əsas tövsiyə

Ten Brinke vurğulayır ki, diqqət mətndə olmalıdır: sözlər, detallılıq səviyyəsi və məntiqi ardıcıllıq yalanı həqiqətdən ayırd etməyə ən çox kömək edən göstəricilərdir.

Aydın