Dərs saatına görə deyil, iş saatına əsaslanan maaş sistemi olsun Tanınmış müəllim

"Hazırda ölkəmizdə müəllimlərin maaş sistemi əsasən dərs saatına görə hesablanır. Yəni müəllimin aylıq məvacibi onun həftəlik dərs yükünə əsaslanır. Məsələn, bir müəllimin həftəlik dərs yükü 18 saatdırsa, onun maaşı həmin 18 saata görə hesablanır və ayda sabit məbləğdə ödənilir. Əslində, müəllim bir ayda təxminən 72 saat dərs keçmiş olur (18 saat × 4 həftə = 72 saat), amma yenə də “18 saatlıq dərs yükünə görə” maaş alır".

Bu barədə Redaktor.az-a tanınmış müəllim Səbinə Əsədova müəllimlərin əməkhaqlarının dərs saatına görə deyil, iş saatına uyğun müəyyənləşdirilməli olmasından danışarkən bildirdi.

Onun fikrincə, bu model, yəni “18 saatlıq dərs yükünə görə” ​​maaş sistemi ​​​​​müəllimlərin əməyini tam şəkildə əks etdirmir:

"Çünki müəllimin işi yalnız sinifdə keçdiyi 18 saatlıq dərslə məhdudlaşmır. O, dərs planları və təqdimatlar hazırlayır, jurnalları doldurur, qiymətləndirmə aparır, valideynlərlə və rəhbərliklə görüşür, təlimlərdə iştirak edir. Lakin bu işlərin hamısı maaş hesablamasında nəzərə alınmır. Nəticədə, müəllim real olaraq 40-45 saat işləsə də, ödəniş yalnız 18 dərs saatına görə olur. Bu, həm motivasiyanın azalmasına, həm də işin keyfiyyətinin aşağı düşməsinə səbəb olur. Müəllimlər cəmiyyətin gələcəyini formalaşdıran ən mühüm peşə sahibləridir. Onların əməyinin ədalətli qiymətləndirilməsi yalnız fərdi rifahı deyil, həm də təhsilin keyfiyyətini artırar".

Səbinə Əsədova qeyd etdi ki, müəllimlərin məvacibi iş saatına görə hesablanarsa, bu, bir sıra müsbət dəyişikliklərə gətirib çıxara biləcəyi halda, mənfi fəsadlar da yarada bilər.

"Belə ki, əməkhaqqı ədalətli bölünər - müəllimin dərsdənkənar fəaliyyəti də maaşda nəzərə alınar. Müəllim gördüyü əməyin qarşılığını aldığı üçün daha həvəslə işləyər. Nəticədə təhsil səviyyəsi yüksələr.
Digər tərəfdən, təbii ki, bu sistemin tətbiqi üçün əvvəlcə bir sıra məsələlər həll olunmalıdır. Yəni müəllimlərin real iş saatlarının qeydiyyatı üçün vahid mexanizm yaradılmalı, məktəblərin büdcəsi və dövlət xərcləri yenidən planlaşdırılmalı, şəffaflıq və hesabatlılıq təmin edilməlidir. Dərs saatına görə deyil, iş saatına əsaslanan maaş sistemi müəllimin bütün fəaliyyətini əhatə etməli, ədalətli və müasir yanaşma kimi təhsilin inkişafına böyük töhfə verməsi planlaşdırılmalıdır.

Bu sadaladıqlarımın olmayacağı təqdirdə müəllimin yenə eyni məvaciblə daha çox saat işdə saxlanılması nəzərdə tutulursa, verilmiş təklifin tətbiqi nəinki təhsildə, həm də cəmiyyətin sosial həyatında ciddi və qarşısıalınmaz problemlərə təkan verəcəkdir. Doğrusu irəli sürülmüş təklifin hazırkı vəziyyət üçün həyata keçirilməsi münasib mexanizm kimi görmürəm. Bu uzun və mərhələli bir zaman aşımından keçməlidir", - deyə o, bildirdi.

Aytəkin TOFİQQIZI