Icma.az
close
up
RU
Menu

Bakını qoyub Ağstafaya köçdü 87 yaşlı Xalq artistinin həyatı necə keçir?

TÜRK MÜDAFİƏ SƏNAYESİNİN YENİ UĞURU... 51 dronu bir neçə saniyədə məhv edir + VİDEO

Ozan Güven “Aşk ı Memnu”nun “Behlül”ü ola bilərmiş

İngiltərə İspaniyanı məğlub edərək qrup lideri OLDU

Azərbaycanda sərnişin mikroavtobusu qəzaya uğradı: Çox sayda yaralı var Video

Futbol turniri valideynlərin davranışına görə dayandırıldı

İtaliyadan Ukraynaya yeni hərbi dəstək: İki peykin radar məlumatları veriləcək

“Boranı” restoranı ilə bağlı iddia: Tək gəldiyi üçün müştəriyə girişə icazə verilmədi

Dislipidemiyanın aktual məsələləri: Qərar qəbuletmə vaxtı mövzusunda Elmi praktiki simpozium həyata keçiriləcək

Belçikadan möhtəşəm geridönüş: İtaliya darmadağın edildi

Onkoloji xəstəliklərin müalicəsi sığorta ilə ödənilməlidir Deputatdan TƏKLİF

İran parlamenti ABŞ la danışıqların başa çatdığını açıqlayıb

Deklan Rays “Arsenal”la beşillik müqavilə barədə razılığa gəldi

Braziliya futbolunun əfsanəsi 11 il sonra futbola qayıtdı...

Uşaqlarınızı bu əşyadan qoruyun Azərbaycanlı həkim (VİDEO

Musiqi alətində ifa edən uşaqlar daha yaddaşlı OLUR

Küləkli hava şəraiti ilə bağlı sarı xəbərdarlıq verilib

Ən çox qazanan televiziya aktyorları...

Uorren Baffet 5,5 milyard dollarlıq səhmlərini xeyriyyə fondlarına bağışlayıb

Gündə 50 qramdan çox təmiz etanol içmək demensiya riskini 29 faiz artırır

Dörd gözlü heyvanın nəsli tükənir : Ondan cəmi bir neçə yüz ədəd var

Dörd gözlü heyvanın nəsli tükənir : Ondan cəmi bir neçə yüz ədəd var

Icma.az, Lent az saytından verilən məlumata əsaslanaraq xəbər yayır.

Keniya və Somali sərhədində dünyanın ən nadir girola yox olmaq üzrədir. Bir vaxtlar yerli icmalar tərəfindən “mal-qaraya bərəkət gətirən heyvan” kimi qəbul edilən bu növ bu gün tam məhv olmaq təhlükəsi ilə üz-üzədir.

Lent.az xarici mediaya istinadla xəbər verir ki, 1970-ci illərdə təxminən 15 min fərd olan girola populyasiyası hazırda 500-dən də az qalıb.

“Dördgöz antilopa” effekti

Girolanı çox vaxt “dördgöz antilop” adlandırırlar. Uzaqdan baxanda onun dörd gözü varmış kimi görünür. Lakin yaxından nəzər saldıqda məlum olur ki, bu “ikinci gözlər” əslində gözaltı qara ləkələr, yəni preorbital vəzilərdir.

Bu vəzilər bir çox davar növündə (qoyun, keçi və maral kimi) olur və territoriyanın işarələnməsi üçün istifadə olunur. Heyvan bu vəzilərlə xüsusi qoxu buraxaraq ərazidə öz varlığını bildirir. Təəssüf ki, bu “uğur gətirən” canlılar artıq demək olar ki, tamamilə yox olmaqdadır.

Nə üçün girolaların sayı azaldı?

Hirola Conservation Program (HCP) məlumatına görə, populyasiyanın kəskin azalması 1980-ci illərdə başlayan iri buynuzlu heyvanların taun epidemiyası ilə əlaqədardır. Bu virus həm ev heyvanlarını, həm də vəhşi cüttoynaq ailəsinə mənsub növləri yoluxdururdu.

Xəstəlik yüksək qızdırma, ağız yaraları, ishal və cəmi 10–15 gün ərzində ölümə səbəb olurdu. Bu, tarixdə ən dağıdıcı heyvan epidemiyalarından biri sayılır və girolalara da ağır zərbə vurmuşdu. Mütəxəssislərin sözlərinə görə, epidemiya populyasiyanın 85–90 faizini məhv edib.

Taun virusu bu gün dünyada tam ləğv edilsə də (bu, çiçək xəstəliyindən sonra tarixdə ikinci belə hadisədir), girolaların sayı heç vaxt bərpa olunmayıb.

Növbəti təhlükə: yaşayış mühitinin itirilməsi

Bu növün bərpasına əsas maneə otlaqların və açıq savannaların məhv olmasıdır. Son 30 ildə girolaların təbii yaşayış mühiti tədricən ağaclarla örtülüb, nəticədə onların sərbəst hərəkət və qida tapma imkanları 5 faizə qədər azalıb.

Hazırda təbiəti qoruma təşkilatları yerli icmalar və hökumətlərlə birlikdə 404 min hektardan çox yeni ərazini bərpa edib qorumağa çalışırlar. Hələ ki əvvəlki saylarına qayıtmaq uzaq perspektivdir, lakin bu səylər dünyanın ən nadir antilopasının qorunub saxlanacağına ümid yaradır.

Qeyd edək ki, girola yalnız təbii şəraitdə yaşayır. Bu növün nə zooloji bağlarda, nə də süni şəraitdə heç bir populyasiyası yoxdur.

Ən son yeniliklər və məlumatlar üçün Icma.az saytını izləyin, biz hadisənin gedişatını izləyirik və ən aktual məlumatları təqdim edirik.
seeBaxış sayı:175
embedMənbə:https://lent.az
archiveBu xəbər 06 Noyabr 2025 16:45 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Bakını qoyub Ağstafaya köçdü 87 yaşlı Xalq artistinin həyatı necə keçir?

15 Noyabr 2026 15:50see290

TÜRK MÜDAFİƏ SƏNAYESİNİN YENİ UĞURU... 51 dronu bir neçə saniyədə məhv edir + VİDEO

15 Noyabr 2026 19:14see286

Ozan Güven “Aşk ı Memnu”nun “Behlül”ü ola bilərmiş

16 Noyabr 2026 02:02see269

İngiltərə İspaniyanı məğlub edərək qrup lideri OLDU

16 Noyabr 2026 01:51see265

Azərbaycanda sərnişin mikroavtobusu qəzaya uğradı: Çox sayda yaralı var Video

15 Noyabr 2026 16:38see241

Futbol turniri valideynlərin davranışına görə dayandırıldı

16 Noyabr 2026 01:15see232

İtaliyadan Ukraynaya yeni hərbi dəstək: İki peykin radar məlumatları veriləcək

15 Noyabr 2026 22:01see219

“Boranı” restoranı ilə bağlı iddia: Tək gəldiyi üçün müştəriyə girişə icazə verilmədi

15 Noyabr 2026 21:02see217

Dislipidemiyanın aktual məsələləri: Qərar qəbuletmə vaxtı mövzusunda Elmi praktiki simpozium həyata keçiriləcək

16 Noyabr 2026 12:04see216

Belçikadan möhtəşəm geridönüş: İtaliya darmadağın edildi

16 Noyabr 2026 01:56see215

Onkoloji xəstəliklərin müalicəsi sığorta ilə ödənilməlidir Deputatdan TƏKLİF

16 Noyabr 2026 16:37see211

İran parlamenti ABŞ la danışıqların başa çatdığını açıqlayıb

15 Noyabr 2026 17:27see209

Deklan Rays “Arsenal”la beşillik müqavilə barədə razılığa gəldi

17 Noyabr 2026 01:11see201

Braziliya futbolunun əfsanəsi 11 il sonra futbola qayıtdı...

16 Noyabr 2026 00:05see201

Uşaqlarınızı bu əşyadan qoruyun Azərbaycanlı həkim (VİDEO

16 Noyabr 2026 12:36see196

Musiqi alətində ifa edən uşaqlar daha yaddaşlı OLUR

16 Noyabr 2026 23:43see187

Küləkli hava şəraiti ilə bağlı sarı xəbərdarlıq verilib

17 Noyabr 2026 05:32see179

Ən çox qazanan televiziya aktyorları...

16 Noyabr 2026 20:52see177

Uorren Baffet 5,5 milyard dollarlıq səhmlərini xeyriyyə fondlarına bağışlayıb

17 Noyabr 2026 04:19see174

Gündə 50 qramdan çox təmiz etanol içmək demensiya riskini 29 faiz artırır

15 Noyabr 2026 20:52see172
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri