Icma.az
close
up
RU
Menu

PR də strateji planlaşdırma: uğurlu kommunikasiya necə qurulur?

Onkoloji xəstəliklərin müalicəsi sığorta ilə ödənilməlidir Deputatdan TƏKLİF

Deklan Rays “Arsenal”la beşillik müqavilə barədə razılığa gəldi

Uşaqlarınızı bu əşyadan qoruyun Azərbaycanlı həkim (VİDEO

Musiqi alətində ifa edən uşaqlar daha yaddaşlı OLUR

Xərçəngdən sonra ən böyük qorxu: Xəstəlik təkrarlanmasın deyə nə etməli?

Uorren Baffet 5,5 milyard dollarlıq səhmlərini xeyriyyə fondlarına bağışlayıb

Ən çox qazanan televiziya aktyorları...

Küləkli hava şəraiti ilə bağlı sarı xəbərdarlıq verilib

Küləkli havada uşaqlarda qulaq ağrısı və qulaq iltihabı riski artırmı?

Ayxan Abbasov: “Ən aşağı pilləyə düşmüşdük, indi yavaş yavaş yüksəlməliyik”

Dövlət bu xəstələrin də müalicə pulunu ödəyəcək?

Xaçmazda ev yandı, 90 yaşlı sahibəsi həlak oldu

Qışı sərt keçən rayonlarda qaz və işıq limitləri dəyişəcək? VACİB AÇIQLAMA

Bu ilin büdcəsində niyə profisit yaranıb?

Bu ərazidə yeni üç mərtəbəli məktəb TİKİLƏCƏK 9 milyonluq LAYİHƏ

Mərkəzi Gömrük Hospitalında “Blue Code sisteminin tətbiqi və təkmilləşdirilməsi” mövzusunda maarifləndirici tədbir keçirilib

Təcili yardım stansiyasının müdiri işçilərdən rüşvət alır? YENİLƏNİB

Litva, İslandiya və Estoniya yığmalarından inamlı qələbə Millətlər Liqası

® Vüqar Eyvazov “AmCham Azərbaycan”ın yeni yaradılmış Səhiyyə Komitəsinin sədri təyin edilib

Dörd gözlü heyvanın nəsli tükənir : Ondan cəmi bir neçə yüz ədəd var

Dörd gözlü heyvanın nəsli tükənir : Ondan cəmi bir neçə yüz ədəd var

Icma.az, Lent az saytından verilən məlumata əsaslanaraq xəbər yayır.

Keniya və Somali sərhədində dünyanın ən nadir girola yox olmaq üzrədir. Bir vaxtlar yerli icmalar tərəfindən “mal-qaraya bərəkət gətirən heyvan” kimi qəbul edilən bu növ bu gün tam məhv olmaq təhlükəsi ilə üz-üzədir.

Lent.az xarici mediaya istinadla xəbər verir ki, 1970-ci illərdə təxminən 15 min fərd olan girola populyasiyası hazırda 500-dən də az qalıb.

“Dördgöz antilopa” effekti

Girolanı çox vaxt “dördgöz antilop” adlandırırlar. Uzaqdan baxanda onun dörd gözü varmış kimi görünür. Lakin yaxından nəzər saldıqda məlum olur ki, bu “ikinci gözlər” əslində gözaltı qara ləkələr, yəni preorbital vəzilərdir.

Bu vəzilər bir çox davar növündə (qoyun, keçi və maral kimi) olur və territoriyanın işarələnməsi üçün istifadə olunur. Heyvan bu vəzilərlə xüsusi qoxu buraxaraq ərazidə öz varlığını bildirir. Təəssüf ki, bu “uğur gətirən” canlılar artıq demək olar ki, tamamilə yox olmaqdadır.

Nə üçün girolaların sayı azaldı?

Hirola Conservation Program (HCP) məlumatına görə, populyasiyanın kəskin azalması 1980-ci illərdə başlayan iri buynuzlu heyvanların taun epidemiyası ilə əlaqədardır. Bu virus həm ev heyvanlarını, həm də vəhşi cüttoynaq ailəsinə mənsub növləri yoluxdururdu.

Xəstəlik yüksək qızdırma, ağız yaraları, ishal və cəmi 10–15 gün ərzində ölümə səbəb olurdu. Bu, tarixdə ən dağıdıcı heyvan epidemiyalarından biri sayılır və girolalara da ağır zərbə vurmuşdu. Mütəxəssislərin sözlərinə görə, epidemiya populyasiyanın 85–90 faizini məhv edib.

Taun virusu bu gün dünyada tam ləğv edilsə də (bu, çiçək xəstəliyindən sonra tarixdə ikinci belə hadisədir), girolaların sayı heç vaxt bərpa olunmayıb.

Növbəti təhlükə: yaşayış mühitinin itirilməsi

Bu növün bərpasına əsas maneə otlaqların və açıq savannaların məhv olmasıdır. Son 30 ildə girolaların təbii yaşayış mühiti tədricən ağaclarla örtülüb, nəticədə onların sərbəst hərəkət və qida tapma imkanları 5 faizə qədər azalıb.

Hazırda təbiəti qoruma təşkilatları yerli icmalar və hökumətlərlə birlikdə 404 min hektardan çox yeni ərazini bərpa edib qorumağa çalışırlar. Hələ ki əvvəlki saylarına qayıtmaq uzaq perspektivdir, lakin bu səylər dünyanın ən nadir antilopasının qorunub saxlanacağına ümid yaradır.

Qeyd edək ki, girola yalnız təbii şəraitdə yaşayır. Bu növün nə zooloji bağlarda, nə də süni şəraitdə heç bir populyasiyası yoxdur.

Ən son yeniliklər və məlumatlar üçün Icma.az saytını izləyin, biz hadisənin gedişatını izləyirik və ən aktual məlumatları təqdim edirik.
seeBaxış sayı:177
embedMənbə:https://lent.az
archiveBu xəbər 06 Noyabr 2025 16:45 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

PR də strateji planlaşdırma: uğurlu kommunikasiya necə qurulur?

17 Noyabr 2026 09:13see325

Onkoloji xəstəliklərin müalicəsi sığorta ilə ödənilməlidir Deputatdan TƏKLİF

16 Noyabr 2026 16:37see303

Deklan Rays “Arsenal”la beşillik müqavilə barədə razılığa gəldi

17 Noyabr 2026 01:11see289

Uşaqlarınızı bu əşyadan qoruyun Azərbaycanlı həkim (VİDEO

16 Noyabr 2026 12:36see282

Musiqi alətində ifa edən uşaqlar daha yaddaşlı OLUR

16 Noyabr 2026 23:43see268

Xərçəngdən sonra ən böyük qorxu: Xəstəlik təkrarlanmasın deyə nə etməli?

16 Noyabr 2026 22:45see263

Uorren Baffet 5,5 milyard dollarlıq səhmlərini xeyriyyə fondlarına bağışlayıb

17 Noyabr 2026 04:19see263

Ən çox qazanan televiziya aktyorları...

16 Noyabr 2026 20:52see259

Küləkli hava şəraiti ilə bağlı sarı xəbərdarlıq verilib

17 Noyabr 2026 05:32see258

Küləkli havada uşaqlarda qulaq ağrısı və qulaq iltihabı riski artırmı?

16 Noyabr 2026 14:44see248

Ayxan Abbasov: “Ən aşağı pilləyə düşmüşdük, indi yavaş yavaş yüksəlməliyik”

17 Noyabr 2026 01:42see243

Dövlət bu xəstələrin də müalicə pulunu ödəyəcək?

16 Noyabr 2026 15:49see237

Xaçmazda ev yandı, 90 yaşlı sahibəsi həlak oldu

16 Noyabr 2026 20:15see233

Qışı sərt keçən rayonlarda qaz və işıq limitləri dəyişəcək? VACİB AÇIQLAMA

17 Noyabr 2026 13:59see233

Bu ilin büdcəsində niyə profisit yaranıb?

16 Noyabr 2026 17:35see231

Bu ərazidə yeni üç mərtəbəli məktəb TİKİLƏCƏK 9 milyonluq LAYİHƏ

16 Noyabr 2026 18:22see221

Mərkəzi Gömrük Hospitalında “Blue Code sisteminin tətbiqi və təkmilləşdirilməsi” mövzusunda maarifləndirici tədbir keçirilib

17 Noyabr 2026 09:14see219

Təcili yardım stansiyasının müdiri işçilərdən rüşvət alır? YENİLƏNİB

17 Noyabr 2026 14:53see211

Litva, İslandiya və Estoniya yığmalarından inamlı qələbə Millətlər Liqası

16 Noyabr 2026 23:35see211

® Vüqar Eyvazov “AmCham Azərbaycan”ın yeni yaradılmış Səhiyyə Komitəsinin sədri təyin edilib

18 Noyabr 2026 01:28see196
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri