Icma.az
close
up
RU
Dörd gözlü heyvanın nəsli tükənir : Ondan cəmi bir neçə yüz ədəd var

Dörd gözlü heyvanın nəsli tükənir : Ondan cəmi bir neçə yüz ədəd var

Icma.az, Lent az saytından verilən məlumata əsaslanaraq xəbər yayır.

Keniya və Somali sərhədində dünyanın ən nadir girola yox olmaq üzrədir. Bir vaxtlar yerli icmalar tərəfindən “mal-qaraya bərəkət gətirən heyvan” kimi qəbul edilən bu növ bu gün tam məhv olmaq təhlükəsi ilə üz-üzədir.

Lent.az xarici mediaya istinadla xəbər verir ki, 1970-ci illərdə təxminən 15 min fərd olan girola populyasiyası hazırda 500-dən də az qalıb.

“Dördgöz antilopa” effekti

Girolanı çox vaxt “dördgöz antilop” adlandırırlar. Uzaqdan baxanda onun dörd gözü varmış kimi görünür. Lakin yaxından nəzər saldıqda məlum olur ki, bu “ikinci gözlər” əslində gözaltı qara ləkələr, yəni preorbital vəzilərdir.

Bu vəzilər bir çox davar növündə (qoyun, keçi və maral kimi) olur və territoriyanın işarələnməsi üçün istifadə olunur. Heyvan bu vəzilərlə xüsusi qoxu buraxaraq ərazidə öz varlığını bildirir. Təəssüf ki, bu “uğur gətirən” canlılar artıq demək olar ki, tamamilə yox olmaqdadır.

Nə üçün girolaların sayı azaldı?

Hirola Conservation Program (HCP) məlumatına görə, populyasiyanın kəskin azalması 1980-ci illərdə başlayan iri buynuzlu heyvanların taun epidemiyası ilə əlaqədardır. Bu virus həm ev heyvanlarını, həm də vəhşi cüttoynaq ailəsinə mənsub növləri yoluxdururdu.

Xəstəlik yüksək qızdırma, ağız yaraları, ishal və cəmi 10–15 gün ərzində ölümə səbəb olurdu. Bu, tarixdə ən dağıdıcı heyvan epidemiyalarından biri sayılır və girolalara da ağır zərbə vurmuşdu. Mütəxəssislərin sözlərinə görə, epidemiya populyasiyanın 85–90 faizini məhv edib.

Taun virusu bu gün dünyada tam ləğv edilsə də (bu, çiçək xəstəliyindən sonra tarixdə ikinci belə hadisədir), girolaların sayı heç vaxt bərpa olunmayıb.

Növbəti təhlükə: yaşayış mühitinin itirilməsi

Bu növün bərpasına əsas maneə otlaqların və açıq savannaların məhv olmasıdır. Son 30 ildə girolaların təbii yaşayış mühiti tədricən ağaclarla örtülüb, nəticədə onların sərbəst hərəkət və qida tapma imkanları 5 faizə qədər azalıb.

Hazırda təbiəti qoruma təşkilatları yerli icmalar və hökumətlərlə birlikdə 404 min hektardan çox yeni ərazini bərpa edib qorumağa çalışırlar. Hələ ki əvvəlki saylarına qayıtmaq uzaq perspektivdir, lakin bu səylər dünyanın ən nadir antilopasının qorunub saxlanacağına ümid yaradır.

Qeyd edək ki, girola yalnız təbii şəraitdə yaşayır. Bu növün nə zooloji bağlarda, nə də süni şəraitdə heç bir populyasiyası yoxdur.

Ən son yeniliklər və məlumatlar üçün Icma.az saytını izləyin, biz hadisənin gedişatını izləyirik və ən aktual məlumatları təqdim edirik.
seeBaxış sayı:179
embedMənbə:https://lent.az
archiveBu xəbər 06 Noyabr 2025 16:45 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Xəzər dənizinin Azərbaycan sahillərinin dövlət idarəçiliyi

17 Noyabr 2026 23:52see343

Qışı sərt keçən rayonlarda qaz və işıq limitləri dəyişəcək? VACİB AÇIQLAMA

17 Noyabr 2026 13:59see330

® Vüqar Eyvazov “AmCham Azərbaycan”ın yeni yaradılmış Səhiyyə Komitəsinin sədri təyin edilib

18 Noyabr 2026 01:28see315

2027 ci ildən Bakıya köç daha da artacaq?

17 Noyabr 2026 23:20see308

Təcili yardım stansiyasının müdiri işçilərdən rüşvət alır? YENİLƏNİB

17 Noyabr 2026 14:53see285

Faiq Qarayev beynəlxalq turnirdə iştirak edəcək Azərbaycanın voleybol millisinin üzvləri ilə görüşüb FOTO

17 Noyabr 2026 14:52see272

Dişlər yaddaş kartımızdır?

17 Noyabr 2026 13:42see267

Diş əti qanaması hansı daxili xəstəliklərin əlamətidir?

17 Noyabr 2026 23:18see250

Yuxu ilə böyümə hormonu arasında yeni neyron əlaqəsi aşkar edilib

17 Noyabr 2026 12:44see238

İki zəhərli ilanı təyyarəyə keçirmək istədi

17 Noyabr 2026 23:17see231

Azerbaijan’s macro economy 2025 2026 and future prospects

17 Noyabr 2026 13:48see230

Bu hərəkətlər davam edərsə.. SEPAH generalı Bəhreyn hökümətini HƏDƏLƏDİ

18 Noyabr 2026 02:03see226

Braziliya millisindən darmadağın: Vinisius het trik etdi

18 Noyabr 2026 00:46see218

Söküntü başlamazdan əvvəl vətəndaşlar əmlaklarını qiymətləndirməlidir? Açıqlama

18 Noyabr 2026 14:55see214

45 min dollardan Walmart rəflərinə: Bir qadının qəhvə alternativi biznesi

17 Noyabr 2026 14:53see213

Bossların bossu” vəfat etdi Pablo Eskobarla əməkdaşlıq edib

18 Noyabr 2026 01:52see211

Polad Həşimovun anası xəstəxanadan evə buraxılıb TƏBİB

18 Noyabr 2026 01:24see211

Nənə tarladan 20 min qiyməti olan qızıl tapıb

18 Noyabr 2026 02:56see204

Səhiyyədə gizli qalan vergi problemi gündəmə gəldi

18 Noyabr 2026 12:19see202

Xankəndidə Zəfər Gününə həsr olunmuş mini futbol turnirinə yekun vurulub

19 Noyabr 2026 01:55see191
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri