Icma.az
close
up
RU
Dünya yeni mərhələdə: Qlobal güclər arasında bölüşdürülmə prosesi gedir

Dünya yeni mərhələdə: Qlobal güclər arasında bölüşdürülmə prosesi gedir

Icma.az, Sherg.az saytına istinadən bildirir.

Beynəlxalq münasibətlər sistemində dərin və struktur dəyişikliklər müşahidə olunur. Qlobal güc balansı pozulur, mövcud dünya nizamı sarsılır və beynəlxalq təşkilatların, xüsusilə də Birləşmiş Millətlər Təşkilatının funksionallığı ciddi suallar doğurur. Bu proseslər fonunda regional və qlobal aktorlar arasında təsir dairələrinin yenidən bölüşdürülməsi uğrunda görünməmiş miqyasda siyasi, iqtisadi və hərbi rəqabət gedir. Belarus Prezidenti Aleksandr Lukaşenko da bu reallığı açıq şəkildə ifadə edərək bildirib: “Dünya yenidən bölünür, əsl döyüş, mübarizə gedir. Mən istərdim ki, bu mübarizədə qalib gələk. Ancaq birlikdə qalib gələ bilərik". Bu fikirlər, eləcə də Türkiyə Prezidenti Rəcəb Tayyib Ərdoğanın “Dünya beşdən böyükdür” tezisi qlobal idarəetmədə ciddi islahatlara ehtiyac olduğunu göstərir. Artan narazılıqlar, geosiyasi bloklaşmalar və beynəlxalq hüququn selektiv tətbiqi dünya düzəninin ədalətsizliyini ortaya qoyur. Belə bir şəraitdə Azərbaycan da öz mövqeyini qorumaq və gücləndirmək üçün həm regional, həm də beynəlxalq müstəvidə çevik, məqsədyönlü və prinsipial siyasət yürüdür.


Politoloq Yusif Bağırzadə Sherg.az-a açılamasında Belarus Prezidenti Aleksandr Lukaşenkonun səsləndirdiyi fikirlərdə müəyyən həqiqət payının olduğunu və burada qeyri-adi bir məqam görünmədiyini söyləyib: 


"Bu gün beynəlxalq aləmdə Birləşmiş Millətlər Təşkilatının rolu tədricən azalır, təşkilatın struktur və idarəetmə mexanizminin dəyişməsi ilə bağlı fikirlər getdikcə daha çox səslənməyə başlayır. Hətta Təhlükəsizlik Şurasının daimi üzvlərinin tərkibinin dəyişdirilməsi, bu quruma yeni regional güclərin-İslam dünyasının, türkdilli dövlətlərin və Afrika ölkələrinin daxil edilməsinə dair çağırışlar da artmaqdadır. Bu kontekstdə Türkiyə Prezidenti Rəcəb Tayyib Ərdoğanın "Dünya beşdən böyükdür" ifadəsi bu tələblərin simvoluna çevrilib. Ərdoğan açıq şəkildə bildirir ki, Təhlükəsizlik Şurasında İslam ölkələrinin və ya türkdilli dövlətlərin təmsil olunmaması qlobal ədalətsizliyi daha da dərinləşdirir. Afrika ölkələrinin liderləri də BMT-nin struktur islahatlarına ehtiyac olduğunu bəyan edir. Bu kimi çağırışlar onu göstərir ki, dünya yeni siyasi mərhələyə qədəm qoyur və artıq qlobal güclər arasında maraq dairələrinin bölüşdürülməsi prosesi gedir. Digər tərəfdən, bu proseslərə ABŞ prezidenti Donald Trampın Rusiya Prezidenti Vladimir Putinlə keçirdiyi Alyaska görüşü fonunda baxmaq olar. Həmin görüşdə müxtəlif regionlar və təsir dairələri barədə danışıqlar aparıldığına dair xəbərlər mətbuatda geniş işıqlandırıldı. Bu da onu göstərir ki, qlobal güc balansında müəyyən razılaşmalar və qarşılıqlı təsir cəhdləri mövcuddur".


Politoloq BMT-nin mövcud mexanizmlərinin iflasa uğradığı bir dövrdə Fələstin məsələsinin də aktual qaldığını bildirib:

"HƏMAS-ın İsrailə qarşı fəaliyyəti İslam dünyası ilə ABŞ və İsrail arasında yeni qarşıdurma xəttini formalaşdırır. Bu kontekstdə bəzi Avropa ölkələrinin də Fələstinin müstəqilliyini tanıması bu məsələyə olan beynəlxalq dəstəyin artdığını göstərir. Artıq 153-dən çox dövlət Fələstini tanıyır və bu da qlobal münasibətlər sistemində dəyişikliklərin getdiyini təsdiqləyir. Məhz belə bir geosiyasi şəraitdə Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin dəfələrlə vurğuladığı kimi, dövlətin güclü olması həm hərbi, həm iqtisadi, həm də siyasi baxımdan vacibdir. Azərbaycan bu istiqamətdə ardıcıl şəkildə öz gücünü artırmaqdadır. Güclü ordu, müstəqil iqtisadiyyat və çevik diplomatik siyasət Azərbaycanın dayanıqlı mövqeyini təmin edir. Beynəlxalq səviyyədə isə Azərbaycan bir sıra strateji müttəfiqliklər qurur. Türkiyə və Pakistanla olan sıx münasibətlər, Türk Dövlətləri Təşkilatı çərçivəsində əməkdaşlıq, eləcə də Çin ilə strateji tərəfdaşlığa dair razılaşmalar bu siyasətin tərkib hissəsidir". 


Ekspert 8 avqust 2025-ci ildə Vaşinqtonda baş tutan üçtərəfli görüşün nəticəsində münasibətlərin ikitərəfli strateji formata keçirilməsi prosesinin başladığını qeyd edib: 

"Bu, Azərbaycanın beynəlxalq nüfuzunun artmasında mühüm rol oynayır. Ümumiyyətlə, Azərbaycan hakimiyyəti hazırkı qlobal siyasi dəyişikliklər fonunda çevik və məqsədyönlü addımlar ataraq ölkənin milli maraqlarını qorumaq və mövqeyini gücləndirmək istiqamətində ciddi işlər görür".

Hadisənin gedişatını izləmək üçün Icma.az saytında ən son yeniliklərə baxın.
seeBaxış sayı:136
embedMənbə:https://sherg.az
archiveBu xəbər 30 Sentyabr 2025 18:03 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Dünya onların görüşünə köklənib: Müharibələrə son qoyulacaq?

18 Noyabr 2026 13:51see355

Səhiyyədə gizli qalan vergi problemi gündəmə gəldi

18 Noyabr 2026 12:19see301

Söküntü başlamazdan əvvəl vətəndaşlar əmlaklarını qiymətləndirməlidir? Açıqlama

18 Noyabr 2026 14:55see274

Nənə tarladan 20 min qiyməti olan qızıl tapıb

18 Noyabr 2026 02:56see257

MRT, KT, PET CT: Xərçəngi dəqiq hansı müayinə aşkarlayır?

18 Noyabr 2026 18:31see249

“Səhiyyə sahəsində vergi və sosial ödənişlərə yenidən baxılmalıdır”

18 Noyabr 2026 12:29see244

Xankəndidə Zəfər Gününə həsr olunmuş mini futbol turnirinə yekun vurulub

19 Noyabr 2026 01:55see239

Kosmosdakı musiqimiz: Çahargah Ahəngi “Voyager”ə necə yazılıb? │ VİDEO

19 Noyabr 2026 00:18see225

Məşq zamanı huşunu itirən “Bavariya”nın baş məşqçisi geri qayıdır

19 Noyabr 2026 02:01see219

SOCAR: İşçilərin səriştəliliklərinin qiymətləndirilməsi istehsal prosesinin tərkib hissəsidir

19 Noyabr 2026 02:14see219

Vətən müharibəsinin xronikası: 16 oktyabrda Xocavəndin bir sıra kəndləri işğaldan azad edilib

18 Noyabr 2026 04:19see219

Tarixi körpüdən strateji tərəfdaşlığa: Azərbaycan və Vyetnamı iqtisadi uğura aparan ortaq yollar

18 Noyabr 2026 21:07see196

Azərbaycanda qızıl 15 faizə qədər ucuzlaşa bilər

18 Noyabr 2026 21:21see196

Cəmi 1 saata 3 növ xərçəngi aşkar edən metod

18 Noyabr 2026 19:49see189

Könül Xasıyevanı pub da görəndə dəhşətə gəldim” Məşhur bloqer VİDEO

18 Noyabr 2026 17:22see188

Bu qədər “xiyar” bir arada Yeni dünya rekordu+Fotolar

19 Noyabr 2026 00:23see180

Slovakiyalı basketbolçu: “Məncə, Bakıda bizim azarkeşlərimiz daha çox idi”

19 Noyabr 2026 01:24see178

Hansı qan analizi Alsheymeri 10 il öncədən xəbər verir?

18 Noyabr 2026 16:56see178

Altı vəkil Kollegiyadan xaric olunub, 27 si cərimələnib

18 Noyabr 2026 20:00see177

Bakının 27 istiqamətində tıxac VAR Foto

18 Noyabr 2026 19:16see176
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri