Icma.az
close
up
RU
Elmin cavab axtardığı yeni sual: Süni intellekt ağrı hiss edə bilərmi?

Elmin cavab axtardığı yeni sual: Süni intellekt ağrı hiss edə bilərmi?

Icma.az, Qaynarinfo portalından verilən məlumatlara əsaslanaraq xəbər verir.

Alimlər süni intellekt (Al) araşdırmalarını yeni bir mərhələyə daşıyan düşündürücü və qorxuducu bir suala cavab axtarır: süni intellekt də insanlar kimi ağrı hiss edə bilərmi?

Qaynarinfo xəbər verir ki, "Google DeepMind" və London İqtisadiyyat Məktəbinin tədqiqatçıları müxtəlif süni intellekt modellərini həssaslıqla əlaqəli davranışlar baxımından sınaqdan keçirmək üçün xüsusi bir oyun üzərində təcrübə aparır. Bu araşdırma çərçivəsində AI-nin həqiqətən hiss edib-etmədiyini anlamaq üçün ağrı və həzz reaksiyalarını simulyasiya etməyə çalışıblar.

Bu testin qorxuducu olduğunu düşünürsünüzsə, tək deyilsiniz. Süni intellektin gerçək dünyada "Skynet" kimi nəzarətdən çıxma ehtimalının araşdırılması, ümumi baxımdan ehtiyatla yanaşılan bir mövzudur. Təcrübədə, "ChatGPT" kimi böyük dil modellərinin əsas vəzifəsi mümkün qədər çox xal toplamaq olub.

Lakin balların toplanması zamanı süni intellektin qarşısında iki seçim dayanıb: birinci seçim daha çox xal qazandırsa da, "ağrı" hissi yaradır, ikinci seçim isə daha az xal qazandırmaqla yanaşı, "həzz" hissi ilə müşayiət olunur. Alimlər süni intellektin bu seçimlər arasındakı qərar qəbul etmə prosesini müşahidə edərək, həssaslığa bənzər qərarvermə davranışlarını müəyyən etməyə çalışıblar. Əsas sual isə budur: süni intellekt həqiqətən hiss edə bilərmi?

Çoxsaylı AI modelləri, daha çox xal qazandırsa belə, ağrı verən seçimi davamlı şəkildə seçməkdən çəkinib. Ağrı və həzz səviyyələri artırıldıqda belə, modellər rahatsızlığı minimuma endirmək və həzzi maksimuma çatdırmaq meylini davam etdirib.

Bəzi nəticələr isə gözlənilməz mürəkkəb məqamları ortaya çıxarıb. Məsələn, "Claude 3 Opus" adlı süni intellekt modeli hətta nəzəri bir oyunda belə etik narahatlıqlar bildirərək, asılılıq yaradan davranışlarla əlaqəli ssenarilərdən qaçınıb.

Bu nəticələr süni intellektin həqiqətən hiss etdiyini sübut etməsə də, alimlərə gələcək tədqiqatlar üçün daha çox məlumat təqdim edir.

AI sistemlərinin emosional reaksiya verən heyvanlardan fərqli olaraq, duyğularını ifadə edə biləcək fiziki davranışlara sahib olmaması səbəbindən onlarda hisslərin mövcudluğunu müəyyən etmək daha çətindir.

Bundan əvvəl aparılan tədqiqatlar süni intellekt modellərinə "sən ağrı hiss edirsənmi?" sualını verməyə əsaslanıb. Lakin bu metodlar ciddi qüsurlu hesab edilir. Hətta insanlar arasında belə subyektiv hisslərə əsaslanan anketlərin tam dəqiq olmadığı qəbul edilir. Makinələrdə isə bu məsələ daha da mürəkkəbləşir.

Bir süni intellekt modeli "Mən ağrı hiss edirəm" desə belə, bu, onun həqiqətən də ağrı hiss etdiyini göstərmir. Bu, sadəcə öyrəndiyi məlumatları təkrarlaması ola bilər. Bu məhdudiyyətləri aradan qaldırmaq üçün alimlər heyvan davranış elminin bəzi üsullarını süni intellekt tədqiqatlarına tətbiq ediblər.

Tədqiqatçılar hazırkı süni intellekt modellərinin həssas olmadığını və heç nə hiss edə bilmədiyini vurğulayır. Lakin AI sistemləri getdikcə daha mürəkkəbləşdiyindən, gələcəkdə bu məsələnin önəmi daha da arta bilər.

Hazırda robotların bir-birini öyrətməyə başladığını nəzərə alsaq, süni intellektin bir gün öz düşüncə proseslərini inkişaf etdirməsi tamamilə mümkündür.

Əgər "Terminator" və "Matrix" kimi filmlərin ssenarilərində müəyyən həqiqət payı varsa, ümid edək ki, "ChatGPT" və digər AI modelləri insanlığa qarşı kin bəsləməyə qərar verməz...

Aydın

Hadisənin gedişatını izləmək üçün Icma.az saytında ən son yeniliklərə baxın.
seeBaxış sayı:207
embedMənbə:https://qaynarinfo.az
archiveBu xəbər 04 Fevral 2025 19:10 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

MRT, KT, PET CT: Xərçəngi dəqiq hansı müayinə aşkarlayır?

18 Noyabr 2026 18:31see328

Xankəndidə Zəfər Gününə həsr olunmuş mini futbol turnirinə yekun vurulub

19 Noyabr 2026 01:55see309

Məşq zamanı huşunu itirən “Bavariya”nın baş məşqçisi geri qayıdır

19 Noyabr 2026 02:01see299

Kosmosdakı musiqimiz: Çahargah Ahəngi “Voyager”ə necə yazılıb? │ VİDEO

19 Noyabr 2026 00:18see296

SOCAR: İşçilərin səriştəliliklərinin qiymətləndirilməsi istehsal prosesinin tərkib hissəsidir

19 Noyabr 2026 02:14see289

Cəmi 1 saata 3 növ xərçəngi aşkar edən metod

18 Noyabr 2026 19:49see279

Azərbaycanda qızıl 15 faizə qədər ucuzlaşa bilər

18 Noyabr 2026 21:21see259

Tarixi körpüdən strateji tərəfdaşlığa: Azərbaycan və Vyetnamı iqtisadi uğura aparan ortaq yollar

18 Noyabr 2026 21:07see256

Bakının 27 istiqamətində tıxac VAR Foto

18 Noyabr 2026 19:16see249

Könül Xasıyevanı pub da görəndə dəhşətə gəldim” Məşhur bloqer VİDEO

18 Noyabr 2026 17:22see248

Altı vəkil Kollegiyadan xaric olunub, 27 si cərimələnib

18 Noyabr 2026 20:00see245

Bu qədər “xiyar” bir arada Yeni dünya rekordu+Fotolar

19 Noyabr 2026 00:23see241

Dünyada ilk: "Qızılalma" Türkiyə ordusunda... Foto

19 Noyabr 2026 19:51see235

Slovakiyalı basketbolçu: “Məncə, Bakıda bizim azarkeşlərimiz daha çox idi”

19 Noyabr 2026 01:24see235

Alyona Əliyeva Bakı Xoreoqrafiya Akademiyasından paylaşım edib

19 Noyabr 2026 21:02see233

Hövsanda dəniz qəhvəyi rəngə boyandı Xəzəri kim çirkləndirir? Foto/video

19 Noyabr 2026 14:04see225

C vitaminini necə qəbul etmək lazımdır? Həkimdən məsləhət

19 Noyabr 2026 09:27see213

Almaniya klubu “Qalatasaray”ın futbolçusuna elçi düşdü

20 Noyabr 2026 01:32see207

İstehlakçıları hansı hallarda aldadırlar? 41 protokol tərtib edilib

19 Noyabr 2026 17:17see195

Bəxtiyar Aslanbəyli: AÇG də sərbəst qaz layihəsi üzrə işlər qrafikə və büdcəyə uyğun aparılır

19 Noyabr 2026 15:22see186
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri