Icma.az
close
up
RU
Menu

Dislipidemiyanın aktual məsələləri: Qərar qəbuletmə vaxtı mövzusunda Elmi praktiki simpozium həyata keçiriləcək

Onkoloji xəstəliklərin müalicəsi sığorta ilə ödənilməlidir Deputatdan TƏKLİF

Deklan Rays “Arsenal”la beşillik müqavilə barədə razılığa gəldi

Musiqi alətində ifa edən uşaqlar daha yaddaşlı OLUR

Uşaqlarınızı bu əşyadan qoruyun Azərbaycanlı həkim (VİDEO

Xərçəngdən sonra ən böyük qorxu: Xəstəlik təkrarlanmasın deyə nə etməli?

Uorren Baffet 5,5 milyard dollarlıq səhmlərini xeyriyyə fondlarına bağışlayıb

Küləkli havada uşaqlarda qulaq ağrısı və qulaq iltihabı riski artırmı?

Ən çox qazanan televiziya aktyorları...

Küləkli hava şəraiti ilə bağlı sarı xəbərdarlıq verilib

Dövlət bu xəstələrin də müalicə pulunu ödəyəcək?

Ayxan Abbasov: “Ən aşağı pilləyə düşmüşdük, indi yavaş yavaş yüksəlməliyik”

Bu ilin büdcəsində niyə profisit yaranıb?

Qışı sərt keçən rayonlarda qaz və işıq limitləri dəyişəcək? VACİB AÇIQLAMA

Xaçmazda ev yandı, 90 yaşlı sahibəsi həlak oldu

PR də strateji planlaşdırma: uğurlu kommunikasiya necə qurulur?

Təcili yardım stansiyasının müdiri işçilərdən rüşvət alır? YENİLƏNİB

Bu ərazidə yeni üç mərtəbəli məktəb TİKİLƏCƏK 9 milyonluq LAYİHƏ

Litva, İslandiya və Estoniya yığmalarından inamlı qələbə Millətlər Liqası

Mərkəzi Gömrük Hospitalında “Blue Code sisteminin tətbiqi və təkmilləşdirilməsi” mövzusunda maarifləndirici tədbir keçirilib

Epşteyn sindromu: bəşəriyyətin mənəvi uşaqlıq travması

Epşteyn sindromu: bəşəriyyətin mənəvi uşaqlıq travması

Icma.az, GlobalInfo saytından verilən məlumata əsaslanaraq xəbər yayır.

​ Niyə bu yazını oxumalısan?

​Dünya mətbuatında artıq xeyli müddətdir ki, Cefri Epşteynin adı, adası və siyahısı müzakirə edilir. Lakin bu yazı sənə yeni bir sensasiya və ya cinayət xronikası vəd etmir. Bu yazını oxumalısan, çünki Epşteynin öldüyünə inansan da, onun hər gün sənin məhəlləndə, iş yerində və bəlkə də düşüncələrində necə rebrendinq (yəni mahiyyət eyni qalsa da, xarici görünüşün, adın və təqdimat formasının yenilənməsi) olunduğunu görmürsən. Bu, bir adamın hekayəsi deyil; bu, intellektin əxlaqdan qopduğu yerdə yaranan qara dəliyin — Epşteynizmin anatomiyasıdır.

​I. İki zəka, iki dünya: Eynşteyn və Epşteyn

​Bəşəriyyət eyni intellektual mühitdən gələn, lakin bir-birinə zidd iki nəhəng qütbü tanıdı: Albert Eynşteyn və Cefri Epşteyn. Cəmi bir hərf və bir dünya qədər fərq.
​Eynşteyn zəkanı kainatın sirlərini açmağa, işıq sürətinə çatmağa və insanı ulduzlara yaxınlaşdırmağa yönəltdi. Onun laboratoriyası sonsuz göy üzü idi. Epşteyn isə həmin iti və soyuq zəkanı yerin altına — insanın heyvani instinktlərinə, ən qaranlıq ehtiraslarına tətbiq etdi. O, insan zəifliyini idarə edən bir “sosial mühəndis” idi. Biri bizi “Allahlaşmış” zəkamızla tanış etdi, digəri isə “heyvan qalmış” tərəfimizlə. Bu iki zəka arasındakı uçurum bəşəriyyətin hələ də həll edə bilmədiyi ən böyük paradoksdur: Biz kainatı dərk edəcək qədər ağıllı, amma öz nəfsimizə qalib gələ bilməyəcək qədər zəifik.

​ Bəs Epşteynləri kimlər və niyə yaradır?

​Bizim indi rastlaşdığımız “Epşteyn” olayı da təsadüf deyil. O, bir “idarəetmə pultu” layihəsidir. Epşteyn kimi fiqurları yaradan üç əsas sütun var:
​Kompromat sənayesi: Dünyanın güc mərkəzləri liderləri idarə etmək üçün “görünməz zəncirlər” axtarırdı. Epşteyn onlara “idarəolunan utanc” təklif etdi. Bir insanı pulla hər şeyə məcbur edə bilməzsən, amma onu ən iyrənc cinayətin şərikinə çevirsən, o, ömürlük sənin qulun olar.

​Maliyyə oliqarxiyası: Çirkli pulların yuyulması və qanunların işləmədiyi “boz zonalar” yaratmaq üçün Epşteyn kimi etik sərhədləri olmayan vasitəçilər lazım idi.

​Mənəviyyatsız aristokratiya:
Hər şeyi ala biləcəyinə inanan elit təbəqənin eyş-işrət tələbatını ödəmək üçün belə bir “qayıqçı” mütləq idi.
​Bu qlobal mexanizm insanı sadəcə bir alətə çevirmək üçün qurulmuşdur. Lakin bu mexanizmin işləməsi üçün təkcə yuxarıdakıların istəyi kifayət deyil, aşağıdakıların da “hazırlığı” lazımdır.

​ Qurbanların “Könüllü” faciəsi (Zoluşka Tələsi)

​Sistemin ən ağrılı tərəfi qurbanların bu tələyə necə çəkilməsidir. Bu, əslində bir “Faust müqaviləsi” idi. Epşteyn və onun şəbəkəsi qurbanları “parlaq gələcək”, “təhsil haqqı”, “modellik karyerası” vədləri ilə aldadırdılar.
​Bu, ümidin istismarıdır. Qurban başlanğıcda bəzi şeylərə “hə” deyir, çünki bu, onun xilası kimi görünür. Lakin o bilmir ki, bu “hə” sadəcə bir zəncirin ilk halqasıdır. Bu, insan iradəsinin manipulyasiyasıdır — sistem aşağı təbəqəyə mesaj verir: “Yuxarı qalxmaq istəyirsənsə, ruhunu qapıda qoymalısan”. Beləliklə, şəxsi faciələr qlobal bir şantaj imperiyasının yanacağına çevrilir.

​Sindromun miqyası: Məhəllədən içimizə qədər

​Heç kəs qətiyyən arxayın olmasın ki, Epşteyn erası bitib artıq. Tarixin hər dövründə öz Epşteynləri olub və bu gün də fərqli maskalar altında aramızdadırlar.
​Məhəlləmizdəki Epşteyn: Onu da biz özümüz yaradırıq. Bir güclü adamın zəifləri əzməsinə, kiminsə haqqına göz dikməsinə “mənə toxunmayan ilan min yaşasın” deyib sükutla baxırıqsa, biz onun “toxunulmazlıq adasını” öz sükutumuzla tikirik.
​İçimizdəki Epşteyn: İnsanı bir “məqsəd” kimi deyil, bir “vasitə” kimi görməyə başladığımız an içimizdə kiçik bir Epşteyn doğulur. Epşteynizm — ruhun digər ruhları “əşya” kimi görmə dərəcəsidir.
​Əgər bu qaranlığı öz sükutumuzla bəsləyiriksə, deməli, çıxış yolu da kənarda deyil, bizim öz mənəvi inkişafımızdadır. Bəllidir ki, bəşəriyyətin bu mənəvi xəstəlikdən sağalması üçün çıxış yolu illər öncə uşaq saflığı ilə dinlədiyimiz o sadə nəsihətlərdə gizlənib.

​Nənəmin hikməti:
İnsanlıq nə vaxt böyüyəcək?

​Rəhmətlik nənəm deyərdi: “Yaxşı ye, idman elə ki, tez böyüyəsən”. Bəşəriyyət son yüz ildə “yaxşı yedi” — iqtisadiyyatımız nəhəngləşdi. “İdman elədik” — hərbi və texnoloji əzələlərimiz şişdi. Amma biz mənəvi olaraq hələ də beşiyində əli oyuncaqlı bir körpəyik.
​İnsanlıq indi həddi-buluğa çatmayan bir uşaqdır. Ona görə də Epşteynin parlaq konfetlərinə və saxta vədlərinə hələ də aldanır. Tez böyümək olarmı? Bəli. Amma bunun üçün fiziki deyil, mənəvi inkişaf lazımdır:
​Mənəvi pəhriz: Tamahdan və başqasının üzərində hökmranlıq ehtirasından imtina etmək.
​Vicdan məşqi: Güc qarşısında əyilməmək cəsarətini hər gün təkrarlamaq.

​ İşığa doğru: Sarsılmaz ümid

​Yazını melanxoliya ilə bitirməyək. Şər nə qədər mütəşəkkil olsa da, onun varlığı sadəcə işığın yoxluğudur. Biz bu qaranlıq künclərə Eynşteyn zəkasının işığı ilə baxırıqsa, deməli, artıq sağalmağa başlayırıq.
​Sarsılmaz ümidimiz buradadır: Epşteynin adası batsa da, insan ləyaqətinin qitəsi sarsılmazdır. Biz o zaman böyüyəcəyik ki, artıq heç kimin “gizli fleş-kartında” bir başqasının utancı olmayacaq. Azad insan — şantajın zəncirini vicdanı ilə qıran insandır. Eynşteynin kainatı seyr etdiyi o səmavi işığı öz içimizdə qorumalıyıq. Çünki qaranlıq nə qədər dərin olsa da, bir kibrit çöpünün işığı qarşısında geri çəkilməyə məhkumdur.

İsgəndər Sərdarlı

Ən son xəbərləri və yenilikləri almaq üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:112
embedMənbə:https://globalinfo.az
archiveBu xəbər 12 Fevral 2026 18:59 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Dislipidemiyanın aktual məsələləri: Qərar qəbuletmə vaxtı mövzusunda Elmi praktiki simpozium həyata keçiriləcək

16 Noyabr 2026 12:04see266

Onkoloji xəstəliklərin müalicəsi sığorta ilə ödənilməlidir Deputatdan TƏKLİF

16 Noyabr 2026 16:37see261

Deklan Rays “Arsenal”la beşillik müqavilə barədə razılığa gəldi

17 Noyabr 2026 01:11see244

Musiqi alətində ifa edən uşaqlar daha yaddaşlı OLUR

16 Noyabr 2026 23:43see237

Uşaqlarınızı bu əşyadan qoruyun Azərbaycanlı həkim (VİDEO

16 Noyabr 2026 12:36see235

Xərçəngdən sonra ən böyük qorxu: Xəstəlik təkrarlanmasın deyə nə etməli?

16 Noyabr 2026 22:45see220

Uorren Baffet 5,5 milyard dollarlıq səhmlərini xeyriyyə fondlarına bağışlayıb

17 Noyabr 2026 04:19see218

Küləkli havada uşaqlarda qulaq ağrısı və qulaq iltihabı riski artırmı?

16 Noyabr 2026 14:44see212

Ən çox qazanan televiziya aktyorları...

16 Noyabr 2026 20:52see211

Küləkli hava şəraiti ilə bağlı sarı xəbərdarlıq verilib

17 Noyabr 2026 05:32see211

Dövlət bu xəstələrin də müalicə pulunu ödəyəcək?

16 Noyabr 2026 15:49see209

Ayxan Abbasov: “Ən aşağı pilləyə düşmüşdük, indi yavaş yavaş yüksəlməliyik”

17 Noyabr 2026 01:42see206

Bu ilin büdcəsində niyə profisit yaranıb?

16 Noyabr 2026 17:35see205

Qışı sərt keçən rayonlarda qaz və işıq limitləri dəyişəcək? VACİB AÇIQLAMA

17 Noyabr 2026 13:59see204

Xaçmazda ev yandı, 90 yaşlı sahibəsi həlak oldu

16 Noyabr 2026 20:15see203

PR də strateji planlaşdırma: uğurlu kommunikasiya necə qurulur?

17 Noyabr 2026 09:13see186

Təcili yardım stansiyasının müdiri işçilərdən rüşvət alır? YENİLƏNİB

17 Noyabr 2026 14:53see183

Bu ərazidə yeni üç mərtəbəli məktəb TİKİLƏCƏK 9 milyonluq LAYİHƏ

16 Noyabr 2026 18:22see176

Litva, İslandiya və Estoniya yığmalarından inamlı qələbə Millətlər Liqası

16 Noyabr 2026 23:35see174

Mərkəzi Gömrük Hospitalında “Blue Code sisteminin tətbiqi və təkmilləşdirilməsi” mövzusunda maarifləndirici tədbir keçirilib

17 Noyabr 2026 09:14see174
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri