G7 sammitində Ukrayna, İran və süni intellekt müzakirə olunacaq

Fransanın Evian-le-Ben şəhərində keçirilən G7 sammitində Ukrayna müharibəsi, İranla bağlı vəziyyət, qlobal iqtisadi balanssızlıqlar, süni intellekt və inkişaf etməkdə olan ölkələrin borc yükü əsas müzakirə mövzuları olacaq.

Modern.az xəbər verir ki, ABŞ, Böyük Britaniya, Kanada, Fransa, Almaniya, İtaliya və Yaponiya liderlərini bir araya gətirən sammit iyunun 15-də işə başlayıb.

G7 dünyanın ən inkişaf etmiş iqtisadiyyatlarını birləşdirən qeyri-rəsmi platformadır. Təşkilatın daimi katibliyi və ya hüquqi statusu yoxdur. Avropa İttifaqı da sammitlərdə iştirak etsə də, təşkilatın yeddi əsas üzvündən biri hesab edilmir.

Ukrayna məsələsi gündəmin ön sıralarındadır

Sammitdə əsas diqqət Ukraynadakı müharibəyə yönələcək. Müharibənin beşinci ilinə qədəm qoyduğu bir vaxtda G7 ölkələri Kiyevə dəstəyin davam etdirilməsi məsələsini müzakirə edəcəklər.

Ukrayna Prezidenti Volodimir Zelenski də sammitdə iştirak edir. O, Rusiya Prezidenti Vladimir Putinlə birbaşa danışıqların keçirilməsini təklif edib və Avropa ölkələrinin sülh prosesində daha fəal rol oynamasını istəyir.

İran və Hörmüz boğazı

Liderlər İranla bağlı son vəziyyəti də müzakirə edəcəklər. ABŞ və İran arasında əldə olunmuş çərçivə razılaşmasının detalları sammit iştirakçılarının diqqət mərkəzində olacaq.

Müzakirələr zamanı xüsusilə Hörmüz boğazının nə vaxt və hansı şərtlərlə yenidən tam şəkildə beynəlxalq gəmiçilik üçün açılacağı məsələsinə aydınlıq gətirilməsi gözlənilir.

İranın nüvə və ballistik raket proqramları ilə bağlı gələcək tələblər də gündəmdədir. Bu müzakirələrə Misir, Qətər və Birləşmiş Ərəb Əmirliklərinin liderləri də qoşulacaqlar.

Qlobal iqtisadi balanssızlıqlar

Fransa sədrliyi bu il sammitin əsas prioritetlərindən biri kimi qlobal iqtisadi balanssızlıqları müəyyənləşdirib.

Rəsmi Paris hesab edir ki, Çin həddindən artıq istehsal edir, ABŞ həddindən artıq istehlak edir, Avropa isə kifayət qədər investisiya qoymur. Liderlər bu tendensiyaların dünya iqtisadiyyatına təsirlərini müzakirə edəcəklər.

Çinin rekord ticarət profisiti və dövlət dəstəyi hesabına istehsal gücünü artırması Qərb ölkələrində narahatlıq doğuran əsas məsələlərdən biridir.

Süni intellekt də müzakirə olunacaq

Sammitin diqqət çəkən mövzularından biri də süni intellektdir.

Fransa Prezidenti Emmanuel Makron texnologiya sektorunun aparıcı simalarını da sammit çərçivəsində keçiriləcək müzakirələrə dəvət edib. Dəvət olunanlar arasında OpenAI şirkətinin rəhbəri Sem Altman və Anthropic şirkətinin baş direktoru Dario Amodei də var.

Liderlər süni intellektin yaratdığı imkanlar, mümkün risklər, uşaqların internetdə qorunması və rəqəmsal infrastrukturun təhlükəsizliyi məsələlərini müzakirə edəcəklər.

İnkişaf etməkdə olan ölkələrin borc problemi

Sammitdə inkişaf etməkdə olan ölkələrin artan borc yükü də gündəmə gətiriləcək.

G7 liderlərinin bu ölkələrin maliyyə problemlərinin həlli istiqamətində siyasi iradə nümayiş etdirməsi gözlənilsə də, hələlik konkret mexanizmlərin açıqlanacağı bəlli deyil.

G7 nədir?

G7 1973-cü ildəki neft böhranından sonra yaradılıb. Əsas məqsəd dünyanın ən böyük iqtisadiyyatları arasında əməkdaşlığı gücləndirmək və qlobal iqtisadi çağırışlara birgə cavab vermək olub.

Hazırda təşkilata ABŞ, Böyük Britaniya, Kanada, Fransa, Almaniya, İtaliya və Yaponiya daxildir. Rusiya 1997-ci ildə qrupa qoşulsa da, 2014-cü ildə Krımın ilhaqından sonra üzvlüyü dayandırılıb.

G7 ölkələrinin ümumi iqtisadiyyatı dünya ÜDM-nin təxminən yarısını təşkil edir və bu səbəbdən sammitdə qəbul edilən qərarlar qlobal iqtisadiyyata və beynəlxalq siyasətə ciddi təsir göstərir.