Getdikcə artan boşanmalar: Ailənin axırına bunlar çıxır...

“Boşanmalara bəzən ailələrin və yaxın qohumların da münasibətləri təsir göstərir. Düşünürəm ki, bəlkə də daha çox bu məsələ problem yaradır”.

Bunu Ailə, Qadın və Uşaq Problemləri üzrə Dövlət Komitəsinin sədri Bahar Muradova Fəxri xiyabanda jurnalistlərə açıqlamasında deyib.

Komitə sədri qeyd edib ki, boşanmaların səbəbləri ilə bağlı media orqanları, qeyri-hökumət təşkilatları, müvafiq mərkəzlər, Ailə, Qadın və Uşaq Problemləri üzrə Dövlət Komitəsi, eləcə də əlaqədar dövlət qurumları tərəfindən təhlillər aparılır:

“Təhlillər zamanı müxtəlif səbəblər meydana çıxır ki, bunlar, psixoloji, sosial, uyğunsuzluq, qərarın sürətli verilməsi kimi faktorlardır. Hesab edirəm ki, boşanma qərarını vermək insan həyatında ən vacib seçimlərdən biridir. Bu seçimi edərkın ciddi düşünmək və imkanları dəyərləndirmək lazımdır.

Bunun üçün isə maarifləndirmə və məlumatlandırma olmalıdır ki, biz də bu istiqamətdə fəaliyyət göstəririk. Boşanmaları aradan qaldırmaq üçün zamana, daha çox məlumatlandırmaya və məsuliyyət hiss etməyə vadar edən təbliğat aparmağa ehtiyac var. Bunun üçün isə medianın dəstəyinə ehtiyac var”.

Məsələ ilə bağlı "Təmiz dünya” Qadınlara Yardım İctimai Birliyinin sədri Mehriban Zeynalova "Cebheinfo.az"-a açıqlamasında bildirib ki, istənilən problemə nəzər yetirəndə, buna paralel olaraq, sosial psixoloji duruma da mütləq nəzərə alınmalıdır:

"Bildirm ki, ölkəmizdən kənarda baş verən hadisələrin (müharibələr, təbii fəlakətlər və s.) belə, ailə münasibətlərinə mənfi təsirləri olur. Məhz hər bir dövrün də özünəməxsus təsiredici faktorları olur.

Əgər 20 il əvvəl boşanmaya təsir edən amillər dünyagörüşü, təhsil səviyyəsi və səhhət idisə, bu gün də fərqli amillər boşanmalara gətirib çıxara bilir. Yəni bu sahədə məşğul olanlar təkcə fərdlərin davranışı deyil, kütləvi davranışlarda baş verən prosesləri də izləməlidir.

Bu gün kütləvi davranışların ailələrdə boşanmaya gətirib çıxarması  tendensiyası var və bu, reallıqdır. O cümlədən ailə üzvlərinin, onların davranışı, münasibəti də buradan qaynaqlana bilir. Belə ki, əvvəllər böyük ailələr və nəsillərarası münasibətdə subordinasiya, nüfuz, hörmət, inam, etibar vardısa, indi bu cür  münasibətlər toplusu kifayət qədər öz əhəmiyyətini itirib.

Çünki həm böyük ailələr yox dərəcəsinə enib, həm də müəyyən təbliğat  elementlərində insanların özləriylə yanaşı, qarşı tərəfə hörmət münasibəti ilə bağlı dəyərlər yanlış təbliğ edilib.

Məsələn, sosial şəbəkələrdə hər hansı bir keysi paylaşan şəxslərə özünün qərara qəbul etməsi ilə bağlı mesaj verilmir, daha çox özlərinin qəraralarının qəbulunu təlqin edirlər.

Halbuki həmin şəxslər ailə münasibətindəki çətinlik və narahatçılığın kökünü bilmir, həmin an və ya o ərəfələrdə baş verənləri əks etdirən yazıları oxuyur, buna görə qərar verirlər.

Bəzən isə bu təkliflər ifrat kəskin notlarda təlqin edilir.

Böyük ailənin və ya ailə bağlarının müsbət cəhəti o idi ki, bəlkə də hansısa reabilitasiya mərkəzi deyil, ailə üzvlərindən nüfuzlu bir şəxsin bu münasibətləri tənzimləmək bacarıqlarına malik idi. Hazırda bu  bacarıqlar itmək üzrədir, eyni zamanda bunun kökündə insanlarda sevgi, doğmalıq kimi mühüm psixoloji amilləri itirilir".

Mehriban Zeynalova qeyd edib ki, insanlar arasında təbliğat və maarifləndirmə işləri aparılmalıdır:

"Lakin ən mühüm məsələ bu təbliğat və maarifləndirmə işini kimin apardığıdır. Əgər maarifləndirmə işini aparan şəxsin özünün ailə ilə bağlı keçmişdən qalma  travmaları varsa, bu maarifləndirmə işində o bu travmalara söykənib danışacaq. 

İstənilən səsli, yazılı fikir hər insana müxtəlif təsir göstərir. Ailələr boşanmaya səbəb olur kimi fikirlər eşidən şəxsin həmin anda əgər evində gərginlik varsa və ətrafda boşanma problem kimi görünmürsə, həmin şəxs düşüncək ki, mən bu gərginlikdə yaşamaqdansa, boşansam yaxşıdır. 

Şəxs ehtimal ki, ona qədər tərddüddə idi. Ətrafda kütləvi boşanma xəbərləri şəxsin ailədəki anlaşılmazlıq və gərginliyi aradan qaldırmağa sərf edəcəyi düşüncəni aradan qaldırır və qərarı tezləşdirir.

Təbii ki, ailədə davamlı zorakılıq və təhlükə barədə danışmırıq. Çünki orada artıq ailənin birgə qalması hər iki tərəf üçün təhlükəlidir. Bu baxımdan, Bahar xanım haqlıdır, mətbuatda gedən yazıların mühüm təsiri olur. 

Bu məsələnin həlli yolu isə sosial mərkəzlər açmaq, yeniliklərə istiqamətlənmək lazımdır. İnternet əsri olduğü üçün bu imkanları mənfiyə deyil, müsbətə çevirmək üçün alətlər barədə düşünməliyik".

Psixoloq Ələkbərova Aytən isə bildirib ki, boşanmaların səbəbi daha çox psixoloji vəziyyətlə bağlıdır:

"Ailədə yaranan uyğunsuzluq, ailənin bir-birinə tamamlı və davamlı şəkildə dözməsinin indeksinin aşağı düşməsi əsas səbəblərdəndir.  Xüsusilə ilk ailə qurulduğu müddətdə hər şeyin kreditlərlə edilməsi, göstəriş üçün çəkilən xərclər nəticəsində yaranan borclar içində ailələrin maddi durumlarının sıfır səviyyəyə enməsi müəyyən problemlər yaradır.

Eyni zamanda ailələrdə doğulacaq uşaqların adının qoyulmasında belə münaqişələr, anlaşılmazlıqlar yarana bilir. Günümüzdə qohumlarda müəyyən proseslərə müdaxilə etdikləri üçün özləri də bilmədən ailələrin dağılmasına səbəb olurlar”.

Ləman İsmayıl
"Cebheinfo.az"

Bizi Telegramda izləyin

Problemlərinizi bizə yazın, şahidi olduğunuz hadisələri çəkib göndərin