Günəş sistemində həyatın yarana biləcəyi planet...

...Mars və Yupiter arasındakı asteroid qurşağının ən böyük cismi olan cırtdan planet Ceres bir vaxtlar həyat üçün bütün əsas "inqrediyentlərə" malik ola bilərdi. Beynəlxalq alimlər qrupu milyardlarla il əvvəl obyektin səthinin altında mikrob orqanizmlərini dəstəkləyə bilən uzunmüddətli kimyəvi enerji mənbəyinin mövcud olduğunu aşkar ediblər.

SİA-nın əldə etdiyi məlumata görə, bu barədə yazı Science Advances jurnalında dərc olunub.

...Yer kürəsində dərinliklərdən qaynar su okeana qarışaraq, mikroblar üçün əsl bayrama çevrilir. Ona görə də Ceresdə oxşar hadisənin olub-olmadığını anlamaq vacibdir, - deyə əsərin aparıcı müəllifi, Arizona Universitetinin əməkdaşı Sem Kurvil bildirib.

Bundan əvvəl 2018-ci ildə başa çatan Davn missiyası Ceresdə duz, üzvi molekullar və yeraltı duzlu okeanın izlərini aşkar etmişdi. İndi bu şəkilə üçüncü element əlavə edildi - nüvədəki qızdırılan süxurlardan gələn su və qazların qarşılıqlı təsiri nəticəsində yaranan kimyəvi enerji...

Alimlər Ceresin temperaturu və kimyəvi təkamülünü modelləşdirərək göstəriblər ki, 2,5-4 milyard il əvvəl onun daxili hissəsi radioaktiv elementlərin parçalanması nəticəsində istilik buraxır.

Bu, suyu qızdırdı və onu metan, karbon qazı ilə doyurdu - mikrob metabolizması üçün potensial "yanacaq".

Bu gün Ceres artıq daxili istilik mənbələrini itirib, suyu demək olar ki, tamamilə donub, qalan maye isə qatılaşdırılmış duzlu suya çevrilib.

Ancaq keçmişdə cırtdan planet, ən azı nəzəri cəhətdən orada həyatın yarana biləcəyi bir "yaşayış pəncərəsi" yaşadı. İşin müəllifləri qeyd edirlər ki, nəticələr təkcə Ceres üçün vacib deyil. Oxşar ssenarilər Avropa və ya Enseladda olduğu kimi istilik yaradan nəhəng planetlərin cazibəsinin olmadığı Günəş Sisteminin oxşar ölçülü digər buzlu cisimlərində də baş verə bilərdi.

Nazlı Almuradova