Günəşdə dörd böyük partlayış: Elektrik kəsilə bilər XƏBƏRDARLIQ

Son illərdə ən böyük partlayışlarından biri Günəşin səthində qeydə alınıb. 

Lent.az-ın xarici mediaya istinadla məlumatına görə, NOAA, X8.1 ölçüsündə olan nəhəng partlayışın yaxın günlərdə Yer kürəsində rabitə kəsintilərinə, elektrik şəbəkəsində dalğalanmalara və möhtəşəm qütb parıltılarına səbəb ola biləcəyini açıqlayıb.

ABŞ Milli Okean və Atmosfer Administrasiyasının (NOAA) Kosmik hava proqnozu mərkəzi dünyanı qeyri-adi günəş aktivliyi ilə bağlı xəbərdar edib. Fevralın 1-də başlayan və bir-birinin ardınca baş verən partlayışlar, günəş aktivliyinin ən güclü kateqoriyası olan "X sinifli" alovlanmalar kimi qeydə alınıb.

Günəş səthindəki aktivlik fevralın 1-də UTC vaxtı ilə 12:33-də (Koordinasiyalı universal vaxt) X1.0 bal gücündə bir partlama ilə başlayıb. Lakin, həqiqətən də böyük titrəmə 11 saat sonra, saat 23:37-də baş verib. X8.1 bal gücündə olan bu alovlanma elmi ədəbiyyata 2024-cü ilin oktyabr ayından bəri qeydə alınan ən güclü və Yer tarixində 19-cu ən güclü alovlanma kimi daxil olub.

Alimlər bütün bu yüksək enerjili partlayışların Günəş səthində yeni yaranmış "RGN 4366" adlı günəş ləkələri qrupundan qaynaqlandığını müəyyən ediblər. Bu qrupun birbaşa Yerə baxması yüksək enerjili hissəcik hadisələrinin və Koronal Kütlə Atılmalarının (KKT) ehtimalını ən yüksək səviyyəyə qaldırıb.

Günəşdən püskürən nəhəng plazma buludlarının Yerin maqnit sahəsi ilə qarşılıqlı təsir göstərməsi gözlənilir. Mütəxəssislər bu qarşılıqlı təsirin iki əsas nəticəyə səbəb olacağını bildirirlər:

Texnoloji risklər: Peyklərin işində fasilələr, elektrik şəbəkələrində qəfil dalğalanmalar və GPS və radio tezlikləri kimi rabitə texnologiyalarında fasilələr yarana bilər.
Vizual tamaşa: Atmosferlə qarşılıqlı təsir göstərən hissəciklər, adətən yalnız qütb bölgələrində müşahidə edilən auroraların (şimal işıqları) daha aşağı enliklərdə də müşahidə olunmasına imkan verə bilər.

Günəş 11 illik aktiv fazasını başa vursa da, alimlər bu cür "həyəcanverici" və riskli hadisələrin 2030-cu ildə yeni dövr başlayana qədər davam edə biləcəyini vurğulayırlar. Kosmosda qarışıqlığın qarşısını almaq üçün bütün məlumatlar elmi ictimaiyyət üçün ortaq istinad nöqtəsi olan UTC vaxtından istifadə edilərək izlənməyə davam edir.