İnsult və infarktı tətikləyən qidalar siyahı

Ürək tutması və insult riskini artıran bir qrup qida müəyyən edilib.

Medicina.az xəbər verir ki, ultra emal olunmuş qidalarla zəngin pəhriz ürək-damar xəstəlikləri riskini əhəmiyyətli dərəcədə artıra bilər. Bu, Florida Atlantik Universitetinin Çarlz Şmidt Tibb Kollecinin alimlərinin gəldiyi nəticədir.

Ultra emal olunmuş qidalar, şəkər, yağ, duz, nişasta və emulsifikatorlar daxil olmaqla kimyəvi qatqılarla zəngin sənaye üsulu ilə istehsal olunan qidalar adlanır, qısacası paketlənmiş, market rəflərində olan qidalar.

Bunlara şəkərli içkilər, qəlyanaltılar, emal olunmuş ətlər və hazır yeməklər daxildir. Hansı ki, bu qidalar hazırda yetkinlərin pəhrizinin təxminən 60%-ni, uşaqların pəhrizinin isə 70%-ni təşkil edir.

Alimlər 2021-2023-cü illər üçün Milli Sağlamlıq və Qidalanma Müayinəsi Sorğusunun (NHANES) məlumatlarını təhlil ediblər. Tədqiqata pəhrizləri və infarkt və ya insult tarixçəsi haqqında ətraflı məlumat verən 18 yaşdan yuxarı 4787 amerikalı yetkin daxil edilib.

İştirakçılar pəhrizlərindəki ultra emal olunmuş qidaların nisbətinə əsasən dörd qrupa bölünüblər.

Yaş, cins, etnik mənsubiyyət, gəlir və siqaret çəkmə statusu nəzərə alındıqdan sonra məlum olub ki, ultra emal olunmuş qidaları ən çox istehlak edənlərin ürək-damar xəstəlikləri riski onları daha az yeyənlərlə müqayisədə 47% daha yüksəkdir.

"ABŞ əhalisinin böyük hissəsinə əsaslanan nəticələrimiz göstərir ki, ultra emal olunmuş qidaların yüksək istehlakı infarkt və insult riskinin statistik və klinik cəhətdən əhəmiyyətli dərəcədə artması ilə əlaqələndirilir", - deyə professor Çarlz Hennekins bildirib.

Ultra emal olunmuş qidalar piylənmə, hipertoniya, lipid metabolizması pozğunluqları, insulin müqaviməti və ürək-damar xəstəlikləri üçün əsas risk faktorları olan xroniki iltihabla əlaqələndirilirdi.

Müəlliflərə görə, vəziyyət tütün böhranına çox bənzəyir: siqaret çəkməyin zərəri dərhal özünü göstərmədiyi kimi.

Tədqiqatçılar qeyd edirlər ki, ultra emal olunmuş qidaların istehlakının artması təkcə ürək-damar xəstəlikləri ilə deyil, həm də xüsusilə gənclərdə kolorektal xərçəngin artması ilə əlaqələndirilə bilər.

Aygün M