“İranın dağılması təhlükəsi var“ Almaniya kansleri

"Berlin uzunmüddətli müharibənin Avropa üçün təhlükəsizlik, enerji və miqrasiya baxımından ciddi nəticələr doğura biləcəyini bildirir..."

Yaxın Şərqdəki müharibə davam edərsə, bunun nəticələri təkcə regionla məhdudlaşmayacaq və Avropa üçün də ciddi təhlükələr yarada bilər.

Moderator.az xəbər verir ki, bu barədə Almaniya kansleri Fridrix Mers bəyan edib. Məlumatı "dw.com" nəşri yayıb.

Müharibənin uzanması Avropa üçün risklər yaradır 

Mersin sözlərinə görə, xüsusilə Iran dövlətinin sabitliyi və ərazi bütövlüyü sual altına düşə bilər. O, Münhendə keçirilən mətbuat konfransında bildirib ki, müharibənin uzanması təhlükəsizlik, enerji təchizatı və miqrasiya sahələrində Avropa üçün "proqnozlaşdırılması çətin olan nəticələr” doğura bilər.

Mers vurğulayıb ki, hərbi əməliyyatların genişlənməsi ilə risklər də artır. Bu risklər yalnız Israil və Fars körfəzi regionunun təhlükəsizliyinə deyil, həm də İran dövlətinin gələcəyinə aiddir.

Onun sözlərinə görə, müharibənin uzun müddət davam etməsi Almaniyanın və Avropanın maraqlarına uyğun deyil.

Berlin ABŞ və İsrailin məqsədlərini bölüşür

Bununla yanaşı, Mers qeyd edib ki, Berlin ABŞ və İsrailin bu müharibədə irəli sürdüyü əsas məqsədləri başa düşür və onları bölüşür. Kanslerin sözlərinə görə, beynəlxalq ictimaiyyət üçün əsas təhlükələrdən biri İranın nüvə və raket proqramıdır. O, həmçinin Tehranın İsrailə və regiondakı digər ölkələrə qarşı təhdidlərini, eləcə də regiondakı silahlı qruplara dəstəyini xatırladıb.

Almaniya hökumətinin rəhbəri bildirib ki, Berlin Avropadakı tərəfdaşları, o cümlədən Franca və Böyük Britaniya ilə birlikdə münaqişənin dayandırılması üçün ümumi yanaşma üzərində işləyir. Mers hesab edir ki, müharibə nə qədər tez başa çatsa, region üçün bir o qədər yaxşı olacaq.

"Suriya ssenarisinin təkrarlanmasını istəmirik"

Kansler bildirib ki, İran xalqı öz gələcəyini sərbəst şəkildə müəyyən etmək hüququna malikdir. Lakin bunun əsas məqsədi regionda sabit sülhün bərqərar olması olmalıdır. Mersin fikrincə, regiondakı bütün dövlətlərin təhlükəsizliyi təmin edilməlidir. Bu, həm İsrailə, həm də Fars körfəzi ölkələrinə aiddir. O, əlavə edib ki, ən böyük təhlükələrdən biri də İranın nüvə materiallarının dövlət nəzarətindən çıxaraq qeyri-dövlət qruplarının və ya üçüncü ölkələrin əlinə keçməsi ola bilər.

Kansler hesab edir ki, İran dövləti funksional qalmalı, ölkədə ictimai asayiş və əsas təminat sistemi işləməyə davam etməlidir. Əks halda, regionu yeni böhran dalğası gözləyə bilər. Mers xüsusilə vurğulayıb ki, Avropa "nəzarətsiz miqrasiya axınlarının" qarşısını almaq istəyir. Onun sözlərinə görə, Berlin üçün əsas məqsədlərdən biri də Yaxın Şərqdə "Suriya ssenarisinin" təkrarlanmasına yol verməməkdir.

ABŞ-İsrail əməliyyatı və müharibənin gedişi

Fevralın 28-də ABŞ  və Israil İran ərazisinə qarşı hərbi zərbələrə başlayıb. Iran isə buna cavab olaraq İsrailə və regionda Vaşinqtonun müttəfiqi olan ölkələrə dron və raket hücumları həyata keçirib. Müxtəlif məlumatlara görə, İranda həlak olanların sayı 500 nəfərdən 1000-dən çoxa qədər qiymətləndirilir. Regionun müxtəlif ölkələrində də itkilər qeydə alınıb.

Hərbi əməliyyatlar zamanı İranın ali rəhbəri Əli Xamenei və bir sıra yüksək vəzifəli şəxslər öldürülüb. ABŞ prezidenti Donald Tramp isə bildirib ki, İranın yeni rəhbərliyinin formalaşdırılması prosesində şəxsən iştirak etmək niyyətindədir. Hazırda İranın ali lideri postuna əsas namizəd kimi mərhum ayətullahın oğlu Moctaba Xamenei göstərilir. Lakin Tehran hələlik bu məsələdə rəsmi qərar açıqlamayıb.