Icma.az
close
up
RU
Menu

Xankəndidə Zəfər Gününə həsr olunmuş mini futbol turnirinə yekun vurulub

SOCAR: İşçilərin səriştəliliklərinin qiymətləndirilməsi istehsal prosesinin tərkib hissəsidir

Məşq zamanı huşunu itirən “Bavariya”nın baş məşqçisi geri qayıdır

Dünyada ilk: "Qızılalma" Türkiyə ordusunda... Foto

C vitaminini necə qəbul etmək lazımdır? Həkimdən məsləhət

Alyona Əliyeva Bakı Xoreoqrafiya Akademiyasından paylaşım edib

Hövsanda dəniz qəhvəyi rəngə boyandı Xəzəri kim çirkləndirir? Foto/video

Slovakiyalı basketbolçu: “Məncə, Bakıda bizim azarkeşlərimiz daha çox idi”

Bəxtiyar Aslanbəyli: AÇG də sərbəst qaz layihəsi üzrə işlər qrafikə və büdcəyə uyğun aparılır

Almaniya klubu “Qalatasaray”ın futbolçusuna elçi düşdü

İstehlakçıları hansı hallarda aldadırlar? 41 protokol tərtib edilib

Bakıda 8 yaşlı uşağın ödündən kista çıxarıldı

Bu gün Xudayar Yusifzadənin doğum günüdür

Xərçəngə səbəb olan qidalar Siyahı yeniləndi

Azərbaycan Milli İncəsənət Muzeyinin direktoru Şirin Məlikova Türkiyədə beynəlxalq konqresdə çıxış edib (Foto)

Yaddaşı gücləndirən burun damcıları siçanlar üzərində sınaqdan KEÇİRİLDİ

Ağ Ev Trampın sammit zamanı yatması barədə məlumatları təkzib edib

Deputat: “Vyetnam Azərbaycan üçün yeni bazar ola bilər”

Evinin sökülməməsi üçün altından yol çəkdi

PR süni intellekt axtarış sistemlərindəki təsirini necə ölçməlidir?

Kiberhücumlar fonunda ən təhlükəsiz messencerlər

Kiberhücumlar fonunda ən təhlükəsiz messencerlər

Modern.az saytından əldə olunan məlumata görə, Icma.az məlumat yayır.

Son günlər Azərbaycanda bəzi Telegram səhifələrinə və hesablarına qarşı həyata keçirilən kiberhücumlarla bağlı yayılan məlumatlar sosial media platformalarının təhlükəsizliyi məsələsini yenidən gündəmə gətirib. İstifadəçilər arasında “Hansı sosial media platforması daha təhlükəsizdir?” sualı aktuallaşıb.

Mütəxəssislərin fikrincə, heç bir sosial şəbəkə tam təhlükəsiz hesab edilə bilməz. Platformaların təqdim etdiyi qorunma imkanları ilə yanaşı, istifadəçilərin öz hesablarını necə qoruması da mühüm əhəmiyyət daşıyır.

Son hadisələr fonunda kibertəhlükəsizlik üzrə mütəxəssislər bildirirlər ki, sosial şəbəkə istifadəçiləri saxta keçidlərə daxil olmaqdan çəkinməli, tanımadıqları şəxslərdən gələn faylları açmamalı və iki mərhələli təsdiqləmə funksiyasını aktiv etməlidirlər. Xüsusilə Telegram kimi geniş auditoriyaya malik platformalarda saxta hesablar və fişinq cəhdləri ciddi təhlükə yarada bilər.

Ekspertlərin qiymətləndirməsinə görə, məxfi yazışmalar üçün təhlükəsizlik xüsusiyyətləri güclü olan platformalar daha çox üstünlük təşkil edir. Signal və WhatsApp kimi tətbiqlər şifrələnmiş mesajlaşma imkanları ilə seçilir. Telegram isə böyük kanallar və informasiya paylaşımı baxımından geniş istifadə olunsa da, istifadəçilər şəxsi məlumatların qorunmasına xüsusi diqqət yetirməlidirlər.

Facebook, Instagram və digər sosial media platformalarında da hesab oğurluğu, saxta profillər və məlumatların ələ keçirilməsi ilə bağlı risklər mövcuddur. Buna görə də təhlükəsizliyin əsas şərtlərindən biri istifadəçinin rəqəmsal savadlılığı hesab olunur.

Mütəxəssislər tövsiyə edirlər ki, sosial media istifadəçiləri güclü parollardan istifadə etməli, eyni parolu müxtəlif hesablarda təkrarlamamalı, giriş kodlarını heç kimlə paylaşmamalı və yalnız rəsmi tətbiqlərdən istifadə etməlidirlər.

Azərbaycanda Telegram səhifələrinə qarşı baş verən hücumlarla bağlı müzakirələr göstərir ki, müasir dövrdə sosial media platforması seçimi qədər, istifadəçinin təhlükəsizlik qaydalarına əməl etməsi də vacibdir. Rəqəmsal təhlükəsizlik sahəsində əsas məqsəd şəxsi məlumatların, hesabların və onlayn fəaliyyətin qorunmasını təmin etməkdir.

Mövzu ilə bağlı İKT üzrə ekspert, İT mütəxəssisi Elvin Abbasov Modern.az-a açıqlama verib.

O, Telegrama son hücumların təhlükəsizlik arxitekturasına yenidən baxılmasını zəruri etdiyini söyləyib:

“Telegram platformasında şəxsi və rəsmi hesablara qarşı yönələn son hücumlar, rəqəmsal mühitdə messencerlərin təhlükəsizlik arxitekturasına yenidən baxmağı zəruri edir. Telegram-ın default (ilkin) olaraq bulud əsaslı işləməsi və uçdan-uca şifrələməni (end-to-end encryption) yalnız gizli çatlarında təqdim etməsi, hesabların ələ keçirilməsi riskini müəyyən dərəcədə artıran faktorlar sırasına daxil edilə bilər. Bu kontekstdə, kibertəhlükəsizlik meyarlarına və məxfilik protokollarına görə ən təhlükəsiz sayıla biləcək mesajlaşma proqramları sırasına bir neçə alternativ platforma daxil edilə bilər”.

E.Abbasov “Signal”, “Threema” və “Session” kimi proqramların yüksək anonimlik və kiberdayanıqlılıq təmin edən sistemlər sırasına aid edilə biləcəyini bildirib:

“İlk növbədə, dünyada məxfilik və təhlükəsizlik baxımından ən etibarlı platformalardan biri kimi “Signal” messenceri qəbul oluna bilər. Signal-ın bütün yazışmaları, səsli və video zəngləri ilkin sazlamalarda uçdan-uca şifrələmə protokolu (Signal Protocol) ilə qorunur və platformanın kodu tamamilə açıq qaynaqlıdır (open-source), bu da onun müstəqil ekspertlər tərəfindən mütəmadi yoxlanılmasına imkan verir. Digər tərəfdən, qeydiyyat zamanı telefon nömrəsi tələb etməyən və məlumatları tamamilə mərkəzləşdirilməmiş (decentralized) serverlərdə saxlayan “Threema” və “Session” kimi proqramlar da yüksək anonimlik və kiberdayanıqlılıq təmin edən sistemlər sırasına aid edilə bilər.


Bununla belə, kritik rəsmi hesablarda və ya korporativ kommunikasiyada təhlükəsizliyin təmin olunması üçün yalnız qlobal messencerlərə güvənmək əvəzinə, rəqəmsal infrastrukturun idarə olunmasında hibrid yanaşmaya üstünlük verilməsi daha effektiv yol hesab oluna bilər. Bu hibrid modeldə, açıq platformalardan istifadə minimuma endirilərək, dövlət bulud (G-Cloud) və ya daxili qapalı serverlərdə qurulan, təşkilatın öz nəzarətində olan xüsusi kommunikasiya sistemlərinin (məsələn, Matrix protokolu əsaslı həllər) tətbiqi ön plana çıxa bilər. Texnoloji cəhətdən gücləndirilmiş bu cür infrastrukturların istifadəçilərin ciddi rəqəmsal gigiyena qaydaları ilə sinerji təşkil etməsinin, kənar təxribatların və fişinq hücumlarının qarşısını almaqda ən dayanıqlı qalxan rolunu oynaya biləcəyi proqnozlaşdırılır”.

Nicat Rüstəmzadə

Daha ətraflı məlumat və yeniliklər üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:192
embedMənbə:https://modern.az
archiveBu xəbər 21 İyul 2026 15:47 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Xankəndidə Zəfər Gününə həsr olunmuş mini futbol turnirinə yekun vurulub

19 Noyabr 2026 01:55see344

SOCAR: İşçilərin səriştəliliklərinin qiymətləndirilməsi istehsal prosesinin tərkib hissəsidir

19 Noyabr 2026 02:14see337

Məşq zamanı huşunu itirən “Bavariya”nın baş məşqçisi geri qayıdır

19 Noyabr 2026 02:01see336

Dünyada ilk: "Qızılalma" Türkiyə ordusunda... Foto

19 Noyabr 2026 19:51see285

C vitaminini necə qəbul etmək lazımdır? Həkimdən məsləhət

19 Noyabr 2026 09:27see273

Alyona Əliyeva Bakı Xoreoqrafiya Akademiyasından paylaşım edib

19 Noyabr 2026 21:02see266

Hövsanda dəniz qəhvəyi rəngə boyandı Xəzəri kim çirkləndirir? Foto/video

19 Noyabr 2026 14:04see263

Slovakiyalı basketbolçu: “Məncə, Bakıda bizim azarkeşlərimiz daha çox idi”

19 Noyabr 2026 01:24see263

Bəxtiyar Aslanbəyli: AÇG də sərbəst qaz layihəsi üzrə işlər qrafikə və büdcəyə uyğun aparılır

19 Noyabr 2026 15:22see236

Almaniya klubu “Qalatasaray”ın futbolçusuna elçi düşdü

20 Noyabr 2026 01:32see233

İstehlakçıları hansı hallarda aldadırlar? 41 protokol tərtib edilib

19 Noyabr 2026 17:17see225

Bakıda 8 yaşlı uşağın ödündən kista çıxarıldı

19 Noyabr 2026 19:14see222

Bu gün Xudayar Yusifzadənin doğum günüdür

20 Noyabr 2026 06:19see218

Xərçəngə səbəb olan qidalar Siyahı yeniləndi

19 Noyabr 2026 18:59see217

Azərbaycan Milli İncəsənət Muzeyinin direktoru Şirin Məlikova Türkiyədə beynəlxalq konqresdə çıxış edib (Foto)

19 Noyabr 2026 18:45see214

Yaddaşı gücləndirən burun damcıları siçanlar üzərində sınaqdan KEÇİRİLDİ

20 Noyabr 2026 00:00see206

Ağ Ev Trampın sammit zamanı yatması barədə məlumatları təkzib edib

19 Noyabr 2026 21:00see198

Deputat: “Vyetnam Azərbaycan üçün yeni bazar ola bilər”

19 Noyabr 2026 15:03see192

Evinin sökülməməsi üçün altından yol çəkdi

19 Noyabr 2026 01:37see173

PR süni intellekt axtarış sistemlərindəki təsirini necə ölçməlidir?

19 Noyabr 2026 13:48see173
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri