Kiyev Moskva danışıqları: format dəyişməlidir, amma...

Vadim Denisenko: “Qarşıdakı aylarda mövcud danışıqlar formatında irəliləyiş üçün demək olar ki, heç bir imkan yoxdur”

 “Ukrayna Prezidenti Volodimir Zelenski bildirib ki, Ukrayna Rusiya ilə sülh danışıqlarına ciddi yanaşır və bu danışıqları ölkə liderləri səviyyəsində aparmaq daha yaxşı olacaq. Lakin İrandakı müharibə fonunda mövcud danışıqlar formatının praktik olaraq özünü tükəndirdiyi getdikcə daha aydın olur. Çünki bu, humanitar irəliləyişlər fonunda baş verir. Məsələn, Kirill Budanov Pasxa bayramında başqa bir məhbus mübadiləsi üçün şansın olduğuna işarə etdi. Mübadilə hazırda danışıqların əsas nailiyyətidir və onun əhəmiyyətini şübhəsiz ki, azaltmaq olmaz. Amma sual olunur: Rusiya niyə mübadilələrlə razılaşır? Danışıqlarda Rusiyanın prinsipi artıq bir ildir ki, dəyişməz olaraq qalır: vaxt itirmək və Trampa qarşı çıxmaqdan çəkinmək. Xoşbəxtlikdən, bunu nümayiş etdirməyin yeganə yolu məhbus mübadiləsidir”.

Bu sözləri ukraynalı politoloq Vadim Denisenko Ukrayna-Rusiya danışıqları prosesini şərh edən məqaləsində bildirib.

Analitik xatırladıb ki, bundan əlavə, bu həftə Dövlət Departamenti ABŞ-ın ruslar tərəfindən saxlanılan ukraynalı uşaqların geri qaytarılması proqramına 25 milyon dollar ayırdığını bildirən bir bəyanat yayıb: “Xatırlada bilərsiniz ki, bu mövzu ABŞ və Ukraynanın birinci xanımları arasında dialoqda qaldırılmışdı. Və nəhayət, ənənəvi olaraq Ukraynaya pul xərcləmədiklərini iddia edən amerikalılardan rəsmi sənəd aldıq. Əlbəttə ki, miqdar nisbətən azdır, amma belə bir həllin ortaya çıxması olduqca vacibdir. Niyə? Çünki bu, Trampı danışıqlar prosesində qalmağa məcbur edəcək amillərdən biridir. Bu fonda Rusiya ilə danışıqların praktik olaraq çıxılmaz vəziyyətə düşdüyünü anlamamaq mümkün deyil. Və bu çıxılmaz vəziyyətdən yalnız iki çıxış yolu var. Birincisi, rusların Donbassla bağlı mövqeyini dəyişməsi möcüzədir. İkincisi də bu məqamda qeyri-real görünür: iştirakçıların dairəsini genişləndirmək və potensial "oyun meydançasını" genişləndirmək. İkinci variant həm üstünlüklərə, həm də kifayət qədər ciddi risklərə malikdir. Risklər də əsasən Avropa İttifaqından kənarda demək olar ki, heç bir müttəfiqimizin olmaması ilə əlaqədardır. İştirakçı dairəsini genişləndirmək isə Avropa İttifaqından kənara çıxmağı tələb edir. İrandakı müharibə Ukraynaya Yaxın Şərq ölkələrinin mövqelərini mənfi-neytraldan ən azı, neytral vəziyyətə keçirmək üçün müəyyən şanslar verir”.

“Hər necə olsa da, qarşıdakı aylarda mövcud danışıqlar formatında irəliləyiş üçün demək olar ki, heç bir imkan yoxdur. İrandakı müharibənin ABŞ-Çin danışıqlarını dayandırdığını nəzərə alsaq, hazırkı vəziyyətdə bu formatı dəyişdirmək də olduqca çətindir. Lakin fikrimcə, bu formatın genişlənməsinə hazırlaşmaq və bu oyunu necə oynayacağımız barədə düşünmək bizim üçün çox vacibdir. Əminəm ki, ruslar artıq seçimlərini nəzərdən keçirirlər”, - deyə Denisenko fikrini yekunlaşdırıb.