Icma.az
close
up
RU
Menu

Dünya onların görüşünə köklənib: Müharibələrə son qoyulacaq?

Səhiyyədə gizli qalan vergi problemi gündəmə gəldi

Söküntü başlamazdan əvvəl vətəndaşlar əmlaklarını qiymətləndirməlidir? Açıqlama

MRT, KT, PET CT: Xərçəngi dəqiq hansı müayinə aşkarlayır?

“Səhiyyə sahəsində vergi və sosial ödənişlərə yenidən baxılmalıdır”

Xankəndidə Zəfər Gününə həsr olunmuş mini futbol turnirinə yekun vurulub

Kosmosdakı musiqimiz: Çahargah Ahəngi “Voyager”ə necə yazılıb? │ VİDEO

SOCAR: İşçilərin səriştəliliklərinin qiymətləndirilməsi istehsal prosesinin tərkib hissəsidir

Məşq zamanı huşunu itirən “Bavariya”nın baş məşqçisi geri qayıdır

Vətən müharibəsinin xronikası: 16 oktyabrda Xocavəndin bir sıra kəndləri işğaldan azad edilib

Cəmi 1 saata 3 növ xərçəngi aşkar edən metod

Hansı qan analizi Alsheymeri 10 il öncədən xəbər verir?

Azərbaycanda qızıl 15 faizə qədər ucuzlaşa bilər

Tarixi körpüdən strateji tərəfdaşlığa: Azərbaycan və Vyetnamı iqtisadi uğura aparan ortaq yollar

Bakının 27 istiqamətində tıxac VAR Foto

Altı vəkil Kollegiyadan xaric olunub, 27 si cərimələnib

Könül Xasıyevanı pub da görəndə dəhşətə gəldim” Məşhur bloqer VİDEO

Bu qədər “xiyar” bir arada Yeni dünya rekordu+Fotolar

Slovakiyalı basketbolçu: “Məncə, Bakıda bizim azarkeşlərimiz daha çox idi”

Alyona Əliyeva Bakı Xoreoqrafiya Akademiyasından paylaşım edib

Mən tələbənin ali məktəbdən xaric edilməsini birmənalı şəkildə dəstəkləyirəm SOSİOLOQ

Mən tələbənin ali məktəbdən xaric edilməsini birmənalı şəkildə dəstəkləyirəm SOSİOLOQ

Icma.az, Sherg.az portalına istinadən məlumat verir.

"Çünki belə addımlara qarşı birmənalı şəkildə sərt və qətiyyətli olmaq lazımdır ki, istənilən ayrı-seçkilik, istənilən zorakılıq özünə yol tapmasın"

Məktəbli yeniyetmə qızın güzgü qarşısında dayanıb makiyaj etməsini, məktəbli oğlanlarınsa elektron siqaret çəkmələri görüntülərini, II kurs tələbəsinin də I kurs tələbələrinə hədə-qorxu gəldiyi videonun sosial şəbəkələrdə paylaşılması ciddi suallar doğurur.

Yeniyetmə və gənclərimiz özünü təsdiqə niyə bu qədər ehtiyac duyur? Nəzərə alaq ki, sosial platformalarda təkcə yeniyetmə və ya gənclər deyil aktiv olan. Ən kiçik yaşlıdan tutmuş ahıl insanlaradək hər gün müxtəlif və əsasən də ciddi mahiyyət daşımayan, əyləncə, ya da zorakılıq xarakterli paylaşımlar edilir. Məktəbli bir qız niyə güzgü qarşısında dayanıb makiyaj etdiyini və dərsə getməyə hazırlaşdığını el-aləmə car çəkməlidir? II kurs tələbəsi niyə ali məktəbə yenicə daxil olmuş gənclərə hədə-qorxu gəlməlidir? Bunun kökündə, əsasında nə dayanır? Valideyn səhlənkarlığı, nəzarətsizlik, yoxsa günümüzün sosial şəbəkə reallıqları?

Sosioloq Naib Niftəliyev Sherg.az-a məsələni izah etdi: 

- Məktəbli qızın makiyaj etməsində prinsipial şəkildə qeyri-adi bir şey yoxdur. Düşünürəm ki, bu yaşda uşağı tam anlaqlı hesab etmək də doğru deyil. Uşağın şəxsiyyətinin ilkin strukturu 3 yaşa qədər formalaşır, 5 yaşda isə sabit strukturun əsas əlamətləri formalaşır. Uşaqların davranışında olan müəyyən yanlışlıqlar, müəyyən ifadələr sadəcə yamsılama xarakteri daşıyır və buna xüsusi bir sosial anlam, şəxsiyyət anlamı gətirməyin adı yoxdur. İstənilən halda şəxsiyyətin sabit strukturunun formalaşması, şəxsiyyətin tam özünüdərk vəziyyəti 6-7 yaş həddində sabitləşir və bunun əsasında sonrakı mərhələ - kiçik və sonra böyük uşaqlıq dövrü başlayır. Yəni, burada uşağın hərəkətlərini nə qınamaq, nə də xüsusi bir fakt əsasında müzakirəyə çıxarmaq əhəmiyyətsizdir. Digər fakt isə, İncəsənət Universitetinin tələbəsinin hansısa hərəkəti fərdi xarakter daşıyır və universitetin atdığı addım da, yəni, tam yerində və adekvatdır. Mən universitetin tələbəni ali məktəbdən xaric etmək qərarını birmənalı şəkildə dəstəkləyirəm. Çünki belə addımlara qarşı birmənalı şəkildə sərt və qətiyyətli olmaq lazımdır ki, istənilən ayrı-seçkilik, istənilən zorakılıq özünə yol tapmasın. Təbii ki, hər kəsin davranışına universitet nəzarət etməyə borclu deyil. Yəni, hər bir tələbə bir şəxsiyyət olaraq özünə cavabdehdir. Davranışlarına hədd qoya bilməyən tələbə universitet auditoriyasında əyləşməməlidirlər. Ayrı-seçkilik edən şəxsin universitet tələbəsi adını daşımağa mənəvi haqqı yoxdur. Əgər universitet tələbəsidirsə, hər kəsə bərabər yanaşmağı, yəni ali təhsil keyfiyyətini öz şəxsiyyətində ifadə etməyi bacarmalıdır. Yəni, o keyfiyyətə yiyələnməlidir. Yiyələnə bilmirsə, demək, ali təhsil almağa layiq deyil. Öncə öz şəxsiyyətini formalaşdırmağa, tərbiyə etməyə çalışmalı, sonra təhsil almaq haqqında düşünməlidir. Təhdid, təzyiq, kənar təsirlər, istənilən vətəndaş münasibətlərinə müdaxilə yolverilməzdir. Bu, hətta cinayət məsuliyyəti yaradan addımdır. Yəni, təhdid edirsənsə, demək ki, kimisə qısnayırsan, bullinqə, mobbinqə, digər sosial təzyiqlərə məruz qoyursan və bu halda lazım olan tədbiri, cəzanı, sanksiyanı görməlisən, almalısan. Cəzalar da insanı problemlə üzləşdirmək üçün deyil, səhvini anlatmaq üçündür. Humanizm heç də həmişə ədalətli həll deyil. Ədalətli həll qətiyyətli, rasional, məqsədyönlü və bəzi hallarda güzəştsiz davranışlarla və qərarlarla şərtlənir. 

Sosioloq bildirdi ki, kimin harada nə paylaşması şəxsi məsələdir. Amma paylaşımlar ictimai qaydaları pozursa, ictimai təhlükəli vəziyyət yaradırsa, müvafiq qurumlar, istər hüquq-mühafizə orqanları, istər digər təşkilatlar sosial məsuliyyət prinsipini nəzərə alaraq adekvat tədbir görməli və ictimai təhlükəlilik yarada biləcək hər bir addımı məqsədyönlü şəkildə tənzimləməli, aradan qaldırmalıdır: 

- Burada diqqət yetirməli olduğumuz məqam odur ki, yeniyetmə və ya uşaq müəyyən səhvlərə yol verə bilər. Təbii ki, uşaqların lazımi tərbiyə almaması da ayrıca və xüsusi bir məsələdir. Bu məsələyə biz də - həm sosioloqlar, həm tədqiqatçılar, həm də psixoloqlar xüsusi diqqət yetiririk. Bu, hər üç istiqamət üzrə diqqət mərkəzində olan məsələlərdəndir. Hər bir halda, yeniyetməlik dövrü çətin dövr hesab olunur. İndiki dövrdə texnologiyalardan istifadəyə müəyyən məhdudiyyətlərin qoyulması, onların istifadəsi ilə bağlı bəzi icazələrin tətbiq olunması, valideyn razılığı məsələsinin daha çox önə çəkilməsi və bunun hüquqi çərçivəyə salınması, əlbəttə, müsbət addımlardır. Amma bütün bunların kifayət edib-etmədiyi də ayrıca müzakirə olunmalıdır. Bəziləri bu tip paylaşımları etməkdə maraqlı olurlar. Yəni, cəmiyyətdə iki əks tendensiya müşahidə olunur. Bir tərəfdə mental dəyərləri, milli-mənəvi və ailə dəyərlərini qoruma yanaşması, digər tərəfdə isə bunun əksinə olaraq, məlumat və münasibətləri daha da liberallaşdıraraq bundan müəyyən fayda götürmək istəyən yanaşma dayanır. Kimsə düşünür ki, bunu paylaşmaqla fayda əldə etmək olar. Məsələn, ola bilər ki, hansısa kosmetik məhsuldan istifadə etmək qız üçün adi və normal qəbul edilsin. Amma bunu ictimailəşdirmək, nümayişkaranə şəkildə paylaşmaq hər zaman məqsədəuyğun və etik deyil. Hesab edirəm ki, yeniyetmələrə bu məsələlər izah olunmalı, onlar maarifləndirilməli və düzgün istiqamətləndirilməlidirlər. Bu baxımdan, tənzimləyici tədbirlərin görülməsi məqsədəuyğun olar. Amma yenə də, bu cür məsələlər müəyyən şərtlər və qaydalar çərçivəsində həllini tapmalıdır. 

Sonrakı hadisələr barədə daha çox məlumat almaq üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:149
embedMənbə:https://sherg.az
archiveBu xəbər 18 Sentyabr 2026 12:43 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Dünya onların görüşünə köklənib: Müharibələrə son qoyulacaq?

18 Noyabr 2026 13:51see363

Səhiyyədə gizli qalan vergi problemi gündəmə gəldi

18 Noyabr 2026 12:19see317

Söküntü başlamazdan əvvəl vətəndaşlar əmlaklarını qiymətləndirməlidir? Açıqlama

18 Noyabr 2026 14:55see283

MRT, KT, PET CT: Xərçəngi dəqiq hansı müayinə aşkarlayır?

18 Noyabr 2026 18:31see259

“Səhiyyə sahəsində vergi və sosial ödənişlərə yenidən baxılmalıdır”

18 Noyabr 2026 12:29see256

Xankəndidə Zəfər Gününə həsr olunmuş mini futbol turnirinə yekun vurulub

19 Noyabr 2026 01:55see247

Kosmosdakı musiqimiz: Çahargah Ahəngi “Voyager”ə necə yazılıb? │ VİDEO

19 Noyabr 2026 00:18see236

SOCAR: İşçilərin səriştəliliklərinin qiymətləndirilməsi istehsal prosesinin tərkib hissəsidir

19 Noyabr 2026 02:14see230

Məşq zamanı huşunu itirən “Bavariya”nın baş məşqçisi geri qayıdır

19 Noyabr 2026 02:01see228

Vətən müharibəsinin xronikası: 16 oktyabrda Xocavəndin bir sıra kəndləri işğaldan azad edilib

18 Noyabr 2026 04:19see226

Cəmi 1 saata 3 növ xərçəngi aşkar edən metod

18 Noyabr 2026 19:49see210

Hansı qan analizi Alsheymeri 10 il öncədən xəbər verir?

18 Noyabr 2026 16:56see209

Azərbaycanda qızıl 15 faizə qədər ucuzlaşa bilər

18 Noyabr 2026 21:21see206

Tarixi körpüdən strateji tərəfdaşlığa: Azərbaycan və Vyetnamı iqtisadi uğura aparan ortaq yollar

18 Noyabr 2026 21:07see203

Bakının 27 istiqamətində tıxac VAR Foto

18 Noyabr 2026 19:16see202

Altı vəkil Kollegiyadan xaric olunub, 27 si cərimələnib

18 Noyabr 2026 20:00see201

Könül Xasıyevanı pub da görəndə dəhşətə gəldim” Məşhur bloqer VİDEO

18 Noyabr 2026 17:22see198

Bu qədər “xiyar” bir arada Yeni dünya rekordu+Fotolar

19 Noyabr 2026 00:23see197

Slovakiyalı basketbolçu: “Məncə, Bakıda bizim azarkeşlərimiz daha çox idi”

19 Noyabr 2026 01:24see187

Alyona Əliyeva Bakı Xoreoqrafiya Akademiyasından paylaşım edib

19 Noyabr 2026 21:02see186
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri