Icma.az
close
up
RU
Milli kimliklər və postmodern siyasət: Sərhədsiz dünya mümkündürmü? AZƏRTAC

Milli kimliklər və postmodern siyasət: Sərhədsiz dünya mümkündürmü? AZƏRTAC

Icma.az, Azertag saytından verilən məlumata əsaslanaraq xəbər yayır.

Bakı, 7 yanvar, AZƏRTAC

Qloballaşma müasir dünyada milli kimliklərə ciddi təsir edən bir prosesdir. İnformasiya texnologiyalarının inkişafı, sərhədsiz iqtisadi əlaqələr və mədəni mübadilə prosesləri dünyanın “kiçilən” bir cəmiyyətə çevrildiyini nümayiş etdirir. Lakin bu, eyni zamanda, milli kimliklərin qorunması və millətçiliyin yüksəlməsi kimi məsələləri də gündəmə gətirir. Xüsusilə bəzi ölkələrdə qloballaşmanın yaratdığı mədəni assimilyasiya qorxusu milli kimliklərin itirilməsi ilə bağlı narahatlıq yaradır. Azərbaycan isə bu proseslərdə həm öz milli kimliyini qorumağa çalışan, həm də qloballaşmaya inteqrasiya edən ölkə kimi bir nümunədir.

Qloballaşmanın milli kimliklərə təsiri

Qloballaşmanın milli kimliklərə təsiri fərqli ölkələrdə müxtəlif şəkildə ortaya çıxır. Qloballaşma nəticəsində böyük dövlətlərin populyar mədəniyyəti daha kiçik ölkələrin yerli mədəniyyətlərini sıxışdırır. ABŞ-ın Hollivud kinosu və pop musiqisi kimi “yumşaq güc” vasitələri buna ən bariz nümunədir. Bundan başqa, sosial media platformaları, qlobal internet və televiziya kanalları dünyanın hər yerindən eyni məzmunu izləməyi mümkün edir, lakin bu, milli mədəniyyətlərin qlobal normaya uyğunlaşmasına səbəb ola bilər. Qloballaşmanın təsiri ilə bəzi ölkələrdə milli-mədəni “dirəniş” hərəkatları başlayır. Məsələn, Hindistanda hindu millətçiliyi və ya Avropada sağçı populist partiyaların yüksəlişi bu tendensiyanı təsdiqləyir. Azərbaycan özünün coğrafi və mədəni mövqeyinə görə digər ölkələrdən fərqlənir. Bu baxımdan Azərbaycanın milli kimliyini qorumaqla yanaşı, qloballaşma prosesinə uyğunlaşması maraqlı bir model təqdim edir. Dil və mədəniyyət - Azərbaycan dili və ədəbiyyatı qloballaşma dövründə dövlətin əsas mədəniyyət siyasəti vasitəsilə qorunur. Məsələn, Ümummilli Lider Heydər Əliyevin milli-mədəni irsə verdiyi önəm bu istiqamətdə mühüm addımlar atılmasını təmin edib. Mədəniyyətlərarası dialoq - Azərbaycan multikulturalizm siyasətini uğurla həyata keçirərək milli kimliyin zənginliyini göstərir. Bakı Beynəlxalq Humanitar Forumları bu siyasətin əsas nümunəsidir. Qlobal inteqrasiya - Azərbaycanın qlobal layihələrdə iştirakı milli kimliyin qorunması ilə yanaşı, dünya siyasətində fəal yer almaq qabiliyyətini də göstərir. Məsələn, enerji diplomatiyasında Azərbaycan TANAP və TAP kimi qlobal enerji layihələri ilə milli maraqlarını qoruyaraq dünya iqtisadiyyatına inteqrasiya edir. Mədəniyyət diplomatiyasında isə “Eurovision” kimi beynəlxalq tədbirdə iştirak milli mədəniyyəti tanıtmaqla yanaşı, qlobal normalara uyğunlaşmağı da tələb edir.

Millətçiliyin yenidən yüksəlişi

Son illərdə qloballaşmaya qarşı müxtəlif ölkələrdə millətçi hərəkatlar güclənib. Bunun əsas səbəblərindən biri iqtisadi bərabərsizlikdir. Məsələn, ABŞ-da “Trumpçılıq” (siyasi hərəkat) və Böyük Britaniyada “Brexit” (Böyük Britaniyanın Avropa İttifaqından çıxışı) bu narazılığın nəticəsi olaraq baş verib. Bundan başqa, kimlik böhranı da bu səbəblər sırasındadır. Müxtəlif mədəniyyətlərin birləşməsi bəzi millətlərdə kimlik böhranına səbəb olub. Avropa İttifaqında sağçı populizmin artması buna bir nümunədir. Azərbaycanın güclü mədəni siyasəti və qloballaşma ilə milli kimliyin balansını təmin edən yanaşması, xüsusilə Avropanın bəzi ölkələrindən fərqlidir. Qloballaşma və millətçilik arasında balans yaratmaq üçün müxtəlif strategiyalar mümkündür. Azərbaycan multikulturalizm siyasəti ilə dünyaya nümunə göstərir. Bu, müxtəlif mədəniyyətlərin dinc birgəyaşayışını təmin etmək üçün səmərəli üsuldur. Millətçiliyin mənfi təsirlərinin qarşısını almaq üçün regional əməkdaşlıq da mühüm əhəmiyyət kəsb edir. Azərbaycanın Türk Dövlətləri Təşkilatında iştirakı buna bir nümunədir. UNESCO-nun dünya irsi siyahısına daxil olan Azərbaycan abidələri milli kimliyin qorunması üçün beynəlxalq səviyyədə mühüm rola malikdir.

Qloballaşma çağında Azərbaycan nümunəsi

Millətçilik milli kimliklərin qorunması üçün vacib olsa da, bu kimliklərin digər mədəniyyətlərlə dialoqa açıq olması ilə qloballaşma prosesinə uyğunlaşa bilər. Azərbaycan bu sahədə milli dəyərləri qorumaqla yanaşı, qlobal platformalarda fəal iştirak etməklə unikal bir tarazlıq modeli təqdim edir. Qloballaşmanın milli kimliklərə təsiri qaçılmazdır, lakin hər bir dövlətin bu təsirləri idarə etmə qabiliyyəti onun daxili siyasətindən asılıdır. Azərbaycan öz balanslı yanaşması ilə həm milli kimliyini qoruyur, həm də qlobal miqyasda fəal rol oynayır. Sərhədsiz dünya hələlik mümkünsüz görünsə də, mədəniyyətlərarası dialoq və əməkdaşlıq bu istiqamətdə mühüm addımlar ola bilər. Azərbaycanın multikulturalizm siyasəti, TANAP və TAP enerji layihələri, Bakı Beynəlxalq Humanitar forumları, UNESCO-nun siyahısına daxil olan milli mədəni irs kimi yanaşmaları ölkəmizin qloballaşma və milli kimlik arasındakı tarazlığı qorumaqda uğurla irəlilədiyini sübut edir.

Ən son yeniliklər və məlumatlar üçün Icma.az saytını izləyin, biz hadisənin gedişatını izləyirik və ən aktual məlumatları təqdim edirik.
seeBaxış sayı:170
embedMənbə:https://azertag.az
archiveBu xəbər 07 Yanvar 2025 17:23 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Dünyada ilk: "Qızılalma" Türkiyə ordusunda... Foto

19 Noyabr 2026 19:51see363

Alyona Əliyeva Bakı Xoreoqrafiya Akademiyasından paylaşım edib

19 Noyabr 2026 21:02see345

İstehlakçıları hansı hallarda aldadırlar? 41 protokol tərtib edilib

19 Noyabr 2026 17:17see315

Almaniya klubu “Qalatasaray”ın futbolçusuna elçi düşdü

20 Noyabr 2026 01:32see313

Xərçəngə səbəb olan qidalar Siyahı yeniləndi

19 Noyabr 2026 18:59see304

Bu gün Xudayar Yusifzadənin doğum günüdür

20 Noyabr 2026 06:19see295

Azərbaycan Milli İncəsənət Muzeyinin direktoru Şirin Məlikova Türkiyədə beynəlxalq konqresdə çıxış edib (Foto)

19 Noyabr 2026 18:45see286

Bakıda 8 yaşlı uşağın ödündən kista çıxarıldı

19 Noyabr 2026 19:14see278

Yaddaşı gücləndirən burun damcıları siçanlar üzərində sınaqdan KEÇİRİLDİ

20 Noyabr 2026 00:00see268

Ağ Ev Trampın sammit zamanı yatması barədə məlumatları təkzib edib

19 Noyabr 2026 21:00see258

Elxan Səmədov: Xankəndi azarkeşlərinin komandalarını öz şəhərlərində dəstəkləməsi xüsusi əhəmiyyət daşıyır

20 Noyabr 2026 00:06see247

“Eyni tempdə davam edirik” Rui Jorje

20 Noyabr 2026 21:10see246

İraola: “Belə bir şey baş verməməlidir”

20 Noyabr 2026 21:35see235

Azərişıq ASC elektroenergetika sektorunda əldə olunan nailiyyətləri beynəlxalq enerji forumunda təqdim edib

19 Noyabr 2026 17:30see235

DİN və Baş Prokurorluq 2 noyabr mitinqinin təşkilatçılarına xəbərdarlıq edib

20 Noyabr 2026 06:10see233

“iPhone”un 20 illiyinə özəl model üçün iki fərqli dizayn sınaqdan keçirilir

20 Noyabr 2026 22:20see233

Anthropic in səhmləri Nasdaq da ticarətin ilk günündə 17 % artıb

20 Noyabr 2026 07:19see231

"Sabah" "Sumqayıt"ı darmadağın etdi

20 Noyabr 2026 21:17see229

Tramp: Putin Ukraynadakı müharibəni diplomatik yolla bitirmək istədiyini açıq şəkildə bildirib

20 Noyabr 2026 22:14see220

Bütün dövrlərin ən böyük kino ulduzu seçildi

20 Noyabr 2026 22:37see218
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri