Icma.az
close
up
RU
Moskva ilə İrəvanı narahat edən qərar: Əliyev orada olarkən bəyan edildi

Moskva ilə İrəvanı narahat edən qərar: Əliyev orada olarkən bəyan edildi

GlobalInfo saytından alınan məlumata görə, Icma.az bildirir.

Prezident İlham Əliyevin Daşkənd səfəri beynəlxalq siyasi arena ilə yanaşı, Ermənistanda da maraqla izlənilib.

Daşkənddə keçirilən “Mərkəzi Asiya (C5) + Azərbaycan” formatlı görüşdə ölkəmizin tamhüquqlu üzv statusu əldə etməsi diqqət çəkib. Analitiklərin fikrincə, bu proses təkcə ikitərəfli əməkdaşlıq deyil, eyni zamanda regional inteqrasiya və strateji əməkdaşlıq baxımından yeni mərhələnin başlanğıcıdır. Azərbaycan həm enerji, həm iqtisadi, həm də nəqliyyat-logistika sahələrində Mərkəzi Asiya ilə birbaşa əlaqələr qurmaq imkanına malik olacaq.

Globalinfo.az-a danışan politoloq Züriyə Qarayeva deyib ki, dövlət başçısının Daşkənd səfəri və “Mərkəzi Asiya (C5) + Azərbaycan” formatında Bakıya tamhüquqlu üzvlük statusunun verilməsi regionda gedən geosiyasi yenidənqurmanın mühüm mərhələsini göstərir:

“Bu addım təkcə diplomatik protokol deyil, Cənubi Qafqaz ilə Mərkəzi Asiyanın strateji şəkildə birləşdirilməsi, həm siyasi, həm enerji, həm də nəqliyyat xəritəsinin yenidən çəkilməsi deməkdir. Azərbaycanın bu formata rəsmən daxil edilməsi onu Mərkəzi Asiya dövlətləri üçün yalnız tərəfdaş deyil, regional qərarların formalaşmasında aparıcı aktor statusuna qaldırır.

Bölgə dövlətlərinin Azərbaycanla yaxınlaşmasının əsas motivləri də aydındır. Birincisi, Orta Dəhliz artıq qlobal ticarətin mühüm alternativ marşrutuna çevrilir. Çin–Avropa yük axınının Rusiya üzərindən keçməsinə dair risklər artdıqca Azərbaycan, Qazaxıstan və Özbəkistanın yaratdığı yeni logistika xətti strateji əhəmiyyət qazanır. “C5+A” formatı bu dəhlizi daha koordinasiyalı, çevik və  təhlükəsiz etmək məqsədi daşıyır. Bu isə Bakının geoiqtisadi rolunu daha da gücləndirir.

İkincisi, enerji təhlükəsizliyi məsələsində Mərkəzi Asiya dövlətləri üçün Azərbaycan mühüm körpüdür. Xəzər hövzəsi üzərindən qaz və enerji layihələrinin genişləndirilməsi həm region ölkələrinin Avropa bazarına çıxışını artırır, həm də Azərbaycanın enerji diplomatiyasına yeni dərinlik qazandırır. Gürcüstan üzərindən keçən xəttin gücləndirilməsi, Xəzərin şərq-qərb istiqamətində inteqrasiya olunması məhz bu platformanın gələcək gündəminə daxildir”.


Züriyə Qarayeva

Politoloq bildirib ki, bu prosesin Ermənistan tərəfindən narahatlıqla qarşılanması da təsadüfi deyil:

“Çünki “C5+A” formatı faktiki olaraq Cənubi Qafqazda yeni güc mərkəzi yaradır və Ermənistan bu geosiyasi layihələrdən tamamilə kənarda qalır. Regiondakı ticarət, enerji və təhlükəsizlik xəritələri Azərbaycan mərkəzli şəkildə formalaşdıqca İrəvanın strateji çəkisi azalır və bu, Ermənistanın daxili siyasi müzakirələrində ciddi narahatlığa səbəb olur. Mərkəzi Asiyanın Azərbaycanın yanında dayanması Ermənistanın illərdir qurmağa çalışdığı “regional təcrid” tezisini tamamilə mənasızlaşdırır.

Bu formatın arxasında daha böyük plan dayanır. Türkiyə, Azərbaycan və Mərkəzi Asiya ölkələrinin yaratdığı siyasi sinxronlaşma – Türk Dövlətləri Təşkilatının (TDT) gələcəkdə daha geniş bir siyasi və iqtisadi blok kimi formalaşmasına zəmin yaradır. Bu, təkcə türkdilli xalqların mədəni yaxınlığı deyil, həm də qlobal güc boşluqları fonunda yeni regional ittifaqların meydana çıxması deməkdir. Mərkəzi Asiya ilə Cənubi Qafqazın vahid strategiya altında birləşdirilməsi həm Çinin, həm Rusiyanın, həm də Qərbin regionla bağlı planlarını yenidən nəzərdən keçirməsinə səbəb olur.

Nəticə etibarilə, “C5+A” formatında Azərbaycanın tamhüquqlu üzvlüyü regionda yeni siyasi, iqtisadi və təhlükəsizlik arxitekturasının nüvəsi kimi çıxış edir. Bu inteqrasiya gələcəkdə nəqliyyat dəhlizlərinin genişlənməsi, enerji xəritələrinin yenilənməsi və Türk dünyasının daha koordinasiyalı şəkildə hərəkət etməsi ilə davam edəcək. Ermənistanın reaksiyaları isə göstərir ki, proses artıq geri dönüşü olmayan xarakter alıb və yeni regional nizamın mərkəzində Azərbaycan dayanır”.

Turan Rzayev
Globalinfo.az

Ən son xəbərləri və yenilikləri almaq üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:157
embedMənbə:https://globalinfo.az
archiveBu xəbər 19 Noyabr 2025 12:31 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

MRT, KT, PET CT: Xərçəngi dəqiq hansı müayinə aşkarlayır?

18 Noyabr 2026 18:31see333

Xankəndidə Zəfər Gününə həsr olunmuş mini futbol turnirinə yekun vurulub

19 Noyabr 2026 01:55see314

Məşq zamanı huşunu itirən “Bavariya”nın baş məşqçisi geri qayıdır

19 Noyabr 2026 02:01see305

Kosmosdakı musiqimiz: Çahargah Ahəngi “Voyager”ə necə yazılıb? │ VİDEO

19 Noyabr 2026 00:18see302

SOCAR: İşçilərin səriştəliliklərinin qiymətləndirilməsi istehsal prosesinin tərkib hissəsidir

19 Noyabr 2026 02:14see293

Cəmi 1 saata 3 növ xərçəngi aşkar edən metod

18 Noyabr 2026 19:49see284

Azərbaycanda qızıl 15 faizə qədər ucuzlaşa bilər

18 Noyabr 2026 21:21see264

Tarixi körpüdən strateji tərəfdaşlığa: Azərbaycan və Vyetnamı iqtisadi uğura aparan ortaq yollar

18 Noyabr 2026 21:07see260

Bakının 27 istiqamətində tıxac VAR Foto

18 Noyabr 2026 19:16see253

Dünyada ilk: "Qızılalma" Türkiyə ordusunda... Foto

19 Noyabr 2026 19:51see250

Altı vəkil Kollegiyadan xaric olunub, 27 si cərimələnib

18 Noyabr 2026 20:00see247

Bu qədər “xiyar” bir arada Yeni dünya rekordu+Fotolar

19 Noyabr 2026 00:23see244

Slovakiyalı basketbolçu: “Məncə, Bakıda bizim azarkeşlərimiz daha çox idi”

19 Noyabr 2026 01:24see238

Alyona Əliyeva Bakı Xoreoqrafiya Akademiyasından paylaşım edib

19 Noyabr 2026 21:02see237

Hövsanda dəniz qəhvəyi rəngə boyandı Xəzəri kim çirkləndirir? Foto/video

19 Noyabr 2026 14:04see230

C vitaminini necə qəbul etmək lazımdır? Həkimdən məsləhət

19 Noyabr 2026 09:27see217

Almaniya klubu “Qalatasaray”ın futbolçusuna elçi düşdü

20 Noyabr 2026 01:32see211

İstehlakçıları hansı hallarda aldadırlar? 41 protokol tərtib edilib

19 Noyabr 2026 17:17see202

Bəxtiyar Aslanbəyli: AÇG də sərbəst qaz layihəsi üzrə işlər qrafikə və büdcəyə uyğun aparılır

19 Noyabr 2026 15:22see202

Bu gün Xudayar Yusifzadənin doğum günüdür

20 Noyabr 2026 06:19see189
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri