Onları heç kim yığmırdı, amma indi... Meşələrdəki ən dadlı göbələklər

Yay aylarında meşələrin sərin kölgəsində təbiətin səxavətindən bəhrələnmək istəyən göbələk toplayanlar üçün əsl mövsüm başlayır. Lakin çox az adamın diqqət yetirdiyi əslində isə meşə göbələklərinin zərif və ləzzətli nümayəndəsi olan “qızın çətiri” (Macrolepiota procera) iyulun ortalarından etibarən mərkəzi Rusiyanın, eləcə də oxşar iqlimə malik bölgələrin meşələrində görünməyə başlayır və oktyabr ayına qədər toplayıcıları sevindirməyə davam edir.

News24.az xəbər verir ki, bu gözəl və nisbətən iri göbələk gənc yaşlarında 8–12 sm-lik, pistil formalı qapaq ilə tanınır. Zamanla bu qapaq açılaraq əsl çətir formasını alır. Səthi bejdən qoz rənginə qədər dəyişən və pulcuqlarla örtülmüş olur. Alt hissəsində yerləşən lövhələr isə çəhrayı-ağ rəngdədir, lakin yaşlandıqca və ya basıldıqda qəhvəyi rəngə çevrilir – bu, onun ayırd edici xüsusiyyətlərindəndir.

“Qızın çətiri” yarpaqlı və qarışıq meşələrin açıq sahələrində, xüsusilə meşə kənarları, boşluqlar və yol ətraflarında böyüməyi xoşlayır. Diqqətəlayiq cəhətlərdən biri də odur ki, bu növ bir çox digər göbələklərdən fərqli olaraq ağaclarla simbioz yaratmır, yəni daha asan tapıla bilər.

Xarakterik tanınma əlamətləri bunlardır:

Gövdəsində hərəkətli halqa

Kök hissəsində qalınlaşma və köklənmə

Əti kəsildikdə bir qədər çəhrayı rəngə çevrilir

Tərkibində zülallar B vitaminləri və faydalı mikroelementlər olan “qızın çətiri”, düzgün hazırlandıqda digər məşhur yeməli göbələklərdən geri qalmır. Qaynadılmadan əvvəl təxminən 15 dəqiqə ərzində suda bişirilməsi tövsiyə olunur. Ən çox isə gənc qapaqları qızartmaq üçün istifadə edilir. Bundan əlavə, şorbalarda, içliklərdə və ayrı yemək kimi də təqdim oluna bilər.

Təhlükə zəhərli cütlərdən – xüsusilə lepiota növlərindən gəlir. Bu zəhərli göbələklər daha kiçik ölçüdə olur (diametri 2–5 sm), xoş qoxuya malik deyillər, və kəsildikdə rəng dəyişmir. Bu səbəbdən, təcrübəsiz toplayıcılara ilk göbələk yığımına mütləq təcrübəli müşayiətçi ilə çıxmaq tövsiyə edilir.

Aqil