Ortaq türk qüdrəti

Bu gün Prezident İlham Əliyevin Qazaxıstana səfəri başlayıb. Son 3 ildə sayca yeddinci olan bu səfər olan Azərbaycan-Qazaxıstan münasibətlərinin yüksək səviyyəsini və strtaeji məzmununu əks etdirir.
Azərbaycan ilə Qazaxıstan arasında siyasi əlaqələr qədim tarixi ənənəyə - ortaq türk kimliyi, islam həmrəyliyi, oxşar mədəni irsə və zəngin mənəvi dəyərlərə əsaslanır. Məhz bu şərəfli tarixi təməllər üzərində qurulan çoxəsrlik münasibətlər əsil qardaşlıq və dostluq ruhunda inkişaf edərək müstəqillik qazanmış hər iki dövlətin həqiqi strateji tərəfdaşlıq və müttəfiqlik formatını müəyyənləşdirib.
Ötən illər ərzində möhkəm hüquq-müqavilə bazası - təqribən 170 sənəd işlənib hazırlanıb ki, bu da siyasi, iqtisadi-ticari, investisiya, mədəni-humanitar və digər sahələrdə səmərəli əməkdaşlığı təmin edib. Həmin sənədlər arasında Azərbaycan ilə Qazaxıstan arasında strateji tərəfdaşlıq və müttəfiqlik münasibətləri haqqında Müqavilənin əhəmiyyətini xüsusi vurğulana bilər. Bu sənəd tərəflərin əməkdaşlığının müxtəlif sektorlarda inkişafının etibarlı təməlini qoyub və ötən illər ərzində ölkələrimiz arasında bütün sahələrdə əməkdaşlıq əhəmiyyətli dərəcədə genişlənib.
Son illərdə qarşılıqlı etimad mühitində irəliləyən əlaqələrə dövlət başçılarının müntəzəm qarşılıqlı səfərləri dərin töhfələr verib. Belə ki, Cənab İlham Əliyevin qardaş ölkəyə son 3 ildə yeddi səfəri, eləcə də Prezident Kasım-Jomart Tokayev həmin müddət ərzində Azərbaycana gerçəkləşən altı dəfə səfəri ölkələrimiz arasında hərtərəfli tərəfdaşlıq və qarşılıqlı strateji niyyəti nümayiş etdirir.
Azərbaycan və Qazaxıstan çoxtərəfli formatlarda, xüsusilə beynəlxalq və regional təşkilatlar, o cümlədən BMT, Türk Dövlətləri Təşkilatı, İslam Əməkdaşlıq Təşkilatı, Asiyada Qarşılıqlı Fəaliyyət və Etimad Tədbirləri Müşavirəsi və digərləri çərçivəsində də səmərəli əməkdaşlıq edir. Ölkələrimiz beynəlxalq arenada bir-birini dəstəkləyir, bir çox məsələlərdə ortaq mövqeyi bölüşür.
Rəsmi Astana və Bakı uzun illərdir ki, nümunəvi enerji əməkdaşlığı platforması qurub, habelə nəqliyyat-logistika sahəsində region ölkələri üçün yeni cığırlar açır. Həmin nəhəng marşrutlardan biri kimi Orta Dəhlizin xüsusi strateji yerini qeyd etmək olar. 2022-ci ildə Aktauda Türkiyə, Azərbaycan və Qazaxıstan Orta Dəhlizin inkişafına dair Yol Xəritəsi sənədini imzalayıb ki, bu sazişiə əsasən Dəhlizin növbəti dayanacağı Zəngəzur xətti olacaq. Nəticədə Çindən Mərkəzi Asiya (Qazaxıstan) ilə Azərbaycana uzanacaq nəhəng komunikasiya Avropa ölkələri arasında nəqliyyat əlaqələrinin şaxələndirilməsini tam təmin edəcək.
Yeri gəlmişkən, Qazaxıstan azad olunmuş ərazilərimizdə də Azərbaycanla çiyin-çiyinə çalışır, Füzuli şəhərində inşa etdiyi Kurmanqazı adına Uşaq İncəsənət Mərkəzində hazırda 100-ə yaxın uşaq təhsil alır. Qazaxıstan Qarabağ və Şərqi-Zəngəzurda digər quruculuq və rifah layihələrinə də töhfə vermək niyyətindədir.
Azərbaycan ilə Qazaxıstan Türk Dövlətləri Təşkilatı (TDT) çərçivəsində də yaxın əməkdaşlıq edir. BU təşkilat iki ölkə arasında qardaşlıq əlaqələrinin möhkəmləndirilməsində aparıcı rola malikdir, siyasi dialoqun dərinləşdirilməsi, iqtisadi əlaqələrin genişləndirilməsi və humanitar əməkdaşlığın inkişafı üçün hərəkətverici platforma rolunu oynayır.
Bu günlərdə Qəbələdə TDT Dövlət Başçıları Şurasının 12-ci Zirvə Görüşündə rəsmi Astana bir daha bəyan etdi ki, Azərbaycanla birgə yeni qardaşlıq əsərləri ərsəyə gətirəcək.
Vaqif Abdullayev, siyasi elmlər doktoru, professor