Icma.az
close
up
RU
“Qala o qədər baxımsızdır ki, üzərində ağac belə bitib...”QaxZaqatalada tarixi abidələrin bərpaya ehtiyacı var

“Qala o qədər baxımsızdır ki, üzərində ağac belə bitib...”QaxZaqatalada tarixi abidələrin bərpaya ehtiyacı var

Moderator.az portalından alınan məlumata görə, Icma.az xəbər verir.

“Qax və Zaqatala qalalarınına tura getmişdik. “Zaqatala qalası” Tarix və Mədəniyyət Qoruğunda olduq. Qoruq Mədəniyyət Nazirliyi yanında Mədəni İrsin Qorunması, İnkişafı və Bərpası üzrə Dövlət Xidmətinin Qəbələ Regional İdarəsinə aiddir. Bu qalaların çox böyük əhəmiyyəti var. Qoruqda hardasa 58 tarixi abidə olub. Hazırda 22-si qalıb. İnsanlar bunları müəyyən müddətə qədər qoruyublar. Sovet illərində bu abidələri müxtəlif idarələrə çeviriblər. Ən sonuncuda bura hərbi hissənin yerləşdiyi yer olub. Bütün bu abidələrin üzərinə “qorunur” sözü yazılıb, amma baxımsızdır. Tariximiz məhv olur”

Bunu Moderator.az-a açıqlamasında ekoloq Gülçöhrə Hüseynova deyib. O bildirib ki, bu abidələrin bərpası mütləqdir:

“Onu da hər adam gəlib bərpa edə bilməz. Bu bərpalarda süni materiallardan, kubiklərdən istifadə etmək olmaz. Orijinalı necədirsə bərpası da elə olmalıdır. Bu cür qala və qoruqlara insanları cəlb etmək üçün ekoturizmdən çox istifadə edilməlidir. Car kəndində yerləşən Cingöz qalası 16-cı əsrə aiddir. Bu qala mülkü obyekt sayılır. Ev sahibi Layuza xanım infotur iştirakçılarını qonaqpərvərliklə qarşılayıb, bizlərə qalanın tarixçəsi və ev sahiblərinə aidliyi barədə məlumat verdi. Qalanın üzərindəki ərəb dilində yazı mütəxəssislər tərəfindən incələndi. Qalanın bürc olduğu və Cingöz ailəsinə aidiyyəti yazıdan aydın olur. Qalanın vəziyyəti yaxşı deyil. Onun dam örtüyü dağılıb, divarlarında problem yaranıb. Bu qalada da müəyyən bərpa işləri görülməlidir. Gələcək nəsillər bunları görməli, bilməlidirlər. Qalaları necə gəldi bərpa edirlər. Müəyyən materiallardan istifadə edirlər. Hansı ki, heç o materiallar bu qalalara olmaz. Onlar qalanın qədimliyini itirir. Qala o qədər baxımsızdır ki, üzərində ağac belə bitib. O ağaclar təmizlənməlidir. Elə təmizlənməlidir ki, onun hörgüsünə heç bir mənfi təsiri olmasın. Hörgünü uçurtmasın. Yabanı əncir ağacının kökləri üzdə gedir, şaxələnir, böyüdükcə həmin qalanın divarlarına da mənfi təsir göstərir. Bundan başqa qala mühafizə olunmalıdır” deyə ekoloq bildirib.

Gülçöhrə Hüseynova bildirib ki, Qax rayonu Kürmükoba kəndində yerləşən Kürmük məbədininin qalıqları indiyə qədər arxeoloji baxımdan araşdırılmayıb.

“Əslində dövlətçilik tariximizlə dərin bağları olan bu abidənin tam şəkildə öyrənilməsinə böyük ehtiyac var. Kürmük kilsəsi isə yerli xristianların ibadət etməsi və müsəlman əhalinin xristianlaşdırılması üçün Çar Rusiyası tərəfindən inşa olunub. Bir həftə əvvəl burada Kürmükoba dini mərasiminin keçirildiyi oradakı külli miqdarda ərimiş şam qalıqlarından görünür. Kənardan cəlbedici görünməsinə baxmayaraq abidənin mühafizə vəziyyəti yaxşı deyil. Abidəyə sonralar edilən müdaxilələr, xüsusilə sement məhlulu ilə bərpa böyük problem yaradıb. Kilsənin bərpaya ehtiyacı var. Sonra Qax rayonu Oncallı kəndində yerləşən Hacı Tapdıq və Şeyx Yunis Əmrə ziyarətgahlarına baxış keçirdik. Qəbristanlığın ərazisində çox sayda yazılı qəbir daşları var. Onların bir qismi çox əvvəllər bir yerə toplanıb və nümayiş olunur. Lakin, həmin qəbir daşlarının aşınması və kitabələrin məhv olması problemi var. “Zaqatala qalası” Tarix-Mədəniyyət Qoruğu təmiz, səliqəli saxlanmasına baxmayaraq əksər abidələrin - qala divarları, hamam, inzibati bina, silah anbarları, ovdanlar və s. bərpaya ehtiyacı var” deyə o bildirib.

Ən son yeniliklər və məlumatlar üçün Icma.az saytını izləyin, biz hadisənin gedişatını izləyirik və ən aktual məlumatları təqdim edirik.
seeBaxış sayı:214
embedMənbə:https://moderator.az
archiveBu xəbər 03 Dekabr 2024 19:51 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Bu gün Xudayar Yusifzadənin doğum günüdür

20 Noyabr 2026 06:19see357

“Eyni tempdə davam edirik” Rui Jorje

20 Noyabr 2026 21:10see297

"Sabah" "Sumqayıt"ı darmadağın etdi

20 Noyabr 2026 21:17see296

“iPhone”un 20 illiyinə özəl model üçün iki fərqli dizayn sınaqdan keçirilir

20 Noyabr 2026 22:20see296

İraola: “Belə bir şey baş verməməlidir”

20 Noyabr 2026 21:35see288

DİN və Baş Prokurorluq 2 noyabr mitinqinin təşkilatçılarına xəbərdarlıq edib

20 Noyabr 2026 06:10see280

Anthropic in səhmləri Nasdaq da ticarətin ilk günündə 17 % artıb

20 Noyabr 2026 07:19see273

Bütün dövrlərin ən böyük kino ulduzu seçildi

20 Noyabr 2026 22:37see271

Tramp: Putin Ukraynadakı müharibəni diplomatik yolla bitirmək istədiyini açıq şəkildə bildirib

20 Noyabr 2026 22:14see271

Dövlətçilik məfkurəsinə sədaqətin təcəssümü ŞƏRH

20 Noyabr 2026 21:27see259

YAP Nizami rayon təşkilatının növbəti yeni ərazi partiya təşkilatı təsis edilib

20 Noyabr 2026 20:43see253

"Barselona" ilə oyunda inanılmaz hekayələrdən birini yazmağa çalışacağıq"

20 Noyabr 2026 22:21see252

Quba klubu ətrafında qalmaqal: FİF rəhbəri Ayaz Abdullayevin iddialarını təkzib etdi

20 Noyabr 2026 22:29see252

“Unudulmaz bir hekayə yazmağa çalışacağıq” Dambrauskas

20 Noyabr 2026 21:24see249

Liderlər razılığa gəldi: Süni intellektin hərbi əməliyyatlara müdaxiləsi məhdudlaşdırılır

20 Noyabr 2026 21:29see248

Azərbaycanla tərəfdaşlıq yeni inkişaf perspektivləri açır

21 Noyabr 2026 20:18see244

“Xəstələr bilmir hara getsin, hara qaçsın” Onkoloji müalicə ilə bağlı ÇAĞIRIŞ

20 Noyabr 2026 17:30see239

Mən Ukraynada Prezident olsaydım... Tramp Putinlə söhbətində danışdı

20 Noyabr 2026 22:29see238

Ağdamda yaradıcı master klas təşkil olundu FOTO

20 Noyabr 2026 21:05see227

Cennifer Lopesdən ETİRAF: “Altı ay dayanmadan ağladım”

20 Noyabr 2026 19:20see223
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri