Icma.az
close
up
RU
“Qala o qədər baxımsızdır ki, üzərində ağac belə bitib...”QaxZaqatalada tarixi abidələrin bərpaya ehtiyacı var

“Qala o qədər baxımsızdır ki, üzərində ağac belə bitib...”QaxZaqatalada tarixi abidələrin bərpaya ehtiyacı var

Moderator.az portalından alınan məlumata görə, Icma.az xəbər verir.

“Qax və Zaqatala qalalarınına tura getmişdik. “Zaqatala qalası” Tarix və Mədəniyyət Qoruğunda olduq. Qoruq Mədəniyyət Nazirliyi yanında Mədəni İrsin Qorunması, İnkişafı və Bərpası üzrə Dövlət Xidmətinin Qəbələ Regional İdarəsinə aiddir. Bu qalaların çox böyük əhəmiyyəti var. Qoruqda hardasa 58 tarixi abidə olub. Hazırda 22-si qalıb. İnsanlar bunları müəyyən müddətə qədər qoruyublar. Sovet illərində bu abidələri müxtəlif idarələrə çeviriblər. Ən sonuncuda bura hərbi hissənin yerləşdiyi yer olub. Bütün bu abidələrin üzərinə “qorunur” sözü yazılıb, amma baxımsızdır. Tariximiz məhv olur”

Bunu Moderator.az-a açıqlamasında ekoloq Gülçöhrə Hüseynova deyib. O bildirib ki, bu abidələrin bərpası mütləqdir:

“Onu da hər adam gəlib bərpa edə bilməz. Bu bərpalarda süni materiallardan, kubiklərdən istifadə etmək olmaz. Orijinalı necədirsə bərpası da elə olmalıdır. Bu cür qala və qoruqlara insanları cəlb etmək üçün ekoturizmdən çox istifadə edilməlidir. Car kəndində yerləşən Cingöz qalası 16-cı əsrə aiddir. Bu qala mülkü obyekt sayılır. Ev sahibi Layuza xanım infotur iştirakçılarını qonaqpərvərliklə qarşılayıb, bizlərə qalanın tarixçəsi və ev sahiblərinə aidliyi barədə məlumat verdi. Qalanın üzərindəki ərəb dilində yazı mütəxəssislər tərəfindən incələndi. Qalanın bürc olduğu və Cingöz ailəsinə aidiyyəti yazıdan aydın olur. Qalanın vəziyyəti yaxşı deyil. Onun dam örtüyü dağılıb, divarlarında problem yaranıb. Bu qalada da müəyyən bərpa işləri görülməlidir. Gələcək nəsillər bunları görməli, bilməlidirlər. Qalaları necə gəldi bərpa edirlər. Müəyyən materiallardan istifadə edirlər. Hansı ki, heç o materiallar bu qalalara olmaz. Onlar qalanın qədimliyini itirir. Qala o qədər baxımsızdır ki, üzərində ağac belə bitib. O ağaclar təmizlənməlidir. Elə təmizlənməlidir ki, onun hörgüsünə heç bir mənfi təsiri olmasın. Hörgünü uçurtmasın. Yabanı əncir ağacının kökləri üzdə gedir, şaxələnir, böyüdükcə həmin qalanın divarlarına da mənfi təsir göstərir. Bundan başqa qala mühafizə olunmalıdır” deyə ekoloq bildirib.

Gülçöhrə Hüseynova bildirib ki, Qax rayonu Kürmükoba kəndində yerləşən Kürmük məbədininin qalıqları indiyə qədər arxeoloji baxımdan araşdırılmayıb.

“Əslində dövlətçilik tariximizlə dərin bağları olan bu abidənin tam şəkildə öyrənilməsinə böyük ehtiyac var. Kürmük kilsəsi isə yerli xristianların ibadət etməsi və müsəlman əhalinin xristianlaşdırılması üçün Çar Rusiyası tərəfindən inşa olunub. Bir həftə əvvəl burada Kürmükoba dini mərasiminin keçirildiyi oradakı külli miqdarda ərimiş şam qalıqlarından görünür. Kənardan cəlbedici görünməsinə baxmayaraq abidənin mühafizə vəziyyəti yaxşı deyil. Abidəyə sonralar edilən müdaxilələr, xüsusilə sement məhlulu ilə bərpa böyük problem yaradıb. Kilsənin bərpaya ehtiyacı var. Sonra Qax rayonu Oncallı kəndində yerləşən Hacı Tapdıq və Şeyx Yunis Əmrə ziyarətgahlarına baxış keçirdik. Qəbristanlığın ərazisində çox sayda yazılı qəbir daşları var. Onların bir qismi çox əvvəllər bir yerə toplanıb və nümayiş olunur. Lakin, həmin qəbir daşlarının aşınması və kitabələrin məhv olması problemi var. “Zaqatala qalası” Tarix-Mədəniyyət Qoruğu təmiz, səliqəli saxlanmasına baxmayaraq əksər abidələrin - qala divarları, hamam, inzibati bina, silah anbarları, ovdanlar və s. bərpaya ehtiyacı var” deyə o bildirib.

Ən son yeniliklər və məlumatlar üçün Icma.az saytını izləyin, biz hadisənin gedişatını izləyirik və ən aktual məlumatları təqdim edirik.
seeBaxış sayı:204
embedMənbə:https://moderator.az
archiveBu xəbər 03 Dekabr 2024 19:51 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

İrina Şeykin məşhur sevgililəri: Ronaldodan Bredli Kuperə, Kanye Uestdən...

15 Noyabr 2026 04:05see294

Musiqi dünyasında tarixi ilk: İnsan deyil, amma ilin ən yaxşı ifaçısı seçildi

15 Noyabr 2026 00:00see294

Kanadada minlərlə tələbə etiraz aksiyası keçirdi

15 Noyabr 2026 00:51see290

Zülalla ən zəngin çərəz

15 Noyabr 2026 03:04see271

Türkiyə gözəli beynəlxalq yarışmadan son anda kənarlaşdırıldı

15 Noyabr 2026 04:36see269

Toyuq ətini əvəz edir Tərkibində 25 % zülal var

15 Noyabr 2026 05:06see263

Britaniya Rusiya hərbi bazalarını vurmalıdır

15 Noyabr 2026 01:26see262

Bitkoinin qiyməti 66 min dollardan aşağı düşdü

15 Noyabr 2026 01:34see241

Məşhur model milyarderə ərə getdi

15 Noyabr 2026 00:26see226

Yuxusuzluq infarkt və insult riskini artırır Həkimdən xəbərdarlıq

15 Noyabr 2026 14:28see214

Bakını qoyub Ağstafaya köçdü 87 yaşlı Xalq artistinin həyatı necə keçir?

15 Noyabr 2026 15:50see213

Dublin səfəri Azərbaycanın Avropa siyasətinin yeni istiqamətlər üzrə paralel şəkildə inkişaf etdiyini göstərdi ŞƏRH

15 Noyabr 2026 13:13see213

Azərbaycanın İKT sektorunda rekord artım: Region ölkələri ilə fərq nə qədərdir?

15 Noyabr 2026 13:53see211

Kayli Cennerin keçmiş işçisi məhkəməyə müraciət etdi Ağır ittihamlar

14 Noyabr 2026 23:23see209

TÜRK MÜDAFİƏ SƏNAYESİNİN YENİ UĞURU... 51 dronu bir neçə saniyədə məhv edir + VİDEO

15 Noyabr 2026 19:14see207

SÖZÜN İŞIĞINDA KEÇƏN ÖMÜR Qazi şair Ədalət Nicatın 60 illiyi qeyd olunub

15 Noyabr 2026 13:40see201

Ozan Güven “Aşk ı Memnu”nun “Behlül”ü ola bilərmiş

16 Noyabr 2026 02:02see197

İngiltərə İspaniyanı məğlub edərək qrup lideri OLDU

16 Noyabr 2026 01:51see189

Tuxel İspaniya mediasına sərt reaksiya verdi: “Siz özünüz qalmaqal yaradırsınız”

15 Noyabr 2026 02:17see182

Azərbaycanda sərnişin mikroavtobusu qəzaya uğradı: Çox sayda yaralı var Video

15 Noyabr 2026 16:38see181
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri