Icma.az
close
up
RU
“Qala o qədər baxımsızdır ki, üzərində ağac belə bitib...”QaxZaqatalada tarixi abidələrin bərpaya ehtiyacı var

“Qala o qədər baxımsızdır ki, üzərində ağac belə bitib...”QaxZaqatalada tarixi abidələrin bərpaya ehtiyacı var

Moderator.az portalından alınan məlumata görə, Icma.az xəbər verir.

“Qax və Zaqatala qalalarınına tura getmişdik. “Zaqatala qalası” Tarix və Mədəniyyət Qoruğunda olduq. Qoruq Mədəniyyət Nazirliyi yanında Mədəni İrsin Qorunması, İnkişafı və Bərpası üzrə Dövlət Xidmətinin Qəbələ Regional İdarəsinə aiddir. Bu qalaların çox böyük əhəmiyyəti var. Qoruqda hardasa 58 tarixi abidə olub. Hazırda 22-si qalıb. İnsanlar bunları müəyyən müddətə qədər qoruyublar. Sovet illərində bu abidələri müxtəlif idarələrə çeviriblər. Ən sonuncuda bura hərbi hissənin yerləşdiyi yer olub. Bütün bu abidələrin üzərinə “qorunur” sözü yazılıb, amma baxımsızdır. Tariximiz məhv olur”

Bunu Moderator.az-a açıqlamasında ekoloq Gülçöhrə Hüseynova deyib. O bildirib ki, bu abidələrin bərpası mütləqdir:

“Onu da hər adam gəlib bərpa edə bilməz. Bu bərpalarda süni materiallardan, kubiklərdən istifadə etmək olmaz. Orijinalı necədirsə bərpası da elə olmalıdır. Bu cür qala və qoruqlara insanları cəlb etmək üçün ekoturizmdən çox istifadə edilməlidir. Car kəndində yerləşən Cingöz qalası 16-cı əsrə aiddir. Bu qala mülkü obyekt sayılır. Ev sahibi Layuza xanım infotur iştirakçılarını qonaqpərvərliklə qarşılayıb, bizlərə qalanın tarixçəsi və ev sahiblərinə aidliyi barədə məlumat verdi. Qalanın üzərindəki ərəb dilində yazı mütəxəssislər tərəfindən incələndi. Qalanın bürc olduğu və Cingöz ailəsinə aidiyyəti yazıdan aydın olur. Qalanın vəziyyəti yaxşı deyil. Onun dam örtüyü dağılıb, divarlarında problem yaranıb. Bu qalada da müəyyən bərpa işləri görülməlidir. Gələcək nəsillər bunları görməli, bilməlidirlər. Qalaları necə gəldi bərpa edirlər. Müəyyən materiallardan istifadə edirlər. Hansı ki, heç o materiallar bu qalalara olmaz. Onlar qalanın qədimliyini itirir. Qala o qədər baxımsızdır ki, üzərində ağac belə bitib. O ağaclar təmizlənməlidir. Elə təmizlənməlidir ki, onun hörgüsünə heç bir mənfi təsiri olmasın. Hörgünü uçurtmasın. Yabanı əncir ağacının kökləri üzdə gedir, şaxələnir, böyüdükcə həmin qalanın divarlarına da mənfi təsir göstərir. Bundan başqa qala mühafizə olunmalıdır” deyə ekoloq bildirib.

Gülçöhrə Hüseynova bildirib ki, Qax rayonu Kürmükoba kəndində yerləşən Kürmük məbədininin qalıqları indiyə qədər arxeoloji baxımdan araşdırılmayıb.

“Əslində dövlətçilik tariximizlə dərin bağları olan bu abidənin tam şəkildə öyrənilməsinə böyük ehtiyac var. Kürmük kilsəsi isə yerli xristianların ibadət etməsi və müsəlman əhalinin xristianlaşdırılması üçün Çar Rusiyası tərəfindən inşa olunub. Bir həftə əvvəl burada Kürmükoba dini mərasiminin keçirildiyi oradakı külli miqdarda ərimiş şam qalıqlarından görünür. Kənardan cəlbedici görünməsinə baxmayaraq abidənin mühafizə vəziyyəti yaxşı deyil. Abidəyə sonralar edilən müdaxilələr, xüsusilə sement məhlulu ilə bərpa böyük problem yaradıb. Kilsənin bərpaya ehtiyacı var. Sonra Qax rayonu Oncallı kəndində yerləşən Hacı Tapdıq və Şeyx Yunis Əmrə ziyarətgahlarına baxış keçirdik. Qəbristanlığın ərazisində çox sayda yazılı qəbir daşları var. Onların bir qismi çox əvvəllər bir yerə toplanıb və nümayiş olunur. Lakin, həmin qəbir daşlarının aşınması və kitabələrin məhv olması problemi var. “Zaqatala qalası” Tarix-Mədəniyyət Qoruğu təmiz, səliqəli saxlanmasına baxmayaraq əksər abidələrin - qala divarları, hamam, inzibati bina, silah anbarları, ovdanlar və s. bərpaya ehtiyacı var” deyə o bildirib.

Ən son yeniliklər və məlumatlar üçün Icma.az saytını izləyin, biz hadisənin gedişatını izləyirik və ən aktual məlumatları təqdim edirik.
seeBaxış sayı:209
embedMənbə:https://moderator.az
archiveBu xəbər 03 Dekabr 2024 19:51 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Xəzər dənizinin Azərbaycan sahillərinin dövlət idarəçiliyi

17 Noyabr 2026 23:52see352

Qışı sərt keçən rayonlarda qaz və işıq limitləri dəyişəcək? VACİB AÇIQLAMA

17 Noyabr 2026 13:59see337

® Vüqar Eyvazov “AmCham Azərbaycan”ın yeni yaradılmış Səhiyyə Komitəsinin sədri təyin edilib

18 Noyabr 2026 01:28see322

2027 ci ildən Bakıya köç daha da artacaq?

17 Noyabr 2026 23:20see317

Təcili yardım stansiyasının müdiri işçilərdən rüşvət alır? YENİLƏNİB

17 Noyabr 2026 14:53see292

Faiq Qarayev beynəlxalq turnirdə iştirak edəcək Azərbaycanın voleybol millisinin üzvləri ilə görüşüb FOTO

17 Noyabr 2026 14:52see279

Dişlər yaddaş kartımızdır?

17 Noyabr 2026 13:42see276

Diş əti qanaması hansı daxili xəstəliklərin əlamətidir?

17 Noyabr 2026 23:18see258

İki zəhərli ilanı təyyarəyə keçirmək istədi

17 Noyabr 2026 23:17see240

Azerbaijan’s macro economy 2025 2026 and future prospects

17 Noyabr 2026 13:48see239

Bu hərəkətlər davam edərsə.. SEPAH generalı Bəhreyn hökümətini HƏDƏLƏDİ

18 Noyabr 2026 02:03see230

Braziliya millisindən darmadağın: Vinisius het trik etdi

18 Noyabr 2026 00:46see222

Söküntü başlamazdan əvvəl vətəndaşlar əmlaklarını qiymətləndirməlidir? Açıqlama

18 Noyabr 2026 14:55see219

45 min dollardan Walmart rəflərinə: Bir qadının qəhvə alternativi biznesi

17 Noyabr 2026 14:53see217

Səhiyyədə gizli qalan vergi problemi gündəmə gəldi

18 Noyabr 2026 12:19see217

Polad Həşimovun anası xəstəxanadan evə buraxılıb TƏBİB

18 Noyabr 2026 01:24see215

Bossların bossu” vəfat etdi Pablo Eskobarla əməkdaşlıq edib

18 Noyabr 2026 01:52see215

Nənə tarladan 20 min qiyməti olan qızıl tapıb

18 Noyabr 2026 02:56see208

Dünya onların görüşünə köklənib: Müharibələrə son qoyulacaq?

18 Noyabr 2026 13:51see203

Xankəndidə Zəfər Gününə həsr olunmuş mini futbol turnirinə yekun vurulub

19 Noyabr 2026 01:55see196
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri