Qərarsız seçici, iddialı namizədlər RAKURS

Ermənistanda həlledici seçki mərhələsi

Ermənistan parlament seçkilərinin ən həssas dönəminə ayaq basıb. Kimin qalib gələcəyi önümüzdəki 25 gündə baş verən hadisələrin nəticəsindən asılı olacaq. Düzdür, erməni xalqı, əgər ağıllanıbsa, bir daha avantüristlərin yeni oyununa gəlmək istəməyəcək və boş vədlərə aldanmayacaq. Amma siyasətin nələrə qadir olduğunu da unutmayaq. Ermənistanda fəaliyyət göstərən “Respublika Uğrunda” partiyasının sədr müavini Ruben Mehrabyan açıqlamasında bildirib ki, seçki kampaniyası çox dinamikdir və 7 iyun tarixinə qədər güc balansını proqnozlaşdıra bilmərik.

Sosioloqların dediklərinə görə, Vətəndaş Müqaviləsi Partiyası liderdir. Samvel Karapetyanın partiyası ("Güclü Ermənistan"), Tsarukyanın partiyası ("Çiçəklənən Ermənistan") da yarışdadır. Həmçinin, həddindən az nüfuza sahib olan partiyalar arasında Robert Köçəryanın rəhbərlik etdiyi blok da var. Bu, mahiyyət etibarilə, onun 7 iyuna qədər tərəfdarlarının sayında artım olacağı ehtimalını aradan qaldırır.

Avropa Siyasi Birliyinin İrəvanda keçirilən sammiti Paşinyana üstünlük qazandırdı, həm də Avropanın indiki iqtidara rəğbətini nümayiş etdirdi. Hər halda, Sammit Paşinyanın “əlinə oynadı”, onun öləziyən nüfuzuna güc qatdı. Fransa diplomatiyasının məhsulu olan bu format Parisin də işinə yaradı, ona Cənubi Qafqazda “saman çöpü” ümidini verdi.

Ermənistanda parlament seçkiləri yaxınlaşdıqca, hakimiyyət uğrunda mübarizə təkcə ölkə daxilində deyil, həm də xaricdə şiddətlənir. Məsələn, katolikos II Qaregin açıq şəkildə "Güclü Ermənistan"ı dəstəkləyib, Rusiya və AB hökumətləri isə Yerevanın gələcəyi ilə bağlı toqquşublar. AB-nin genişlənmə üzrə komissarı Marta Kos bildirib ki, Avropa Ermənistan xalqını Avropaya inteqrasiya yolunda dəstəkləyəcək. Yalnız Ermənistan xalqı onların taleyini həll edə bilər. Avropa Siyasi Birliyinin son görüşü, eləcə də AB-Ermənistan sammiti onların hansı yolu seçmək istədiklərini göstərdi. Avropa onları dəstəkləyəcək.

"Bu, bizim işimiz deyil, amma prinsipcə, referendum keçirmək və Ermənistan vətəndaşlarından seçimlərinin nə olacağını soruşmaq tamamilə məntiqli olardı. Buna uyğun olaraq, biz müvafiq nəticələr çıxaracaq və yumşaq, ağıllı və qarşılıqlı faydalı boşanma yolu tutacağıq. Hazırda Ukrayna sahəsində baş verən hər şeyi yaşayırıq. Bəs hər şey haradan başladı? Ukraynanın AB-yə qoşulması və ya qoşulma cəhdi ilə", - deyə Putin bildirib.

Məlum olduğu kimi, Avropaya inteqrasiya Ermənistanın hakim Vətəndaş Müqaviləsi partiyasının seçki kampaniyasında əsas məqamlardan biridir. Baş nazir Nikol Paşinyan seçicilərini Qarabağda baş verənlərin onların tarixində ağrılı bir fəsil olduğuna inandırır, lakin bu, ölkə üçün bütün keçmiş itkiləri kompensasiya edəcək yeni imkanlar açıb. Eyni zamanda, İrəvan başa düşür ki, yaxın bir neçə ildə AB-yə qoşulmaq praktik olaraq mümkün deyil. Ermənistanın hələlik Avropa ilə vizasız rejimi belə yoxdur və nə vaxt olacağı bəlli deyil. Buna görə də respublika hakimiyyətinin yaxın gələcəkdə Avrasiya İqtisadi Birliyi (AİB) ilə münasibətlərini kəsmək planı yoxdur. Bu arada, "Mülki Müqavilə"nin əleyhdarları seçicilərə Paşinyanın Aİ ilə flört etməsinin Ermənistanı daha bir məğlubiyyətə aparacağına əminlik verirlər.

"Biz həmişə demişik: Ermənistanın AİB ilə Aİ arasında seçim etmə vaxtı gələndə, əlbəttə ki, bunu edəcəyik... Hazırda AİB-in üzvüyük və İttifaq daxilində fəaliyyətimizi davam etdiririk. Ermənistan xalqının Avropa istəkləri olduğu da sirr deyil. Qərar vermək vaxtı gələndə, bunu edəcəyik... Heç kim bizə: "Sabah gedin" deməyib", - deyə Ermənistanın xarici işlər naziri Ararat Mirzoyan vurğulayıb.

Paşinyan özü 8 maydan 7 iyuna qədər tətildədir. O, seçki kampaniyası zamanı müxalifətin onu vəzifəsindən sui-istifadə etməkdə ittiham etməsinin qarşısını almaq üçün ofisini tərk edib. O, 11 mayı İrəvanın kənarında yerləşən Erebuni və Nubaraşen rayonlarında keçirib. Bunlar turistlər üçün ən cəlbedici yerlər deyil, lakin onlar tez-tez, məsələn, pis ekologiyadan şikayətlənən seçicilərin evidir. Paşinyan mühafizəçilər və tərəfdarlarının əhatəsində bayram musiqisi sədaları altında küçələrdə gəzib. Gözəl gənc qadınlar şəkil çəkmək üçün onun yanına qaçıblar və yaşlı qadınlar onu sadəcə qarşılayırdılar. Ümumiyyətlə, Paşinyan harada peyda olubsa, insanlar seviniblər.

Vətəndaş Müqaviləsinin xalqa yaxınlığını nümayiş etdirmək üçün partiya lideri seçki kampaniyası zamanı üzvlərinin yalnız ictimai nəqliyyatdan istifadə edəcəyinə söz verib. Bu qərar həmin günün sonlarında qalmaqala səbəb olub. Metroda Paşinyan Vətəndaş Müqaviləsi reklam broşürünü qəbul etməkdən imtina edən yaşlı bir kişi ilə qarşılaşıb. Kişinin sözlərinə görə, "bütün bunlar kiçilən bir vətənə dəyməz”. “Ermənistanın beynəlxalq səviyyədə tanınmış ərazisi olduğu kimi qalır. Delimitasiya nəticəsində bütün problemli ərazilər həll olunacaq", - deyə Paşinyan cavab verib.

Lakin onlar mübahisə etməyiblər. Sərnişin baş nazirə uzun müddətdir bir-birini tanıdıqlarını xatırladıb. Onların ortaq dostu Aleksandr Arzumanyan hazırda Ermənistanın Polşadakı səfiri vəzifəsində çalışır və bundan əvvəl o, Paşinyana universitetdə dərs demişdi. “O, mənə heç nə öyrətmədi, mən universitetdə, sonra isə iş başında öyrəndim. O, indi Ermənistanın Polşadakı fövqəladə və səlahiyyətli səfiridir”, - deyə Paşinyan yekunlaşdırıb.

Bu arada, Erməni Apostol Kilsəsinin (EAK) rəhbəri II Qaregin "Güclü Ermənistan" hərəkatını açıq şəkildə dəstəkləyib. Xüsusilə, o, şəxsən rüsvay edilmiş oliqarx Samvel Karapetyanı ziyarət edib. Katolikos Samvel Karapetyanın “vətəninin rifahı və dünyadakı ermənilərin çiçəklənməsi naminə” əhəmiyyətli işlərini davam etdirəcəyinə əminliyini bildirib.

Xatırladaq ki, iş adamı EAK-ın Ali Ruhani Şurasının üzvüdür. Onun hesabına onlarla kilsə tikilib və bərpa edilib, o cümlədən Moskva Katedrali və Eçmiədzindəki Katolikosun iqamətgahı. Bir sözlə, Karapetyan və II Qaregin uzun müddətdir ki, isti münasibətdə idilər. Oliqarxın bir il əvvəl katolikosu müdafiə etməyə başlaması bunun daha bir sübutu idi.

Bu arada, aprelin sonlarında dərc olunmuş sorğuya görə, Paşinyanın əleyhdarlarının koalisiya hökuməti qurmaq şansı var. Xüsusilə, seçicilərin təxminən 26,7%-i Vətəndaş Müqaviləsi partiyasına, 14,1%-i Güclü Ermənistana, təxminən 8,2%-i keçmiş prezident Robert Köçəryanın Ermənistanına və 7,9%-i oliqarx Qagik Tsarukyanın Çiçəklənən Ermənistanına səs verməyə hazır idi.

Lakin burada vacib bir nüans var. Ermənistan 8%-lik seçki həddi olan bir ölkədir. Bu o deməkdir ki, Köçəryanın təşkilatı parlamentə belə düşməmək riski ilə üzləşir. Bundan əlavə, keçmiş prezident Karapetyanın onun titulunu əlindən aldığından narazıdır. Əgər "Mülki Müqavilə" birinci turda səslərin 50%-dən çoxunu toplaya bilməsə və rəqibləri hökumət koalisiyası qura bilməsələr, ikinci tur keçiriləcək. Qalib avtomatik olaraq hökumət qurmaq üçün lazımi sayda yer qazanacaq.

V.VƏLİLİ