Qrenlandiyada 48500 il əvvələ aid canlı viruslar aşkar edilib

Orhus Universitetinin alimləri Qrenlandiyanın buz nüvələrində yaşı təxminən 48,5 min il olan canlı viruslar aşkar ediblər.

Teleqraf xəbər verir ki, tədqiqatın nəticələri "Microbiome" elmi jurnalında dərc olunub.

Tədqiqatçılar Qrenlandiyanın buz təbəqəsinin səthindən toplanmış tünd buz, qırmızı qar və kriokonit (orqanomineral yataq) nümunələrini tədqiq ediblər. Viruslar dərin qatlarda deyil, buzlaqların səthində tapılıb, burada onlar artıq mikroyosunlarla qarşılıqlı əlaqədə olublar. Bu yosunlar buzun əriməsinə kömək edir, bakteriyaların inkişafı üçün əlverişli mühit yaradır və buz təbəqəsinin parçalanmasını sürətləndirir.

Mütəxəssisləri, xüsusilə, Pandoravirus yedoma virusu maraqlandırırdı. Onların ölçüsü bir mikrometrə qədərdir və təxminən 2,5 milyon nukleotid genomuna malikdir və bu, onun Yer kürəsində ən böyük viruslardan biri olması deməkdir.

Əvvəllər güman edilirdi ki, bu cür viruslar yalnız Sibirin əbədi donmuş torpaqlarında və ya dərin okean çöküntülərində yaşaya bilər. Yeni kəşf onların mümkün yaşayış yerlərinin sərhədlərini genişləndirir.

Qədim virusların tədqiqi 2013-cü ildə, fransız alimi Jan-Mişel Klaverinin təxminən 30 min il yaşı olan Pithovirus sibericum virusunu "canlandırması" ilə başlayıb. 2022-ci ildə Pandoravirus yedoma ilk dəfə Sibir permafrostundan götürülüb. İndi virus Qrenlandiyada da tapılıb ki, bu da onun tarixdən əvvəlki dövrlərdə geniş yayılmasını təsdiqləyir.

Alimlər xəbərdarlıq edirlər ki, bu cür patogenlər yeni yoluxucu xəstəliklər yarada bilər.