Rahatlıq, yoxsa yeni risk mənbəyi?

Sürücülərin və piyadaların skuter problemi...

Son zamanlar ölkəmizdə mikromobillik növlərinə maraq artmaqdadır. Ekoloji cəhətdən əlverişli olan bu vasitələrin ən populyarı isə elektrik skuterlərdir. Bu nəqliyyat vasitəsi şəhər həyatına yeni bir dinamika və hərəkətlilik gətirərək insanların gündəlik rutinlərini əyləncəli və çevik bir təcrübəyə çevirir. Lakin qısa məsafəni qət etmək üçün istifadə edilən bu vasitə bəzi narahatlıqlara səbəb olur. İnsanların çoxluq təşkil etdiyi məkanlarda skuterlər təhlükə saçır. Skuterlər üçün xüsusi müəyyənləşdirilmiş yolun olmaması qəzaların hər gün artmasına şərait yaradır.

Bu nəqliyyat vasitələrini sürənlərin yol hərəkəti qaydalarını pozması, piyadalarla eyni səkiyə çıxması, sükan arxasında qoruyucu vasitələrdən istifadə etməməsi və sürət həddini aşması qəza risklərini artırır. Hazırda skuterlər qanunvericilikdə “kiçik elektrik nəqliyyat vasitəsi” kimi tanınır. Onlar üçün ayrıca yol zolaqları tələb olunmur, velosiped zolaqları eyni zamanda bu tip elektrik vasitələrinin də hərəkəti üçün nəzərdə tutulub.

İnsanların narazılığına səbəb olur...

Nəqliyyat üzrə ekspert İlqar Hüseynli “Yeni Azərbaycan”a açıqlamasında bildirib ki, skuterlərin müsbət tərəfləri olduğu kimi, mənfi tərəfləri də var: “Mənfi tərəfi ondan ibarətdir ki, skuterlər özündə kifayət qədər təhlükəni ehtiva edir. Bəzən yolun əsas hərəkət hissəsində skuterlərin idarə olunmasının şahidi oluruq. Eləcə də insanların ən çox üz tutduğu- parklarda, istirahət məkanlarında skuterlərə rast gəlirik. Skuterlər sürət həddinə görə dəyişir. Bəzən sürət həddi çox olan skuterləri idarə etmək olduqca çətindir. Sürəti saatda 50 kilometrə qədər olan skuterlər var ki, bunları idarə etmək olmur. İnsanların çox olduğu yerlərdə belə sürətdə olan skuterlər təhlükəli vəziyyət yaradır. Bu da insanların narazılığına səbəb olur. İnsanlar skuterlərdən çox ehtiyat edir. Xüsusən də azyaşlı uşaqlar parklarda oynayan zaman skuterlərdən dolayı təhlükəli vəziyyətlə qarşılaşa bilərlər.

Nəzarət mexanizmi olmalıdır

Ekspertin fikrincə, hətta insanların istifadə etdikləri əsas yolda bu vasitənin saxlanılması da doğru deyil: “Sukterlərə nəzarət mexanizmi olmalıdır. Qanunvericilikdə skuter nəqliyyat vasitəsi hesab edilmədiyindən bu vasitənin xüsusi müəyyənləşdirilmiş yeri mövcud deyil. Düşünürəm ki, bu vasitə üçün xüsusi ayrılmış yerlər olsa, daha yaxşı olar. Belə olan halda baş verə biləcək təhlükələrin qarşısını almaq olar. Çünki yüksək sürətli sukterlər insanlar üçün təhlükədir.

Digər bir tərəfdən skuterləri idarə edən şəxsin qoruyucu vasitələri olmalıdır. Çünki yüksək sürətli sukterləri idarə edən insanların özləri də hər an təhlükə ilə üzləşə bilərlər. Hesab edirəm ki, skuterlərlə bağlı müəyyən ölçülər götürülməldir”.

40 manatdan 150 manatadək cərimə...

Skuterlərdən istifadə edənlərin əsasən gənclərdən ibarət olduğunu vurğulayan ekspert bildirib ki, onların bir qismi bu vasitələrə əyləncə obyekti kimi yanaşır, yol hərəkəti qaydalarını ya bilmirlər, ya da gözardı edirlər: “Halbuki bu cihazlar əyləncə vasitəsi deyil və istifadə zamanı qayda pozanlara müəyyən cərimələr tətbiq olunur. Belə ki, skuter sürücüləri qayda pozduqda 40 manat, bu pozuntu nəticəsində digər şəxsə və ya avtomobilə zərər dəyərsə, 150 manat cərimə nəzərdə tutulur. Bu da göstərir ki, məsuliyyət yalnız avtomobil sürücülərinin deyil, bütün yol istifadəçilərinin üzərindədir”.

Problem daha da dərinləşə bilər

İ.Hüseynli qeyd edib ki, problemin kompleks şəkildə həm şəhərsalma, həm də nəqliyyat planlaşdırması səviyyəsində həllinə ehtiyac var: “Ümumilikdə, Bakı şəhərində nəqliyyat problemləri müəyyən qədər nəzərə alınaraq həll olunmağa çalışılır. Şəhərin tarixi və qədim struktura malik olması səbəbindən, nəqliyyatın planlaşdırılması əvvəldən düzgün şəkildə qurulmayıb. Son dövrlərdə mikromobillik məsələləri velosipedlər, skuterlər və s. aktuallaşıb. Amma bu yanaşma daha çox şəhərin mərkəzi hissəsində özünü göstərir və ümumi nəqliyyat sistemində əsaslı dəyişiklik yaratmır.

Velosiped və skuter zolaqları təhlükəsizlik təmin ediləcək şəkildə planlaşdırılmalıdır. Şəhərin mərkəzində velosipedlər üçün yaradılan zolaqlar müəyyən dərəcədə rahatlığı təmin etsə da, əslində böyük təhlükə potensialı daşıyır və bu problem gələcəkdə daha da dərinləşə bilər”.

Yeganə BAYRAMOVA