Icma.az
close
up
RU
Səmanı fəth edən pilotun son döyüşü Zaur Nudirəliyev necə şəhid oldu?

Səmanı fəth edən pilotun son döyüşü Zaur Nudirəliyev necə şəhid oldu?

Icma.az bildirir, Kulis.az portalına istinadən.

Kulis.az "44 günün yaddaşı" layihəsi çərçivəsində Azərbaycan Hərbi Hava Qüvvələrinin polkovniki, İkinci Qarabağ müharibəsi şəhidi, Vətən Müharibəsi Qəhrəmanı Zaur Nurirəliyev haqqında yazını təqdim edir.

Vətən müharibəsində zəfər yalnız yerdə qazanılmadı. Torpaqda irəliləyən əsgərin başı üzərində qəhrəmanlar da vardı. Onlardan biri polkovnik Zaur Nudirəliyev idi.

Zaur Nudirəliyev 1978-ci il sentyabrın 1-də Bakıda anadan olub. Uşaqlığı və ilk məktəb illəri Sabunçu rayonunun Zabrat qəsəbəsində keçib. 1985-ci ildə 192 nömrəli orta məktəbə gedib, 1992-ci ilə qədər orada oxuyub. Sonra Cəmşid Naxçıvanski adına Hərbi Liseyə daxil olub. Lisey illəri onun gələcək yolunu müəyyənləşdirdi.

1995-ci ildə Türkiyə Ali Hərbi Hava Qüvvələri Məktəbinə qəbul olunub. Beş il sonra, 2000-ci ildə təyyarəçi ixtisası üzrə təhsilini başa vurub. Həmin ilin fevralında Azərbaycan Hərbi Hava Qüvvələrində xidmətə başlayıb.

Bu xidmət iyirmi il çəkdi və pillə-pillə irəlilədi. Zaur əvvəlcə 3-cü aviasiya eskadrilyasında təyyarəçi, sonra baş təyyarəçi oldu. 2004-cü ildən 1-ci aviasiya eskadrilyasında çalışdı: baş təyyarəçi, manqa komandiri, komandirin müavini-şturman, qərargah rəisi. 2013-cü ildən 2015-ci ilin avqustunadək eskadrilyaya özü komandanlıq etdi. Sonra hərbi hissə komandirinin uçuş hazırlığı üzrə müavini və uçuşların planlaşdırılması bölməsinin rəisi vəzifəsinə təyin olundu. Yəni o, təkcə uçan yox, uçmağı öyrədən və planlaşdıran adam idi.

Müharibədən əvvəl düşmən yeni nəsil hava hücumundan müdafiə vasitələri almışdı. Hücum başlayanda ilk iş bu vasitələri susdurmaq idi. Su-25 təyyarələri isə əsasən aşağı hündürlükdə döyüşmək üçün nəzərdə tutulub, belə uçuşda vurulma ehtimalı yüksək olur. Komandanlıq yeni taktiki üsulun hazırlanmasını polkovnik Nudirəliyevə tapşırdı. Xaricdə təhsil almış, Türkiyə ilə birgə təlimlərdə təcrübə toplamış pilot bunun öhdəsindən gəldi. O, təlimlərdə təyyarənin imkanlarından tam istifadə etdi və yüksək hündürlükdən, nişangahsız, riyazi hesablamalarla bomba atmağın yolunu tapdı. Bu üsul NATO standartlarına uyğun idi. Zaur Nudirəliyev onu başqa pilotlara da öyrətdi. Həmkarı mayor Cavid Fərəcovun sözlərinə görə, Su-25-dən lazer əsaslı bombaların ilk atışlarını da o həyata keçirib.

2020-ci il sentyabrın 27-də müharibə başlayanda bu təcrübə artıq sınaqdan çıxmışdı. Nudirəliyev Ağdərə, Füzuli və Cəbrayıl istiqamətlərində düşmən mövqelərinə zərbələr endirdi. Bu taktikanın sayəsində pilotlarımız 600-dən çox uçuş yerinə yetirdi, bütün müharibədə isə cəmi bir Su-25 itirildi. Bu, təsadüfi rəqəm deyil. Arxasında illərlə aparılan hazırlıq dayanırdı.

Oktyabrın 4-də Zaur Cəbrayıl istiqamətində təyin olunmuş hədəfə yaxınlaşırdı. Kəşfiyyat məlumatına görə, həmin ərazidə düşmənin hava hücumundan müdafiə vasitələri olmamalı idi. Amma mərkəzi komanda məntəqəsinə bu vasitələrin işə düşdüyü xəbəri gəldi. Pilotlara geri qayıtmaq tapşırığı verildi. O isə hədəfə zərbəni artıq endirmişdi və geri qayıdırdı. Sonra çağırışa cavab vermədi. Təyyarə vurulmuşdu. Eyni istiqamətdə uçan polkovnik-leytenant Elçin Məmmədovun dediyinə görə, ağır yaralanmasına baxmayaraq, Zaur Nudirəliyevin katapult etmək imkanı vardı. O, əsir düşməmək üçün bunu etmədi və təyyarəni düşmənin canlı qüvvəsinin və zirehli texnikasının üzərinə yönəltdi.

Onun qanı yerdə qalmadı. Həmin istiqamətdə düşmənin hava hücumundan müdafiə vasitələri tamamilə məhv edildi. Bu, pilotsuz uçuş aparatlarının, döyüş helikopterlərinin və hücum təyyarələrinin geniş istifadəsinə yol açdı. Cəbrayıl şəhəri, Hadrut qəsəbəsi və Füzuli şəhəri azad olunarkən Quru Qoşunları və Xüsusi Təyinatlı Qüvvələr az itki ilə irəliləyə bildi. Zaurun gördüyü iş yalnız bir döyüşlə bitmədi. O, başqalarının yolunu açdı.

2020-ci il dekabrın 9-da Prezident İlham Əliyevin sərəncamı ilə Zaur Nudirəliyevə ölümündən sonra “Vətən Müharibəsi Qəhrəmanı” adı verildi. O, II Fəxri Xiyabanda dəfn olunub.

O, ailəsinə də peşəsi qədər bağlı idi. Həyat yoldaşı Nazilə Nudirəliyevanın sözlərinə görə, ən böyük arzusu övladlarını savadlı və Vətənə layiq insan kimi böyütmək idi. Onların dərsləri ilə daim maraqlanırdı. Qızı Pəri 600 balla universitetə qəbul olanda çox sevinmişdi. Oğlu Ömərin də yaxşı oxumasını istəyirdi. Nazilə xanım uşaqları onun adına layiq böyüdəcəyini deyir.

Zaur Nudirəliyevin həyatı iki yerə bölünmür: bir tərəfdə sakit illər, o biri tərəfdə döyüş. Hər şey eyni xətt üzrə gedib: öyrənmək, öyrətmək, hazırlaşmaq və vaxtı gələndə üzərinə düşəni etmək. Bu gün Cəbrayıl azaddır. Bu azadlığın arxasında onun gözə görünməyən zəhməti də var.

İstanbulun 1600 illik tarixi Britaniya muzeyində sərgilənəcək Qılıncla dövlət qurdu, qələmlə tarix yazdı - Şah İsmayıl Xətai ana dilini necə poeziya dilinə çevirdi? "Başdan-ayağa qurama, karikatura, cansız, bədənsiz..." - Hekayə müzakirəsi
Sonrakı hadisələr barədə daha çox məlumat almaq üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:201
embedMənbə:https://kulis.az
archiveBu xəbər 19 Oktyabr 2026 12:01 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

“Ağzımızdakı dişlərin sayını da uçota alsalar yaxşı olar...” TƏKLİF

14 Noyabr 2026 12:26see316

Balıq bazarında bahalaşma var (Video)

14 Noyabr 2026 21:02see307

Bakı avtobuslarında sərnişin bumu

14 Noyabr 2026 17:02see302

Gələn il qeyri dövlət müəssisələri büdcədən 130 mln. manata yaxın subsidiya alacaq

14 Noyabr 2026 18:04see302

Azərbaycandan Suriyaya nəql edilən qazın həcmi 56% artdı

14 Noyabr 2026 14:44see299

Ədalət Partiyasında şairlə səmimi görüş

14 Noyabr 2026 17:43see290

STAR neft emalı zavodu dizel yanacağı istehsalını 4 % ə yaxın artırıb

14 Noyabr 2026 17:02see287

Avropa siyasi məkanında aparılan müzakirələrdə Azərbaycan fəal iştirak edir

14 Noyabr 2026 19:16see281

Yuğ Teatrında Ana tamaşasının premyerası keçirilib FOTOLAR

14 Noyabr 2026 20:23see281

Kanadada minlərlə tələbə etiraz aksiyası keçirdi

15 Noyabr 2026 00:51see255

Musiqi dünyasında tarixi ilk: İnsan deyil, amma ilin ən yaxşı ifaçısı seçildi

15 Noyabr 2026 00:00see254

Rusların təxminən 90 faizi son üç ildə kredit götürdüyünü etiraf edib

14 Noyabr 2026 19:30see249

Ermənistanı Avropa İttifaqının tərkibində görürəm Paşinyan

14 Noyabr 2026 19:50see247

İrina Şeykin məşhur sevgililəri: Ronaldodan Bredli Kuperə, Kanye Uestdən...

15 Noyabr 2026 04:05see246

Azərbaycanda bəzi dövlət müəssisələri ləğv oluna bilər

14 Noyabr 2026 17:10see241

Zülalla ən zəngin çərəz

15 Noyabr 2026 03:04see236

Britaniya Rusiya hərbi bazalarını vurmalıdır

15 Noyabr 2026 01:26see234

Türkiyə gözəli beynəlxalq yarışmadan son anda kənarlaşdırıldı

15 Noyabr 2026 04:36see234

Toyuq ətini əvəz edir Tərkibində 25 % zülal var

15 Noyabr 2026 05:06see230

Hesablama Palatasından inflyasiya ilə bağlı proqnoz: Bahalaşma davam edəcək

14 Noyabr 2026 13:59see200
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri