Sibir nüvə irsinin sirrini saxlayır...

...Rusiya Elmlər Akademiyasının Sibir Bölməsinin Geologiya və Mineralogiya İnstitutunun tədqiqatçıları 1991-ci ildə fəaliyyətini dayandıran Semipalatinsk poliqonunda aparılan sınaqlar nəticəsində Qərbi Sibirin cənubunda radiasiya ilə çirklənmənin izlərini müəyyən ediblər.

Rusiya Elmlər Akademiyasının Sibir Bölməsi Qərbi Sibirin cənub bölgələrinin radioaktiv elementlərlə çirkləndiyi, mənşəyi Semipalatinskdəki nüvə poliqonu ilə əlaqəli olduğu qənaətinə gəlib.

SİA-nın məlumatına görə, araşdırma nəticəsində sezium-137-nin bölgəyə təkcə nüvə sınaqlarının özləri zamanı deyil, həm də sayt bağlandıqdan onilliklər sonra daxil olduğu müəyyən edilib.

Çirklənmənin yayılmasının əsas səbəbi iqlim xüsusiyyətlərindən qaynaqlanan hava kütlələrinin və təbii proseslərin qlobal ötürülməsidir.

Xatırladaq ki, Semipalatinsk poliqonu Sovet İttifaqı tərəfindən 1951-ci ildən 1963-cü ilə qədər nüvə silahı sınaqları üçün istifadə edilib və bu müddət ərzində yer, hava və yeraltı sınaqlar da daxil olmaqla müxtəlif növ 468 sınaq keçirilib.

Maraqlıdır ki, yazıçılar nüvə sınaqlarının təsiri məsələsini müasir tədqiqatlardan xeyli əvvəl qaldırıblar.

Belə ki, yazıçı Çan Tomasın 1966-cı ildə nəşr olunan, nüvə sınaqlarının ekoloji fəsadlarına həsr olunmuş kitabı dərhal ABŞ Mərkəzi Kəşfiyyat İdarəsi tərəfindən təsnifləşdirilib. Elmi kəşflər son onilliklərdə aparılan nüvə təcrübələrinin ətraf mühitə və gələcək nəsillərin sağlamlığına uzunmüddətli təsirini təsdiqləyir.

Əli Babayev