Tələbələrə ŞAD XƏBƏR: Təqaüdlər artacaq KONKRET

Ölkəmizdə təhsil sahəsində dövlət siyasətinin əsas istiqamətlərindən biri gənclərin sosial rifahının və təhsil imkanlarının genişləndirilməsidir. Bu istiqamətdə atılan ardıcıl addımlar tələbələrin maddi təminatının gücləndirilməsinə yönəlib. Bəs, yanvar ayından tələbə təqaüdlərinin artırılması nə qədər real görünür?

Mövzu ilə bağlı KONKRET.az-a danışan təhsil mütəxəssisi Vaqif Fətullayev bildirib ki, Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyev tərəfindən imzalanan iki mühüm sənəd: “Doktorantlara, ali təhsil, orta ixtisas və peşə təhsili müəssisələrində təhsil alan tələbələrə təqaüdlərin verilməsi haqqında” 2019-cu il 14 fevral tarixli 961 nömrəli Sərəncama edilən dəyişiklik və “Azərbaycan Respublikasının ali məktəb tələbələri üçün Prezident təqaüdünün təsis edilməsi haqqında” 2001-ci il 3 sentyabr tarixli 564 nömrəli Fərmana edilən əlavə və dəyişikliklər dövlətin sistemli və ardıcıl dəstəyinin bariz nümunəsidir.

“Yanvar ayından etibarən tələbələr üçün müəyyən dəstək proqramlarının həyata keçirilməsi real görünür”.

Ekspert qeyd edib ki, bir çox xarici ölkələrdə də tələbələrə verilən təqaüdlər dövlət siyasətinin mühüm alətidir. Lakin orada təqaüd sistemləri çox vaxt müxtəlif sosial mexanizmlərlə (nəqliyyat güzəştləri, tibbi sığorta dəstəyi və s.) tamamlanır.

“Azərbaycanda da tələbələr üçün təqaüdlərin artırılması ilə yanaşı, sosial təminat sistemlərinin inkişaf etdirilməsi, yaradılması məqsədəuyğundur. Məsələn, metro və avtobuslarda tələbə kartı ilə endirimli gediş haqqı tətbiq oluna, həmçinin 25 yaşına qədər olan tələbələr tibbi sığorta haqqından azad edilə bilərlər”.

Vaqif Fətullayev həmçinin vurğulayıb ki, xarici təcrübə bu yanaşmanın effektivliyini sübut edir.

“Londonda “Student Oyster” kartı ilə metro və avtobuslarda 30%-lik endirim, Parisdə “Imagine R Étudiant” ilə limitsiz nəqliyyat imkanı, Almaniyada “Semesterticket” sistemi, Kanadada isə tibbi sığortanın təhsil haqqına daxil edilməsi kimi modellər tətbiq olunur. Finlandiya və Yaponiyada da tələbələr üçün nəqliyyat və yaşayış sahəsində güzəştlər geniş yayılıb”.

Təhsil eksperti əlavə edib ki, beynəlxalq araşdırmalar tələbələrə sosial güzəştlərin akademik nəticələrə müsbət təsir göstərdiyini sübut edir:

“Trellis Company və ABŞ Təhsil Departamentinin araşdırmalarına görə, nəqliyyat xərclərinə dəstək alan tələbələrdə dərsə davamiyyət 2–4 faiz artır. University of Michigan və EPIC tədqiqatları da göstərir ki, nəqliyyata əlçatanlıq tələbələrin akademik göstəricilərini yaxşılaşdırır. Hollandiya nümunəsində aparılan tədqiqatda isə nəqliyyat güzəştləri ilə akademik performans arasında yüksək korrelyasiya müəyyən edilib.”

Ekspertin fikrincə, bu cür sosial yönümlü addımlar yalnız təqaüdlərin artırılması ilə məhdudlaşmamalı, tələbələr üçün kompleks dəstək sistemi formalaşdırılmalıdır.

Aynurə İsmayıl

KONKRET.az