Icma.az
close
up
RU
Təyyarə qəzası bizə düşmənimizi də, dostumuzu da yaxşı tanıtdı ŞƏRH

Təyyarə qəzası bizə düşmənimizi də, dostumuzu da yaxşı tanıtdı ŞƏRH

Sherg.az saytından alınan məlumatlara görə, Icma.az xəbər verir.

Azərbaycan izahat istədi, cavab ala bilmədi, səssizlik Bakı-Moskva xəttini gərginləşdirdi

"Azərbaycan Hava Yolları” QSC-yə (AZAL) məxsus “Embraer 190-100 IGW” tipli sərnişin təyyarəsinin Rusiya tərəfindən vurulmasının bir ili tamam olub. Azərbaycan bu hadisə ilə bağlı tələblərini açıq şəkildə ortaya qoyub: Rusiya üzr istəməli, kompensasiya ödəməli və günahkarları məsuliyyətə cəlb etməlidir. Lakin rəsmi Moskva bu tələblərin yerinə yetirilməsindən bütün il boyu yayınmışdır. Hadisədən dərhal sonra Rusiya Prezidenti Vladimir Putin qəzanın Rusiya hava məkanında baş verməsindən təəssüfləndiyini bildirsə də, bu, rəsmi Bakının gözlədiyi addım olmayıb. Daha sonra, oktyabrın 9-da Düşənbədə Prezident İlham Əliyevlə görüşündə Putin təyyarənin Rusiya hava hücumundan müdafiə sistemləri tərəfindən vurulduğunu etiraf edib və lazımi tədbirlərin görüləcəyini bildirib. Hadisənin ildönümü tamam olmasına rəğmən həmin tədbirlərin həyata keçirilməsi ehtimalı az görünür. Rusiya məqsədli şəkildə məsuliyyəti üzərinə götürməkdən, kompensasiya ödəməkdən və günahkarları cəzalandırmaqdan yayınır.

Hadisə ilə bağlı araşdırmalar Beynəlxalq Mülki Aviasiya haqqında Çikaqo Konvensiyasının 13 saylı Əlavəsi əsasında davam edir. Qazaxıstanın Nəqliyyat Nazirliyi tərəfindən ICAO, Azərbaycan, Braziliya və Rusiya nümayəndələrinin iştirakı ilə həyata keçirilən araşdırma çərçivəsində, həmçinin üç ölkənin istintaq orqanları cinayət işini də araşdırır.

Qazaxıstan bu il fevralın 4-də ilkin hesabat yayıb, hansı ki yalnız aşkarlanmış faktları əks etdirir və hər hansı təhlil və nəticə vermir. Yekun hesabatın tamamlanması isə qəzanın ildönümünə qədər mümkün olmayıb, bu səbəbdən Qazaxıstan aralıq bəyanatı təqdim edib. Sənəddə daxili partlayış faktını istisna edən oksigen balonlarının zədələnməməsi və hava gəmisinə zərər vuran partlayıcı qurğunun hissəciklərinin silah sisteminə aid olması qeyd olunub. Hərçənd, həmin silah sisteminin modeli aralıq bəyanatda göstərilməyib. Lakin həmin silah sisteminin Rusiya Müdafiə Nazirliyinin hava hücumundan müdafiə qüvvələrinə aid olması həmin ölkənin Prezidentinin siyasi bəyanatında qeyd olunub. 

Növbəti mərhələdə Qazaxıstan yekun hesabatı təqdim etməlidir ki, bu sənəd faktiki məlumatları, qəzanın səbəblərinin təhlilini və gələcəkdə bənzər qəzaların qarşısının alınması üçün tövsiyələri özündə əks etdirsin. Hazırkı aralıq bəyanatdan, eləcə də Azərbaycan, Rusiya, Qazaxıstan, Braziliya və ICAO ekspertlərinin ümumi rəyindən görünür ki, təyyarə hər hansı texniki nasazlıq səbəbindən deyil, məhz kənar müdaxilə nəticəsində idarəetməni itirib və qəzaya uğrayıb.

Mövzunu şərh edən siyasi elmlər üzrə fəlsəfə doktoru, politoloq Şəbnəm Həsənova Sherg.az-a açıqlamasında Azərbaycan Hava Yollarının təyyarəsi qəzaya uğradığı ilk andan etibarən Azərbaycan dövləti və xalqının bu məsələdə həmrəylik nümayiş etdirdiyini xatırladıb. Onun sözlərinə görə, Azərbaycan bu qəza ilə bağlı dərhal Rusiyadan məntiqli izahat və açıqlama istədi: “Çox təəssüflər olsun ki, konkret bir açıqlama, rasional bir izahat ala bilməməyimiz münasibətləri daha da gərginləşdirdi və verilən açıqlamalar, səsləndirilən fikirlər, qarşısıalınmaz və haqlı olaraq emosional ssenari üzərindən qurulduğu üçün daha da kəskin xarakter aldı. O hadisəyə münasibət başqa cür sadəcə mümkün deyildi. Azərbaycanın bu məsələdə qətiyyət ortaya qoymasında kifayət qədər haqqı var idi. Həm maddi, həm mənəvi, həm də bütün haqlar baxımından Azərbaycana məntiqli, tutarlı cavab verilməli idi.

Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevlə Rusiya Federasiyasının Prezidenti Vladimir Putin arasında Düşənbədə keçirilən görüş zamanı Azərbaycan tərəfinə söz verildi ki, məsələ konkretlik qazanacaq. Həmin andan etibarən Azərbaycan xalqı yenidən bir şans daha tanıdı və biz hələ də bu konkretliyi gözləyirik. Təbii ki, indiyə kimi əlimizdə olan faktlar onu sübut etməyə kifayətdir ki, bu, daxili partlayış nəticəsində baş verən hadisə deyil, təyyarəyə kənar müdaxilə olub. Məhz bircə bu faktın özü kifayət edir ki, Azərbaycan hələ də haqlı tələbində israrlı olsun. Bütün bunlarla yanaşı Azərbaycan hüquqi dövlətdir, hüquqa da hörmət edir, araşdırmaların nəticəsini təmkinlə gözləyir, eyni zamanda verilən vədi də gözləyir. Bu günə kimi olan məsələlər ondan xəbər verir ki, konkret bir fikrin səsləndirilməməsi üçün iki səbəb var.

Biri ondan ibarətdir ki, Rusiya ya məsuliyyətdən yayınmağa çalışır, ya da araşdırmanın nəticəsini gözləyir. Gözləmə isə sadəcə bu iki səbəb və regionla bağlı deyil. Bir neçə istiqamət üzrə gedən yarış və davam edən müharibə, Rusiyanın indiki məqamda lap da ciddi yanaşdığı nüfuz amili onu gözləmə mövqeyi seçməyə vadar edir. Hər bir halda araşdırmanın nəticəsini gözləmək lazımdır. Lakin bir məsələni də vurğulamadan keçməyə bilmərəm ki, bu da Prezidentimizin Ağdamda səsləndirdiyi konkret, qətiyyət dolu fikirləridir, aktorların qarşısında konkret müəyyənləşdirdiyi suallardır”. 

Ş.Həsənova qeyd edib ki, indiyə qədər baş vermiş hadisələr bizə düşmənimizi də, dostumuzu da yaxşı tanımağa imkan verib: “Habelə, coğrafi amili qəbul etmək, tarixi əlaqələrə hörmət etmək lazımdır. Azərbaycan proseslərə də, münasibətlərə də hər zaman bu hörmət kontekstindən yanaşır, lakin hələ də törədilən akt üzrə məsuliyyətə cəlb olunmanı və tələblərin yerinə yetirilməsini gözləyirik”.

Hadisənin gedişatını izləmək üçün Icma.az saytında ən son yeniliklərə baxın.
seeBaxış sayı:234
embedMənbə:https://sherg.az
archiveBu xəbər 27 Dekabr 2025 16:26 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Azərbaycanda 55 yeni peşə standartı hazırlanır

14 Noyabr 2026 11:57see289

“Ağzımızdakı dişlərin sayını da uçota alsalar yaxşı olar...” TƏKLİF

14 Noyabr 2026 12:26see278

Balıq bazarında bahalaşma var (Video)

14 Noyabr 2026 21:02see275

Bakı avtobuslarında sərnişin bumu

14 Noyabr 2026 17:02see270

Gələn il qeyri dövlət müəssisələri büdcədən 130 mln. manata yaxın subsidiya alacaq

14 Noyabr 2026 18:04see270

Azərbaycandan Suriyaya nəql edilən qazın həcmi 56% artdı

14 Noyabr 2026 14:44see261

Ədalət Partiyasında şairlə səmimi görüş

14 Noyabr 2026 17:43see256

STAR neft emalı zavodu dizel yanacağı istehsalını 4 % ə yaxın artırıb

14 Noyabr 2026 17:02see252

Avropa siyasi məkanında aparılan müzakirələrdə Azərbaycan fəal iştirak edir

14 Noyabr 2026 19:16see248

Yuğ Teatrında Ana tamaşasının premyerası keçirilib FOTOLAR

14 Noyabr 2026 20:23see246

Kanadada minlərlə tələbə etiraz aksiyası keçirdi

15 Noyabr 2026 00:51see232

Rusların təxminən 90 faizi son üç ildə kredit götürdüyünü etiraf edib

14 Noyabr 2026 19:30see227

Musiqi dünyasında tarixi ilk: İnsan deyil, amma ilin ən yaxşı ifaçısı seçildi

15 Noyabr 2026 00:00see226

Ermənistanı Avropa İttifaqının tərkibində görürəm Paşinyan

14 Noyabr 2026 19:50see226

İrina Şeykin məşhur sevgililəri: Ronaldodan Bredli Kuperə, Kanye Uestdən...

15 Noyabr 2026 04:05see223

Azərbaycanda bəzi dövlət müəssisələri ləğv oluna bilər

14 Noyabr 2026 17:10see220

Zülalla ən zəngin çərəz

15 Noyabr 2026 03:04see215

Türkiyə gözəli beynəlxalq yarışmadan son anda kənarlaşdırıldı

15 Noyabr 2026 04:36see214

Toyuq ətini əvəz edir Tərkibində 25 % zülal var

15 Noyabr 2026 05:06see208

Britaniya Rusiya hərbi bazalarını vurmalıdır

15 Noyabr 2026 01:26see207
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri