Icma.az
close
up
RU
Tramp Cinpin görüşünün əsas müzakirə mövzusu açıqlandı

Tramp Cinpin görüşünün əsas müzakirə mövzusu açıqlandı

Icma.az xəbər verir, Modern.az saytına əsaslanaraq.

İrana qarşı müharibə ABŞ və Çin arasındakı münasibətləri daha da mürəkkəbləşdirib. Gözlənilir ki, bu məsələ mayın 14–15-də Pekində keçiriləcək ABŞ prezidenti Donald Tramp ilə Çin lideri Si Cinpin arasında sammitin əsas mövzularından biri olacaq.

Modern.az-ın məlumatına görə, “Reuters” Vaşinqton və Pekinin gündəmində duran əsas məsələləri təqdim edib. Bildirilib ki, ABŞ–İsrailin İrana qarşı müharibəsi iki ölkə arasındakı münasibətlərdə hesablamaları dəyişir.

ABŞ-ın maliyyə naziri Skott Bessent bildirib ki, iki lider İran müharibəsini müzakirə edəcək və Çini “Hörmüz boğazını beynəlxalq gəmiçilik üçün açmaq məqsədilə bu beynəlxalq əməliyyata qoşulmağa” çağırıb.

Lakin Pekin əvvəllər İranı Pakistan vasitəsilə ABŞ ilə sülh danışıqlarına başlamağa gizli şəkildə təşviq etsə də, analitiklər hesab edirlər ki, Çin yalnız Vaşinqtonun göstərişləri ilə hərəkət etməyəcək.

İran xarici işlər nazirinin ötən həftə Pekinə səfərindən sonra Çin “hərbi əməliyyatların tam dayandırılmasına” çağırıb.

Nüvə məsələsi ilə bağlı isə Pekin bildirib ki, “Çin İranın nüvə silahı hazırlamamaq öhdəliyini yüksək qiymətləndirir, eyni zamanda İranın nüvə enerjisindən dinc məqsədlərlə istifadə hüququnu tanıyır».

ABŞ isə İranın nüvə bombası yaratmağa çalışdığını iddia edir və Tehrandan 20 il müddətinə uranı zənginləşdirmə hüququndan imtina etməsini, həmçinin yüksək zənginləşdirilmiş uran ehtiyatlarını təhvil verməsini tələb edir.

Müharibənin uzanması Çinin enerji təhlükəsizliyinə də ciddi təsir göstərir. Pekin daxili bazarı qorumaq üçün benzin və aviasiya yanacağı kimi gəlirli emal məhsullarının ixracını azaltmağa məcbur qalır.

Çinin xam neft idxalının təxminən yarısı Yaxın Şərqdən gəlir. Hörmüz boğazının mümkün bağlanması və ABŞ blokadası nəticəsində gəmilər Fars körfəzində ilişib qalır və hücum təhlükəsi ilə üzləşir.

Çin gömrük məlumatlarına əsasən, münaqişə nəticəsində ölkənin ümumi xam neft idxalı apreldə ötən illə müqayisədə 20% azalaraq son dörd ilə yaxın dövrün ən aşağı səviyyəsinə düşüb.

Çin Xarici İşlər Nazirliyi bildirib ki, ABŞ-ın Hörmüz boğazını blokadaya alması beynəlxalq ictimaiyyətin ümumi maraqlarına uyğun deyil. Həmçinin ötən həftə Çin heyəti olan neft tankerinin boğazda hücuma məruz qaldığı təsdiqlənib.

Çin Tramp administrasiyasının təzyiqlərinə baxmayaraq, İran neftinin ən böyük alıcısı olaraq qalır.

İranın ixrac etdiyi neftin 80%-dən çoxu Çinə yönəlir. Çinli müstəqil neft emalı şirkətləri ABŞ sanksiyaları altında olan ucuz İran neftindən faydalanırlar.
Hesablamalara görə, 2025-ci ildə Çin gündə orta hesabla 1,38 milyon barel İran nefti alıb.

Apreldə ABŞ Maliyyə Nazirliyi İran neftini milyardlarla dollar dəyərində aldığına görə Çin müstəqil neft emalı şirkəti Hengli Petrochemical-a qarşı sanksiyalar tətbiq edib. Nazirlik həmçinin iki Çin bankına məktub göndərərək xəbərdarlıq edib ki, İran nefti ticarətinə yardım etdikləri halda ikinci dərəcəli sanksiyalarla üzləşə bilərlər.

Pekin buna sərt reaksiya verib. Çin Ticarət Nazirliyi şirkətlərə beş neft emalı müəssisəsinə qarşı ABŞ sanksiyalarına əməl etməməyi əmr edib və ilk dəfə olaraq Çinin qanunsuz hesab etdiyi xarici sanksiyalara qarşı cavab tədbirlərinə imkan verən qanundan istifadə edib.

Trampın səfərindən cəmi bir neçə gün əvvəl isə ABŞ Maliyyə Nazirliyi Çində iki, Honkonqda isə iki şirkətə qarşı sanksiya tətbiq edib. Onlar İranın Çindən silah və ballistik raket materialları almaq cəhdlərinə yardım etməkdə ittiham olunurlar.

Ən son xəbərləri və yenilikləri almaq üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:219
embedMənbə:https://modern.az
archiveBu xəbər 11 May 2026 17:55 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Azərbaycanla tərəfdaşlıq yeni inkişaf perspektivləri açır

21 Noyabr 2026 20:18see380

Parisdə bugünkü etirazlara 21 mindən çox şəxs qatılıb

21 Noyabr 2026 21:24see251

Dünya iqtisadiyyatı təhlükə qarşısındadır KİV

22 Noyabr 2026 07:02see245

Azərbaycanda regional tədris mərkəzinin yaradılması Dünya Bankı ilə müzakirə edilib

21 Noyabr 2026 15:42see244

BOKT nin rəhbərliyinə təyinat olub

21 Noyabr 2026 14:31see242

Ekspert: Dövlət idarəçiliyinin rəqəmsallaşdırılması Azərbaycan iqtisadiyyatının rəqabət qabiliyyətini artırır

21 Noyabr 2026 17:24see241

Fermer ucuz satır, alıcı baha alır: Qiymət fərqi harada yaranır?

21 Noyabr 2026 14:38see239

Qızıl gələn il ucuzlaşacaq

21 Noyabr 2026 16:40see236

Mehriban Əliyeva və qızlarından Vyetnam mədəniyyətinə zərif ehtiram Foto

21 Noyabr 2026 15:21see235

La Liqa: Derbidə “sülh”

22 Noyabr 2026 00:06see234

Samvel Karapetyan: “Paşinyan müalicə olunmalıdır”

21 Noyabr 2026 17:14see228

Sumqayıtda gənc oğlan qətlə yetirilib

22 Noyabr 2026 04:55see220

SEPAH ABŞ nin hərbi bazalarını hədəf aldı

22 Noyabr 2026 00:43see217

Allah uzaq tutsun, amma müharibə bizim işimizdir Hakan Fidan

22 Noyabr 2026 02:18see217

İbrahim Kalın HƏMAS nümayəndə heyəti ilə Qəzzada atəşkəsi müzakirə etdi

22 Noyabr 2026 00:03see216

Türkiyə Super Liqası: “Qalatasaray” evdə sevindi

22 Noyabr 2026 00:13see216

2026 cı ilin sonunda almaq üçün ən sərfəli iPhone modelləri

21 Noyabr 2026 21:07see215

İran Bəhreyndə sənaye müəssisəsinə zərbə endirdi

22 Noyabr 2026 00:23see215

Ötən gün götürülən narkotik vasitələrin həcmi açıqlandı

21 Noyabr 2026 16:00see215

Milton qasırğası ABŞ də yaşayan azərbaycanlıların evlərini də vurdu

22 Noyabr 2026 07:05see211
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri