Troya: Əfsanədən gerçəkliyə 5 minillik səyahət

Homerin “İliada” və “Odisseya” dastanları ilə dünyaya tanış olan Troya bu gün də tarix, arxeologiya və mifologiyanın qovuşduğu ən məşhur məkanlardan biridir. Türkiyənin Çanaqqala bölgəsində yerləşən qədim şəhər 5 min ildən artıq tarixini qoruyub saxlayır.

Modern.az xəbər verir ki, Türkiyə Mədəniyyət və Turizm Nazirliyinin rəhbərliyi ilə davam edən arxeoloji qazıntılar Troyanın keçmişinə dair yeni məlumatlar üzə çıxarır. 2026-cı il qazıntılarında Roma dövrünə aid sütunlu prospektlər və mağaza sıraları, eləcə də Troya VI–VII təbəqələrində Cənub Qapısı ətrafındakı dağıntı izləri araşdırılır. Tədqiqatçılar qalada Tunc dövrünə aid saray tikililərini də öyrənirlər.

5 minillik tarix, 10 təbəqə

UNESCO-nun Ümumdünya İrs Siyahısına daxil edilən Troya Erkən Tunc dövründən Şərqi Roma imperiyası dövrünədək uzanan 5 min ildən artıq yaşayış tarixini əks etdirir. On tarixi təbəqə şəhərin inkişafını və müxtəlif dövrlərdəki həyatını izləməyə imkan verir.

Avropa ilə Asiyanın, Egey və Qara dənizlərin kəsişməsində yerləşən Troya strateji mövqeyinə görə qədim dövrdə mühüm ticarət və mədəniyyət mərkəzlərindən biri olub.

Əfsanə ilə tarix arasında

Homer Troyanı “İliada”da Troya müharibəsinin, Vergili isə “Eneida”da Romanın yaranış hekayəsinin mərkəzinə çevirib. Arxeoloji tapıntılar Troya VII təbəqəsinin e.ə. XIII əsr ətrafında yanğın nəticəsində dağıldığını göstərir və bu təbəqə Homer dastanındakı Priamın şəhəri ilə əlaqələndirilir. Bununla belə, əfsanə ilə tarixi hadisələr arasındakı əlaqə hələ də araşdırılır.

Het mətnləri və Luviyalara aid möhürlər isə Troyanın qədim Anadoludakı mühüm şəhərlərdən biri olduğuna dair yeni ipucları verir.

Troya Muzeyi

Qədim şəhərin girişində yerləşən Troya Muzeyi qazıntılardan əldə edilən artefaktlarla şəhərin tarixini müasir və interaktiv formada təqdim edir. Müxtəlif dövrlərə aid eksponatlar ziyarətçilərə Troyanın minilliklər boyu keçdiyi yolu izləməyə imkan verir.

Troya Romada

Troya irsi 2026-cı ildə Romada da nümayiş olunur. Roma Kolizey Arxeoloji Parkında 12 iyun–18 oktyabr tarixlərində keçirilən “Troya və Roma: Qədim Aralıq dənizinin mifləri, əfsanələri və hekayələri” sərgisində 300-dən çox artefakt nümayiş etdirilir. Onların 220-dən çoxu Türkiyənin 19 muzeyindən gətirilib.

Bu gün Troya yalnız Homer dastanlarının məkanı deyil. O, 5 minillik tarixi, arxeoloji izləri və mifoloji irsi ilə keçmişi canlı şəkildə kəşf etməyə imkan verən nadir mədəniyyət məkanlarından biridir.