Icma.az
close
up
RU
“Türk dövlətləri hər kəsin hesablaşmalı olduğu gücə çevrilməlidir”

“Türk dövlətləri hər kəsin hesablaşmalı olduğu gücə çevrilməlidir”

Moderator.az portalından verilən məlumata əsasən, Icma.az bildirir.

Prezident İlham Əliyev bugünlərdə yerli telekanallara müsahibəsində türk dövlətlərinin birgə hərbi təlimlər keçirməsinin önəmini bir daha qeyd etdi, Türk Dövlətləri Təşkilatının Qəbələ sammitindəki təkliflərini təkrarladı.

Maraqlıdır, türk dövlətləri arasında hərbi əməkdaşlığın güclənməsi ümumilikdə türk dünyasının təhlükəsizliyinin daha etibarlı şəkildə təmininə şərait yarada bilərmi?

Moderator.az-a açıqlama verən millət vəkili Nəsib Məhəməliyev mövzu ilə bağlı maraqlı fikirlər səsləndirib:

“Prezident İlham Əliyev yerli televiziya kanallarına müsahibəsində ictimaiyyəti maraqlandıran taleyüklü suallara aydınlıq gətirdi. Onların arasında, xüsusilə diqqət çəkən və bilavasitə milli təhlükəsizliyimizlə bağlı məsələlərdən biri, Türk Dövlətləri arasında hərbi əməkdaşlıq durur.

Müasir dünyada gedən proseslər, haqqın, ədalətin yox, gücün, ikili standartların üstünlük təşkil etdiyi qlobal çağırışlar, milli dövlətlərdən öz təhlükəsizlik kəmərinin qurulmasını tələb edir. 44 günlük müharibə ərəfəsində, cənab Prezidentin formalaşdırdığı Türkiyə və Pakistandan ibarət üçlük, Azərbaycana yönəlik qlobal güclərin neytrallaşdırılmasında əhəmiyyətli rol oynadı.

Yeni dünya nizamı qurulmaqdadır. Hadisələr ildırım sürəti ilə dəyişir. Yüz illərlə tarixi olan, oturuşmuş böyük dövlətlər belə anidən suverenliyini, müstəqilliyini itirir. İqtisadiyyatlar çökür. Dövlət başçılarının ən müqəddəs, əsas vəzifəsi ölkələrinin ərazi bütövlüyünün, təhlükəsizliyinin, suverenliyinin toxunulmazlığını təmin etməkdir. Bu da faktdır ki, ayrı-ayrılıqda bütün bu vəzifələrin öhdəsindən gəlmək olduqca çətin məsələdir. Çünki on illiklər ərzində milli, dini, tarixi, mədəni, coğrafi dəyərlər, iqtisadi və siyasi maraqlar üzərində formalaşmış bir sistem mövcuddur. Kiçikdən böyüyə bütün dövlətlər bir-birilə, bu və ya digər formada bağlıdırlar. Bu baxımdan, Türk Dövlətləri arasında hərbi əməkdaşlıq, zamanın tələbidir.

                        

Türk Dünyası AvroAsiya coğrafiyasında böyük bir ərazini əhatə edir. Geniş təbii resurslara, insan kapitalına, nəqliyyat-kommunikasiya, logistik imkanlara malikdir. Təsadüfi deyil ki, son zamanlar Avropa İttifaqı+Mərkəzi Asiya, ABŞ+Mərkəzi Asiya, Çin+Mərkəzi Asiya formatlarında sammitlər keçirilir.

Mərkəzi Asiyanın Avropaya çıxış əldə etməsində, Cənubi Qafqaz və Türkiyə ilə müntəzəm əlaqələrinin yaranmasında Azərbaycanın əhəmiyyəti danılmazdır. Türk Dövlətləri arasında hərbi əməkdaşlığın zəruriliyini şərtləndirən digər bir məsələ, bizim ortaq tariximizdir. Daha doğrusu, tariximizin acı nəticələridir. Türk milləti dövlətlər, imperiyalar qurmağı bacaran toplum kimi tarixə düşmüşdür. Təkcə Osmanlılar altı yüz ildən artıq dünyanın yarısını idarə etmişlər. Əfsuslar olsun ki, Teymurləngdən, Toxtamışdan tutmuş, Səfəvilər, Əfşarlar, Qacarlar və s. bir çox türk imperatorları öz aralarında müharibələr aparmış, bir-birlərini zəiflətmişlər. Düşmənlər də, təbii olaraq, süni şəkildə araya salınmış nifaqdan öz məqsədləri üçün istifadə etmişlər. Nəticədə, parçalanmış, bütün sərvətləri istismar olunmuş və dövlətçilikləri əlindən alınmışdır.

Türk milləti döyüşkəndir, mərddir, çalışqandır, istedadlıdır, ədalətlidir. Türk millətini yalnız parçalamaqla, aralarına düşmənçilik toxumları səpməklə məğlub etmək mümkündür. Düşmənlər bunu gözəl başa düşür. Ona görə də, hər birimizin tarixi həqiqətlərdən düzgün nəticə çıxarmağımız, yeganə çıxış yoludur.

Olduqca xoş haldır ki, müasir Türk Dövlətlərinin liderlərinin arasında dostluq, qardaşlıq, həmrəylik, qlobal çağırışlara vahid baxışlar var. Əfsuslar olsun ki, Sovetlər İttifaqı dağılandan sonra yaranmış, Türkdilli dövlətlərin əməkdaşlığı daha çox formal xarakter daşıyırdı. Əsasən humanitar layihələrə üstünlük verirdi. Ölkələr arasında qarşılıqlı etimad mühiti aşağı səviyyədə idi. Ancaq 44 günlük müharibə, Azərbaycanın yaratdığı reallıqlar, işğal altında olan torpaqlarını azad edilməsi, dünya erməniliyinə və onlara himayədarlıq edən geosiyasi güclərə qalib gəlməsi, şəxsən cənab Prezidentin böyük dövlətlərə qarşı dik duruşu, qardaş ölkələrin rəhbərlərində özünə inam hissini artırdı.

Artıq Türk Dövlətləri arasında gündəlik dəyişib. Siyasi, iqtisadi, mədəni əlaqələrlə yanaşı, hərbi, hərbi-texniki, təhlükəsizlik sahələrində də əməkdaşlıq aparılır. Birgə döyüş təlimləri keçirilir. Hesab edirəm ki, Türk Dövlətləri, öz aralarında əməkdaşlığın bütün istiqamətlərini inkişaf etdirməlidirlər.Beynəlxalq Təşklilat olaraq, subyektivliklərini artırmalıdırlar. Beynəlxalq münasibətlər sistemində, ən azından Türk coğrafiyasında gündəliyi formalaşdıran, istisnasız olaraq, hər kəsin hesablaşmalı olduğu gücə çevrilməlidirlər. Bundan ötrü hər cür imkan və potensial var. Aramızda olan tarixi, dini, coğrafi və yaxud digər parçalayıcı elementləri unutmalı, birləşdirici amilləri qabartmalı, təbliğ etməliyik. Əks halda, tarix təkrarlana bilər”.

Seymur ƏLİYEV

Ən son yeniliklər və məlumatlar üçün Icma.az saytını izləyin, biz hadisənin gedişatını izləyirik və ən aktual məlumatları təqdim edirik.
seeBaxış sayı:229
embedMənbə:https://moderator.az
archiveBu xəbər 08 Yanvar 2026 14:45 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Bakı avtobuslarında sərnişin bumu

14 Noyabr 2026 17:02see317

Balıq bazarında bahalaşma var (Video)

14 Noyabr 2026 21:02see316

Gələn il qeyri dövlət müəssisələri büdcədən 130 mln. manata yaxın subsidiya alacaq

14 Noyabr 2026 18:04see310

Azərbaycandan Suriyaya nəql edilən qazın həcmi 56% artdı

14 Noyabr 2026 14:44see310

Ədalət Partiyasında şairlə səmimi görüş

14 Noyabr 2026 17:43see300

STAR neft emalı zavodu dizel yanacağı istehsalını 4 % ə yaxın artırıb

14 Noyabr 2026 17:02see296

Yuğ Teatrında Ana tamaşasının premyerası keçirilib FOTOLAR

14 Noyabr 2026 20:23see292

Avropa siyasi məkanında aparılan müzakirələrdə Azərbaycan fəal iştirak edir

14 Noyabr 2026 19:16see291

Kanadada minlərlə tələbə etiraz aksiyası keçirdi

15 Noyabr 2026 00:51see264

Musiqi dünyasında tarixi ilk: İnsan deyil, amma ilin ən yaxşı ifaçısı seçildi

15 Noyabr 2026 00:00see262

Rusların təxminən 90 faizi son üç ildə kredit götürdüyünü etiraf edib

14 Noyabr 2026 19:30see256

Ermənistanı Avropa İttifaqının tərkibində görürəm Paşinyan

14 Noyabr 2026 19:50see253

İrina Şeykin məşhur sevgililəri: Ronaldodan Bredli Kuperə, Kanye Uestdən...

15 Noyabr 2026 04:05see253

Azərbaycanda bəzi dövlət müəssisələri ləğv oluna bilər

14 Noyabr 2026 17:10see251

Zülalla ən zəngin çərəz

15 Noyabr 2026 03:04see243

Türkiyə gözəli beynəlxalq yarışmadan son anda kənarlaşdırıldı

15 Noyabr 2026 04:36see241

Britaniya Rusiya hərbi bazalarını vurmalıdır

15 Noyabr 2026 01:26see240

Toyuq ətini əvəz edir Tərkibində 25 % zülal var

15 Noyabr 2026 05:06see237

Bitkoinin qiyməti 66 min dollardan aşağı düşdü

15 Noyabr 2026 01:34see202

Həftədə bir məşq fiziki formanı və sağlamlığı yaxşılaşdıra bilərmi?

14 Noyabr 2026 21:54see198
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri