Icma.az
close
up
RU
“Türk dövlətləri hər kəsin hesablaşmalı olduğu gücə çevrilməlidir”

“Türk dövlətləri hər kəsin hesablaşmalı olduğu gücə çevrilməlidir”

Moderator.az portalından verilən məlumata əsasən, Icma.az bildirir.

Prezident İlham Əliyev bugünlərdə yerli telekanallara müsahibəsində türk dövlətlərinin birgə hərbi təlimlər keçirməsinin önəmini bir daha qeyd etdi, Türk Dövlətləri Təşkilatının Qəbələ sammitindəki təkliflərini təkrarladı.

Maraqlıdır, türk dövlətləri arasında hərbi əməkdaşlığın güclənməsi ümumilikdə türk dünyasının təhlükəsizliyinin daha etibarlı şəkildə təmininə şərait yarada bilərmi?

Moderator.az-a açıqlama verən millət vəkili Nəsib Məhəməliyev mövzu ilə bağlı maraqlı fikirlər səsləndirib:

“Prezident İlham Əliyev yerli televiziya kanallarına müsahibəsində ictimaiyyəti maraqlandıran taleyüklü suallara aydınlıq gətirdi. Onların arasında, xüsusilə diqqət çəkən və bilavasitə milli təhlükəsizliyimizlə bağlı məsələlərdən biri, Türk Dövlətləri arasında hərbi əməkdaşlıq durur.

Müasir dünyada gedən proseslər, haqqın, ədalətin yox, gücün, ikili standartların üstünlük təşkil etdiyi qlobal çağırışlar, milli dövlətlərdən öz təhlükəsizlik kəmərinin qurulmasını tələb edir. 44 günlük müharibə ərəfəsində, cənab Prezidentin formalaşdırdığı Türkiyə və Pakistandan ibarət üçlük, Azərbaycana yönəlik qlobal güclərin neytrallaşdırılmasında əhəmiyyətli rol oynadı.

Yeni dünya nizamı qurulmaqdadır. Hadisələr ildırım sürəti ilə dəyişir. Yüz illərlə tarixi olan, oturuşmuş böyük dövlətlər belə anidən suverenliyini, müstəqilliyini itirir. İqtisadiyyatlar çökür. Dövlət başçılarının ən müqəddəs, əsas vəzifəsi ölkələrinin ərazi bütövlüyünün, təhlükəsizliyinin, suverenliyinin toxunulmazlığını təmin etməkdir. Bu da faktdır ki, ayrı-ayrılıqda bütün bu vəzifələrin öhdəsindən gəlmək olduqca çətin məsələdir. Çünki on illiklər ərzində milli, dini, tarixi, mədəni, coğrafi dəyərlər, iqtisadi və siyasi maraqlar üzərində formalaşmış bir sistem mövcuddur. Kiçikdən böyüyə bütün dövlətlər bir-birilə, bu və ya digər formada bağlıdırlar. Bu baxımdan, Türk Dövlətləri arasında hərbi əməkdaşlıq, zamanın tələbidir.

                        

Türk Dünyası AvroAsiya coğrafiyasında böyük bir ərazini əhatə edir. Geniş təbii resurslara, insan kapitalına, nəqliyyat-kommunikasiya, logistik imkanlara malikdir. Təsadüfi deyil ki, son zamanlar Avropa İttifaqı+Mərkəzi Asiya, ABŞ+Mərkəzi Asiya, Çin+Mərkəzi Asiya formatlarında sammitlər keçirilir.

Mərkəzi Asiyanın Avropaya çıxış əldə etməsində, Cənubi Qafqaz və Türkiyə ilə müntəzəm əlaqələrinin yaranmasında Azərbaycanın əhəmiyyəti danılmazdır. Türk Dövlətləri arasında hərbi əməkdaşlığın zəruriliyini şərtləndirən digər bir məsələ, bizim ortaq tariximizdir. Daha doğrusu, tariximizin acı nəticələridir. Türk milləti dövlətlər, imperiyalar qurmağı bacaran toplum kimi tarixə düşmüşdür. Təkcə Osmanlılar altı yüz ildən artıq dünyanın yarısını idarə etmişlər. Əfsuslar olsun ki, Teymurləngdən, Toxtamışdan tutmuş, Səfəvilər, Əfşarlar, Qacarlar və s. bir çox türk imperatorları öz aralarında müharibələr aparmış, bir-birlərini zəiflətmişlər. Düşmənlər də, təbii olaraq, süni şəkildə araya salınmış nifaqdan öz məqsədləri üçün istifadə etmişlər. Nəticədə, parçalanmış, bütün sərvətləri istismar olunmuş və dövlətçilikləri əlindən alınmışdır.

Türk milləti döyüşkəndir, mərddir, çalışqandır, istedadlıdır, ədalətlidir. Türk millətini yalnız parçalamaqla, aralarına düşmənçilik toxumları səpməklə məğlub etmək mümkündür. Düşmənlər bunu gözəl başa düşür. Ona görə də, hər birimizin tarixi həqiqətlərdən düzgün nəticə çıxarmağımız, yeganə çıxış yoludur.

Olduqca xoş haldır ki, müasir Türk Dövlətlərinin liderlərinin arasında dostluq, qardaşlıq, həmrəylik, qlobal çağırışlara vahid baxışlar var. Əfsuslar olsun ki, Sovetlər İttifaqı dağılandan sonra yaranmış, Türkdilli dövlətlərin əməkdaşlığı daha çox formal xarakter daşıyırdı. Əsasən humanitar layihələrə üstünlük verirdi. Ölkələr arasında qarşılıqlı etimad mühiti aşağı səviyyədə idi. Ancaq 44 günlük müharibə, Azərbaycanın yaratdığı reallıqlar, işğal altında olan torpaqlarını azad edilməsi, dünya erməniliyinə və onlara himayədarlıq edən geosiyasi güclərə qalib gəlməsi, şəxsən cənab Prezidentin böyük dövlətlərə qarşı dik duruşu, qardaş ölkələrin rəhbərlərində özünə inam hissini artırdı.

Artıq Türk Dövlətləri arasında gündəlik dəyişib. Siyasi, iqtisadi, mədəni əlaqələrlə yanaşı, hərbi, hərbi-texniki, təhlükəsizlik sahələrində də əməkdaşlıq aparılır. Birgə döyüş təlimləri keçirilir. Hesab edirəm ki, Türk Dövlətləri, öz aralarında əməkdaşlığın bütün istiqamətlərini inkişaf etdirməlidirlər.Beynəlxalq Təşklilat olaraq, subyektivliklərini artırmalıdırlar. Beynəlxalq münasibətlər sistemində, ən azından Türk coğrafiyasında gündəliyi formalaşdıran, istisnasız olaraq, hər kəsin hesablaşmalı olduğu gücə çevrilməlidirlər. Bundan ötrü hər cür imkan və potensial var. Aramızda olan tarixi, dini, coğrafi və yaxud digər parçalayıcı elementləri unutmalı, birləşdirici amilləri qabartmalı, təbliğ etməliyik. Əks halda, tarix təkrarlana bilər”.

Seymur ƏLİYEV

Ən son yeniliklər və məlumatlar üçün Icma.az saytını izləyin, biz hadisənin gedişatını izləyirik və ən aktual məlumatları təqdim edirik.
seeBaxış sayı:231
embedMənbə:https://moderator.az
archiveBu xəbər 08 Yanvar 2026 14:45 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Balıq bazarında bahalaşma var (Video)

14 Noyabr 2026 21:02see346

Musiqi dünyasında tarixi ilk: İnsan deyil, amma ilin ən yaxşı ifaçısı seçildi

15 Noyabr 2026 00:00see290

Kanadada minlərlə tələbə etiraz aksiyası keçirdi

15 Noyabr 2026 00:51see282

İrina Şeykin məşhur sevgililəri: Ronaldodan Bredli Kuperə, Kanye Uestdən...

15 Noyabr 2026 04:05see279

Zülalla ən zəngin çərəz

15 Noyabr 2026 03:04see265

Türkiyə gözəli beynəlxalq yarışmadan son anda kənarlaşdırıldı

15 Noyabr 2026 04:36see262

Britaniya Rusiya hərbi bazalarını vurmalıdır

15 Noyabr 2026 01:26see256

Toyuq ətini əvəz edir Tərkibində 25 % zülal var

15 Noyabr 2026 05:06see255

Həftədə bir məşq fiziki formanı və sağlamlığı yaxşılaşdıra bilərmi?

14 Noyabr 2026 21:54see235

Bitkoinin qiyməti 66 min dollardan aşağı düşdü

15 Noyabr 2026 01:34see227

Məşhur model milyarderə ərə getdi

15 Noyabr 2026 00:26see218

Yuxusuzluq infarkt və insult riskini artırır Həkimdən xəbərdarlıq

15 Noyabr 2026 14:28see210

Türkiyəli aktyor ev sahibi ilə məhkəməni uddu Kirayə qalmaqalı

14 Noyabr 2026 22:18see206

Azərbaycanın İKT sektorunda rekord artım: Region ölkələri ilə fərq nə qədərdir?

15 Noyabr 2026 13:53see206

Bakını qoyub Ağstafaya köçdü 87 yaşlı Xalq artistinin həyatı necə keçir?

15 Noyabr 2026 15:50see205

Kayli Cennerin keçmiş işçisi məhkəməyə müraciət etdi Ağır ittihamlar

14 Noyabr 2026 23:23see202

Dublin səfəri Azərbaycanın Avropa siyasətinin yeni istiqamətlər üzrə paralel şəkildə inkişaf etdiyini göstərdi ŞƏRH

15 Noyabr 2026 13:13see202

SÖZÜN İŞIĞINDA KEÇƏN ÖMÜR Qazi şair Ədalət Nicatın 60 illiyi qeyd olunub

15 Noyabr 2026 13:40see194

Ozan Güven “Aşk ı Memnu”nun “Behlül”ü ola bilərmiş

16 Noyabr 2026 02:02see189

TÜRK MÜDAFİƏ SƏNAYESİNİN YENİ UĞURU... 51 dronu bir neçə saniyədə məhv edir + VİDEO

15 Noyabr 2026 19:14see184
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri