Türkiyədə futbol klubu əfsanəvi Lobanovskinin şərəfinə adlandırıldı: Oyunçular kommunizmdə ittiham edildi və…

Qeyri-adi komandanın taleyi.

Bu gün Türkiyənin Bursası əhalisinə görə ölkənin dördüncü şəhəri olmasına baxmayaraq futbol baxımından o qəər də gözə çarpmır. Amma vaxtilə yerli “Bursaspor” komandası beşinci ən güclü Türkiyə çempionatında qızıl dalınca qaçıb. 

Lent.az xarici KİV-ə istinadla bildirir ki, 3 milyon əhalisi olan şəhərin komandası 2009/10 mövsümündə çempion da olub və tarixində müəyyən eniş-yoxuşlarla üzləşib.

Halbuki Bursa Türkiyə tarixi üçün əhəmiyyətli bir məkandır. Altmışıncı illərdə şəhər regional sol hərəkatın mərkəzinə çevrilib. Mesken rayonu (adını yadda saxlayın) kommunistlərə xüsusilə rəğbət bəsləyirdi, burada məskunlaşan dövlət qulluqçuları şəhərdə fitnəkar əhval-ruhiyyənin güclü qüvvəsinə çevrilib.

Valeri Lobanovski isə Kiyev “Dinamo”su ilə buraya futbola böyük sevgi gətirib.

“İnqilab qardaşları bizə qonaq gəliblər”

Lobanovskinin rəhbərlik etdiyi “Dinamo”nun tarixdə ilk dəfə Kuboklar Kubokunu qazandığı mövsümdə bu baxımdan Bursanı qabaqlaması simvolikdir. Hətta 1974/75 mövsümünün 1/4 final oyunlarını izləyə bilərsiniz:

Hadisə şahidlərinin sözlərinə görə, yerli tələbələr stadiona axışıblar. Onlar da dəstəkləyiblər - sizcə kimi? - kiyevliləri.

“İnqilab qardaşları, bizim onları adlandırdığımız kimi, bizə gəliblər. Qarşılaşmada əsasən yerli pedaqoji fakültənin tələbələri iştirak ediblər. Ümumiyyətlə, onlar “Bursaspor”a azarkeşlik edirdilər, lakin oyun zamanı Kiyev “Dinamo”sunu  alqışlayıb, dəstəkləyiblər”, - oyuna yollanan azarkeşlər sonradan xatırladıblar.

Yerli gənclər "Dinamo"nun oyunundan o qədər ilhamlanıblar ki, xüsusilə də, təbii ki, Meskenin oğlanları - öz komandalarını yaratmağa qərar veriblər. Meskenin “Dinamo”sunun qeydiyyatı üçün pul - klub məhz bu şəkildə adlandırılıb və məhz Kiyev "inqilab qardaşlarına" məhəbbətdən - yerli sakinlərdən toplanıb.

Klub həvəskar liqalarda başlayıb və onun ən yüksək səviyyəsi Türkiyənin beşinci ən güclü liqası idi (eyni zamanda "Bursaspor"un hazırda gəzdiyi). Bununla belə, liqa peşəkardır, bu o deməkdir ki, yerli tələbələrin startapı müəyyən dərəcədə hələ də uğurludur.

Təbii ki, SSRİ-yə açıq və israrla rəğbət bəsləyən tələbələrə dövlət uzun müddət göz yuma bilməzdi. Komanda hakimlər, rəqib azarkeşlər (xüsusən də sağ cinahlar) və nəhayət, hakimiyyət tərəfindən təzyiqlərə məruz qalıb.

Futbolçular 1980-ci il çevrilişindən sonra hüquq-mühafizə orqanlarının əməkdaşlarının onları necə döydüklərini və qanunsuz olaraq saxladıqlarını xatırlayırlar. Tezliklə baza bağlanıb, futbolçulara qarşı cinayət işi açılıb, bəziləri isə evlərindən qovulub.

Belə bir təzyiq altında klub açıq şəkildə mövcudluğu üçün pul yığmağa davam edə bilməzdi - bu, onları qəbul edənlər və pul verənlər üçün təhlükəli idi. 

Meskenin “Dinamo”sunun hekayəsi burada sona çatıb: onlar cəmi beş il davam edə biliblər.