Ucuz təbii qaz Avropanın sənaye böhranını həll etmədi

İllərlə davam edən yüksək xərclər Avropanın sənayesinə mənfi təsir edib və 2020-ci ildən bəri mövsümi əsasda ən aşağı təbii qaz qiymətləri belə bağlanmış fabriklərin yenidən açılmasına yetmir. Qitədə yaşamaq uğrunda mübarizə aparan müəssisələr təkcə ucuz enerji ilə həll olunmayacaq bir çox yeni problemlə üz-üzədir.

Marja xəbər verirk i, Boston Consulting Group-un İnkişaf mərkəzinin direktoru Raoul Ruparel deyib: “Əgər istehsalı daha aşağı xərcli başqa bir yerə köçürmək qərarı vermisinizsə, enerji qiymətlərində qısamüddətli dəyişikliklər səbəbindən avtomatik olaraq dərhal geri qayıtmazsınız. Xüsusilə də Avropanın rəqabət qabiliyyəti ilə bağlı daha genişmiqyaslı struktur problemləri olduğu halda.”

VTB-də minimal faiz dərəcəsi ilə nağd kredit 10.49%-dən

ABŞ və Çindən gələn rəqabət gücləndiyi bir vaxtda, ABŞ Prezidenti Donald Trampın yeni gömrük rüsumları Porsche 911 modellərindən alüminiuma qədər müxtəlif məhsullar üzrə Avropanın ixrac üstünlüyünü daha da zəiflədib. Aşağı enerji xərclərindən ən çox faydalanan polad və kimya kimi ağır sənaye sahələri qlobal və daxildə artan emissiya tənzimləmələri ilə qarşı-qarşıyadır. JPMorgan Chase-in baş direktoru Jamie Dimonun fikrincə, Avropada investisiya və innovasiya sahəsində hələ də real problemlər mövcuddur.

Rusiyanın Ukraynaya hücumu və sonrasında Avropaya Rusiya boru kəmərləri ilə tədarükün böyük hissəsinin dayandırılması, təbii qaz qiymətini 2021-ci ilin əvvəlində meqavat-saat üçün 20 avrodan (23 dollar) 2022-ci ildə 345 avroya qədər yüksəltdi. Xərclərin artması regionu qlobal miqyasda rəqabətədavamlı olmayan mövqeyə saldı və sənaye sahələrini tədarük zəncirlərini yenidən qurmağa, müəssisələri ayaqda saxlamaq üçün əməliyyatlarını tənzimləməyə məcbur etdi.

Kimya sektorunun aparıcı istehsalçısı BASF 2024-cü ilin sentyabrında Almaniyadakı bəzi bölmələrini bağladı və Çindəki investisiyalarını artırdı. İyul ayında Dow Inc. gələn il Avropadakı ən çox enerji tutumlu üç obyektini bağlayacağını açıqlayıb. Qaz qiymətlərinin son vaxtlar düşməsinə baxmayaraq, şirkət struktur problemlərin o vaxtdan bəri davam etdiyini və daha da dərinləşdiyini bildirib. Ötən həftə Thyssenkrupp Electrical Steel GmbH Almaniya və Fransadakı iki zavodunu müvəqqəti bağlayacağını, sonradan isə yalnız yarım güclə fəaliyyətə qayıdacağını elan edib.

Qaz qiymətlərindəki enişdən sonra belə Almaniyanın kimya zavodları 2025-ci ildə indiyədək cəmi 70 faiz güclə işləyib. Bu, son 20 ilin ən aşağı göstəricisidir. Sənaye sahəsini idarə edən InfraServ Gendorf şirkətinin sözçüsü Tilo Rosenberger-Süß bildirib ki, istehsalçılar hələ də ABŞ-dakı rəqiblərindən üç dəfə çox ödəniş edirlər və əlavə olaraq karbon icazələri üzrə xərclərlə üzləşirlər. 

Qitə sənayesinin ticarət birliyini təmsil edən BusinessEurope-un baş direktoru Markus Beyrer isə bildirib: “ABŞ və Çinlə enerji qiymət fərqləri hələ də əhəmiyyətlidir və bu, şirkətlərin Avropada investisiya qərarları üçün vacib amildir.”

Morgan Stanley-in əmtəə strategiyası üzrə mütəxəssisi Martijn Rats isə deyib: “Təbii qaz qiymətləri düşüb və bu, zamanla müsbət təsir göstərməlidir. Lakin əgər siz böyük həcmdə qaz istehlak edən bir sənaye müəssisəsinizsə, yenə də obyektlərinizi başqa bir yerdə qurmağa üstünlük verə bilərsiniz, çünki Avropanın rəqabət qabiliyyəti əhəmiyyətli dərəcədə artmayıb.”