Ukraynaya dair yeni plan təsdiq edilib

Ukrayna prezidenti Vladimir Zelenski elan olunmamış çoxgünlük səfərlə Türkiyə paytaxtına gəlib. O, bundan əvvəl türkiyəli həmkarı Rəcəb Tayyib Ərdoğanla Rusiya-Ukrayna münaqişəsinə son qoymaq imkanlarını müzakirə etməyi planlaşdırdığını bildirib.
Reyting.az xəbər verir ki, bu barədə “Nezavisimaya qazeta” yazıb.
Rusiya nəşrinin təhlilində qeyd olunur:
Ukrayna prezidentinin səfəri və ABŞ-nın səyləri sayəsində sülh prosesində yaxın gələcəkdə müəyyən irəliləyiş əldə oluna bilər. Lakin Rusiya prezidentinin mətbuat katibi Dmitri Peskov məsələ ilə bağlı bir xəbərinin olmadığını deyib.
Zelenskinin Türkiyədə görünməsinə daxili siyasi kontekstlə əlaqədar Ukrayna mediasında da böyük diqqət ayrılıb.
Qeyd olunur ki, Ukrayna Milli Antikorrupsiya Bürosu (NABU) ölkənin enerji sektoru ilə bağlı genişmiqyaslı araşdırmanı davam etdirir. Prezident Aparatının rəhbəri Andriy Yermak və Milli Təhlükəsizlik və Müdafiə Şurasının katibi Rustem Umerovun adları istintaqda önə çıxır.
Mətbuat birbaşa Zelenskiyə birincini işdən çıxarmağı məsləhət görür, ikincisi isə cinayət işi ilə üzləşir - çox güman ki, o, ölkədən qaçıb.
Zelenski Yermakın müşayiəti ilə Ankaraya gəlib və Umerov nümayəndə heyətini hava limanında qarşılayıb. Mətbuat bunun əhəmiyyəti ilə bağlı fərziyyələr irəli sürüb: Ukrayna prezidenti yerli siyasi oyunda bu iki çox gözə çarpan fiqurdan imtina etmək fikrində olmadığını nümayiş etdirir, yoxsa əksinə, istefalarına sanksiya verməzdən əvvəl onlarla ciddi müzakirə üçün neytral məkan seçib.
Qanlı Rusiya-Ukrayna münaqişəsinə Kiyevin güc dəhlizlərində qüvvələr balansından daha aktual məsələ kimi baxanlar üçün Zelenskinin səfəri başqa səbəblə də diqqət çəkir. Türkiyəyə yola düşməzdən bir müddət əvvəl Ukrayna prezidenti mətbuat konfransı keçirib.
Zelenskinin sözlərinə görə, o, Ərdoğanla “Ukraynanın ədalətli sülhə nail olmasını təmin etmək” mövzusunda danışmağı planlaşdırır. O, həmçinin maraqlı şəkildə qeyd edib ki, “ABŞ-dən bəzi siqnallar” alıb. Lakin Zelenski bu mövzunu ətraflı açıqlamayıb, Ərdoğanla söhbətinin “kifayət qədər məzmunlu, bəlkə də uzun, bəlkə də çox olmayacaq”,- deməklə kifayətlənib.
Bu arada “Bloomberg” dəqiqləşdirilməmiş mənbələrə istinadla yazıb ki, Türkiyənin xarici işlər naziri Hakan Fidan Ukrayna və Türkiyə prezidentləri arasında danışıqların nəticələrini Moskvaya çatdıra bilər. Türkiyə diplomatiyasının rəhbəri dolayı yolla da olsa, təsdiqləyib ki, Rusiya-Ukrayna münaqişəsində ölkəsinin səyi olmadan da müəyyən irəliləyiş əldə etmək mümkündür.
Fidan bir neçə gün əvvəl "Məncə, bu münaqişə dayanmağa ən yaxın nöqtədədir",- deyib. O, həmçinin “atəşkəs üçün bütün şərtlərin yetişdiyini” və Ankaranın bununla bağlı “bəzi təkliflərinin” olduğunu bildirib.
Zelenskinin səfəri ərəfəsində Ağ ev “Politico” nəşrinə bildirib ki, Moskva ilə Kiyev arasında münaqişəyə son qoymaq üçün çərçivə sazişi bu həftə imzalana bilər. “Axios” 28 bəndlik bir növ sülh planının mövcud olduğunu iddia edib.
Mənbələrə istinadla ən maraqlı hesabat ABŞ prezidentinin elçisi Stiv Vitkoffun (Donald Trampın Rusiya ilə həssas təmaslar üzrə eksperti) Zelenski ilə danışıqlar üçün Ankaraya təklif etdiyi səfərlə bağlı olub. Lakin bu xəbər inandırıcı şəkildə təkzib olundu. Vitkoff Türkiyəyə səfər etməyib.
Jurnalistlər Rusiya prezidentinin mətbuat katibinə də hazırkı vəziyyətlə bağlı sual veriblər. “Axios” hesabatı ilə bağlı şərh sorğusuna cavab olaraq Peskov, "Hazırda sizə xəbər verəcək yeni bir inkişaf olmadığını" söyləyib.
Vitkoffun Rusiyaya səfər edib-etməməsinə gəlincə, prezidentin mətbuat katibi Trampın xüsusi nümayəndəsinin “istənilən vaxt xoş qarşılanacağını” bildirib.
Qeyd edək ki, Vitkoff sonuncu dəfə Moskvada avqustun 6-da olub. O vaxtdan bəri Trampın ABŞ-dakı əleyhdarları onun diplomatik səylərini kifayət qədər tənqid ediblər. Hətta onun tezliklə işdən çıxarılacağı ilə bağlı təkliflər də səslənib. Bununla belə, CNN yenə də mənbələrə istinadla bildirir ki, Vitkoffun Trampın komandasındakı mövqeyi kifayət qədər güclüdür və o, Moskva ilə Kiyev arasında barışıq planlarının hazırlanmasında əsas rol oynamağa davam edir.
Bu həftənin əvvəlində ABŞ prezidenti Donald Tramp Ukraynadakı münaqişəyə son qoymaq üçün yeni sülh planını təsdiqləyib.
“NBC News” xəbər verir ki, 28 bənddən ibarət planın hazırlanmasında ABŞ prezidentinin xüsusi nümayəndəsi Stiv Vitkoff, ABŞ vitse-prezidenti Vens, dövlət katibi Marko Rubio və ABŞ prezidentinin kürəkəni Cared Kuşner iştirak edib.
ABŞ administrasiyasının yüksək səviyyəli rəsmiləri Rusiya prezidentinin xarici ölkələrlə investisiya və iqtisadi əməkdaşlıq üzrə xüsusi nümayəndəsi Kirill Dmitriyev, eləcə də Ukrayna rəsmiləri ilə məsləhətləşmələr aparıblar.
Adının açıqlanmasını istəməyən ABŞ rəsmisi planın məzmunu ilə bağlı əlavə şərh verməkdən imtina edib. Avropa rəsmisi isə bildirib ki, Kiyev sülh planının hazırlanmasında iştirak etmir və Ukrayna yalnız onun ümumi konturları ilə bağlı məlumatlandırılıb.
Y. QACAR