Ürəyi və böyrəkləri səssizcə çökdürür Gizli xəstəlik

Halsızlıq, yorğunluq, keçməyən bel və kürək ağrısı… Bu cür şikayətlər çox vaxt adi yorğunluq kimi qəbul edilir. Halbuki bu əlamətlər bəzən qəlbi və böyrəkləri səssizcə məhv edən "paratiroid adenomu” adlı gizli bir xəstəliyin xəbərçisi ola bilər.

Qaynarinfo bu barədə "Hürriyet"ə istinadən xəbər verir.

Hiyləgər və tanınmayan bir xəstəlik

"Paratiroid adenomu” paratiroid vəzindən qaynaqlanan, xoşxassəli, lakin bədəndə ciddi fəsadlar yarada bilən bir şişdir. "Şiş” ifadəsi xəstələrdə tez-tez xərçəng qorxusu yaratsa da, bu xəstəlik xərçəng deyil. Lakin uzun müddət aşkarlanmadıqda ürək, damar və böyrək kimi həyati orqanlarda qalıcı zədələrə səbəb ola bilər.

Ümumi cərrah və endokrin cərrahı, professor Erhan Ayşan bildirir ki, bu xəstəlik illərlə fərq edilmədən davam edə bilər, halbuki sadə bir qan analizi ilə asanlıqla diaqnoz qoymaq mümkündür.

Kalsium dəyərlərinə diqqət vacibdir

Bu xəstələrin qanında kalsium dəyərləri adətən yüksək çıxır. Qanda artan kalsium, xüsusilə ürək və damar sistemində yığılıb ciddi zədələr yaradır. Buna görə də halsızlıq, yayılmış ağrılar və səbəbi bilinməyən yorğunluq hallarında mütləq kalsium səviyyəsinə baxılmalıdır.

Əlamətlər çox sinsi seyr edir

Paratiroid vəzləri bədənin ən kiçik orqanlarındandır və onların əsas vəzifəsi kalsium tarazlığını tənzimləməkdir. Bu vəzlər "parathormon” adlı hormon ifraz edirlər. Paratiroid adenomu isə həmin hormonun həddindən artıq ifrazına səbəb olur və nəticədə kalsium miqdarı qalxır. Artan kalsium damarlarda çökmələr yaradaraq qan axınını azaldır, bu da ürək krizi, beyin insultu və böyrək çatışmazlığına yol aça bilər.

Diaqnoz çətin, lakin vacibdir

Xəstəliyin diaqnozu bəzən çətin olur, çünki əlamətlər çox ümumidir və digər xəstəliklərlə qarışdırıla bilər. Halbuki sadəcə qan analizində kalsiumun 10-un üzərində olması artıq paratiroid adenomu şübhəsi üçün kifayətdir.

Yeganə müalicə – əməliyyat

Mütəxəssislər bildirirlər ki, bu xəstəliyin dərmanla müalicəsi yoxdur. Yeganə effektiv üsul əməliyyatla şişin çıxarılmasıdır. Əməliyyatdan əvvəl ultrasəs və sintiqrafiya ilə adenomun yeri müəyyən edilir, lakin bəzən bu testlər nəticə vermir və əməliyyat çətinləşə bilər. Buna görə endokrin cərrahiyyəsində tez-tez belə deyilir: "Paratiroid əməliyyatı ya 30 dəqiqə çəkər, ya da 3 saat!”

Əməliyyatdan sonra sürətli sağalma

Əməliyyat uğurlu keçdikdən sonra xəstələrdə kalsium səviyyəsi tez bir zamanda normallaşır və bədəndəki gərginlik, halsızlıq kimi şikayətlər qısa müddətdə azalır. Xüsusilə gənc və orta yaşlı xəstələrdə bərpa prosesi daha sürətli gedir.

Sadə test, böyük fayda

Bu xəstəlik nadir görüldüyü üçün həkimlər bəzən onu digər diaqnozlarla qarışdıra bilər. Halbuki səhər acqarına edilən sadə kalsium testi həyatı xilas edə bilər. Ailə sağlamlıq mərkəzlərində belə aparılan bu analiz, qanda kalsium dəyəri 10-un üzərində çıxarsa, dərhal endokrinoloqa müraciət edilməlidir.

Aydın