Vensin İrəvan səfəri…

ABŞ regionla əməkdaşlıqda maraqlıdır  

Fevralın 9-da ABŞ-ın vitse-prezidenti Ceyms Di Vensin Cənubi Qafqaz regionunun iki ölkəsinə – Ermənistan və Azərbaycana səfəri başlayıb. ABŞ-ın Ermənistandakı səfirliyinin yaydığı məlumata görə, vitse-prezidentin  səfəri tərəfdaşlıqda dönüş nöqtəsidir. Vitse-prezident səfərinin məqsədi 2025-ci ilin 8 avqustunda Vaşinqtonda keçirilən Sülh Zirvəsinin əsas nailiyyətlərini irəliyə daşımaq, TRIPP-nin tətbiqini irəli aparmaqdır. Qeyd edək ki, vitse-prezident Vens ilk səfər günündə Ermənistan prezidenti Vaaqn Xaçaturyanla görüşüb. Prezident regionda sülhün bərqərar olmasının vacibliyini vurğulayıb və bu kontekstdə ABŞ Prezidenti Donald Trampın prosesə böyük töhfəsini qeyd edib. Həmçinin qarşılıqlı yüksək səviyyəli səfərlərin əməkdaşlığın genişləndirilməsinə və ikitərəfli münasibətlərin daha da möhkəmləndirilməsinə töhfə verdiyini vurğulanıb.

Paşinyan: Əbu-Dabidə Azərbaycan Prezidenti ilə görüşümüz oldu

Səfər çərçivəsində Ermənistanın baş naziri Nikol Paşinyanla vitse-prezident Vens arasında təkbətək və geniştərkibli görüşlər olub. Nikol Paşinyan ABŞ Prezidenti Trampa və ötən ilin avqust ayında Ermənistanla Azərbaycan arasında sülhə gətirib çıxaran sammiti təşkil etdiyi üçün vitse-prezident Vensə minnətdarlıq edib: "Bir neçə gün əvvəl Əbu-Dabidə Azərbaycan Prezidenti ilə görüşümüz oldu. Təəssüratımız budur ki, sülhün dönməz hesab edilə biləcəyi nöqtəyə çox yaxınıq. Əsas vəzifəmiz indi sülh prosesinin ən vacib məqamlarından birini - Vaşinqton Bəyannaməsini, TRIPP layihəsini  və bu ilin 14 yanvarında Ermənistan Respublikasının Xarici İşlər Naziri və ABŞ Dövlət Katibi tərəfindən imzalanmış layihənin həyata keçirilməsi üçün Çərçivəyə uyğun olaraq addımlar atmaqdır. 
 

Sülh praktikada özünü göstərir 

Hər iki dövlət rəsmisi görüşdən sonra birgə bəyanatlar veriblər. Paşinyan bildirib ki, ABŞ ilə əməkdaşlıq sülhə və sabitliyə yönəlib: "Mən əminəm ki, bu məqsədə nail olmaq mümkündür və bunu sənədləşdirmək çox vacibdir.  8 avqust 2025-ci ildə bərqərar olan sülh artıq praktikada, reallıqda özünü göstərir. ABŞ ilə Ermənistan arasında əməkdaşlıq dinc əməkdaşlıqdır və həmişə belə olacaq". 

Paşinyan Ermənistan-Amerika münasibətlərinin hazırkı səviyyəsini, iki ölkə arasında münasibətləri yüksək qiymətləndirib. Ermənistan Baş nazirinin sözlərinə görə, İrəvan və Vaşinqton arasındakı münasibətlərin səviyyəsi həmişəkindən daha yüksəkdir. “Vitse-prezident Vens ilə birlikdə münasibətlərimizin daha da inkişaf etdirilməsi üçün böyük potensialı vurğulamağımız çox vacibdir. Bəli, bu gün zirvədəyik, amma qeyd etdiyimiz gündəliyin həyata keçirilməsi əməkdaşlığımızın əhatə dairəsini xeyli genişləndirəcək". 

TRIPP ilə maraqlanan çoxlu kapital var

Çıxış edən Ceyms Di Vens Ermənistanda keçiriləcək parlament seçkilərində Ermənistanın Baş naziri Nikol Paşinyana dəstəyini ifadə edib. O, Paşinyanın proqramların, xüsusən də TRIPP layihəsinin uğurla həyata keçirilməsi üçün uzunmüddətli tərəfdaşlıq qurmağa qadir bir şəxs olduğunu vurğulayıb. “Düşünürəm ki, bu konkret layihə ilə maraqlanan çoxlu kapital var. Dünyanın hər yerində bir çox insan Ermənistana və TRIPP layihəsinə investisiya qoymaqla yaxşı qazanc əldə edə biləcəklərinə inanır. Seçkilərin yaxınlaşdığını bilirəm, bu barədə danışmayacağam, amma dəstəyim hər şeyi ifadə edir. 

Sülh gələcək üçün qurulur…

Vens bildirib ki, Ermənistana səfər edən ilk ABŞ vitse-prezidentidir. Vens Ermənistan və ABŞ arasında tərəfdaşlıqda yeni bir mərhələnin başladığına əminlik ifadə edib. Onun sözlərinə görə, ABŞ prezidenti və Ermənistanın Baş naziri birlikdə çox şeyə nail olublar. “Sülh ehtiyatlı insanlar tərəfindən qurulmur, sülh keçmiş üçün qurulmur, sülh gələcək üçün qurulur. Ermənistanın Baş naziri bizimlə işləyərək həm Ermənistan üçün sülh, həm də rifah qurur".
Vensin sözlərinə görə, İrəvan və Vaşinqton arasında imzalanan müqavilə sayəsində ABŞ NVIDIA üçün bir sıra patentləri təsdiqləyib ki, bu da həm Amerika, həm də Ermənistan şirkətləri üçün yeni bazarlar və yeni iş yerləri deməkdir. "Bunlar dünyanın əksər ölkələrində olmayan yarımkeçiricilərdir. Və burada, Ermənistanda onlar artıq Baş nazir Paşinyanın liderliyi sayəsində qurulur (süni intellekt məlumat mərkəzinə istinadən)". 
TRIPP layihəsinə toxunan Vens bildirib ki, Paşinyanla görüşdə prosesi  sürətləndirməyin yollarını müzakirə ediblər. Onun sözlərinə görə, Paşinyan da mümkün qədər tez irəliləyiş əldə etməkdə maraqlıdır, çünki iqtisadi rifah həm sülh, həm də inkişaf üçün yaxşıdır: "Burada əsas sual sülhməramlılığı növbəti mərhələyə necə aparacağımızdır. Əlbəttə ki, bu, bir gecədə baş verməyəcək, amma biz artıq 8 avqustdan bəri əhəmiyyətli irəliləyiş əldə etmişik”. 

9 milyard investisiya… 

Vens mülki nüvə enerjisinə 9 milyard dollara qədər investisiya qoyuluşunun mümkünlüyünü açıqlayıb. O qeyd edib ki, Ermənistan və ABŞ mülki nüvə enerjisi sahəsində danışıqları başa çatdırıb və bu, genişmiqyaslı layihələrin həyata keçirilməsi üçün geniş imkanlar açıb. "Bu müqailə Amerika və Ermənistan şirkətləri arasında mülki nüvə layihələri üzrə müqavilələrin bağlanması üçün yol açacaq. Bu, ABŞ-dan ilkin olaraq 5 milyard dollara qədər ixrac, üstəgəl yanacaq və texniki xidmət müqavilələri şəklində əlavə 4 milyard dollarlıq uzunmüddətli dəstək deməkdir. Bu, klassik qarşılıqlı faydalı vəziyyətdir. Bu, mənim ölkəm üçün daha böyük enerji təhlükəsizliyi deməkdir və düşünürəm ki, bu, həm də Ermənistan üçün daha böyük enerji təhlükəsizliyi deməkdir." 

Birgə bəyanat imzalandı…

Qeyd edək ki, Ermənistan hərbi və müdafiə tərəfdaşlığı çərçivəsində ABŞ-dan V-BAT pilotsuz uçuş aparatları alıb. Bundan başqa, Nikol Paşinyan və ABŞ vitse-prezidenti "Ermənistan Respublikası Hökuməti ilə Amerika Birləşmiş Ştatları Hökuməti arasında nüvə enerjisinin dinc məqsədlərlə istifadəsi sahəsində əməkdaşlıq sazişi üzrə danışıqların başa çatması haqqında Birgə Bəyanat"ı imzalayıblar. Paşinyan bildirib ki, bu müqavilə Ermənistan ilə ABŞ arasında enerji tərəfdaşlığının dərinləşməsində yeni bir səhifə açacaq və təhlükəsiz, innovativ texnologiyaların tətbiqi yolu ilə Ermənistanın enerji resurslarının şaxələndirilməsinə töhfə verəcək. “Mən həmçinin ABŞ-ın Ermənistana nüvə təhlükəsizliyi sahəsində uzunmüddətli dəstəyinə görə minnətdarlığımı bildirdim və hər iki ölkə üçün vacib olan sahələrdə sektor əməkdaşlığını daha da inkişaf etdirməyə hazır olduğumu ifadə etdim”, - deyə Paşinyan bildirib. 

SADİQ