Xalqımızın qan yaddaşı ŞƏRH

1992-ci il fevralın 25-dən 26-na keçən gecə Xocalı şəhərində baş verən hadisələr Azərbaycan tarixində ən qara səhifələrdən biridir. Həmin gecə Ermənistan silahlı qüvvələri, Rusiyanın 366-cı motoatıcı alayının zirehli texnikası və hərbi heyətinin köməkliyi ilə Azərbaycanın Xocalı şəhərini işğala başlayaraq, orada yaşayan etnik azərbaycanlıları vəhşicəsinə qətlə yetirməyə başladılar. Soyqırım nəticəsində 63-ü uşaq, 106-sı qadın, 70-i qoca və qarı olmaqla, 613 Xocalı sakini qətlə yetirilib, 8 ailə tamamilə məhv edilib, 25 uşaq hər iki valideynini, 130 uşaq valideynlərindən birini itirib. Düşmən gülləsindən 76-sı uşaq olmaqla, 487 nəfər yaralanıb. 1275 nəfər əsir götürülüb. Əsir götürülənlərdən 150 nəfərinin, o cümlədən 68 qadın və 26 uşağın taleyi bu günədək məlum deyil.

Xocalı faciəsi yalnız Azərbaycanın deyil, ümumiyyətlə dünya ictimaiyyətinin yaddaşında dərin iz buraxmışdır. Bu hadisə insanlığa qarşı törədilmiş cinayət kimi tarixə düşmüşdür. Faciənin baş verməsinin əsas səbəbi Ermənistanın Azərbaycana qarşı uzunmüddətli ərazi iddiaları və siyasi məqsədlərlə etnik təmizləmə aparmaq istəməsi olmuşdur.

Azərbaycan dövləti Xocalı hadisəsini soyqırımı aktı kimi tanımış və 26 Fevralı milli matəm günü elan etmişdir. Ümummilli lider Heydər Əliyev bu faciəyə siyasi və hüquqi qiymət verərək, beynəlxalq aləmdə tanınması istiqamətində ilk addımları atmışdır. Bu gün də dövlətimizin və xalqımızın məqsədi Xocalı soyqırımının dünya ictimaiyyəti tərəfindən tanınmasıdır.

Xocalı soyqırımının beynəlxalq aləmdə tanınması və qurbanların xatirəsinin əbədiləşdirilməsi üçün uzunmüddətli layihələr həyata keçirir. Heydər Əliyev Fondunun vitse-prezidenti Leyla Əliyevanın təşəbbüsü ilə həyata keçirilən “Xocalıya ədalət!” kampaniyası çərçivəsində dünya ictimaiyyətinə faciənin dəhşətini çatdırmaq, beynəlxalq təşkilatlarla əməkdaşlıq qurmaq və Xocalı qurbanlarının xatirəsini yaşatmaq məqsədilə fəal fəaliyyət göstərilir.

Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyev dəfələrlə çıxışlarında Xocalı soyqırımını yad etmiş və bu faciəni xalqın qan yaddaşı kimi vurğulamışdır. Dövlət başçısı bildirib ki, Xocalı qurbanlarının xatirəsi əbədiləşdirilməli, onların haqları beynəlxalq aləmdə qorunmalıdır. O, həmçinin Tarixi Zəfərlə bu faciənin qisasının alındığını vurğulamışdır.

2020‑ci ilin Vətən müharibəsi və sonrakı əməliyyatlar nəticəsində Azərbaycan işğal altında olan ərazilərini azad etmiş, xalqın uzun illər gözlədiyi ədalət təmin olunmuşdur. Bu, Xocalı qurbanlarının xatirəsinə verilmiş mənəvi qisas və tarixi ədalətin bərpasıdır.

Xocalı və onun tərkibindəki Əsgəran qəsəbəsində Azərbaycan dövlət bayrağının ucaldılması, həm torpaqlarımızın suverenliyini simvolizə edir, həm də Xocalı soyqırımının xatirəsini əbədiləşdirir. Bu, xalqımızın birliyini və ədalətə olan sadiqliyini göstərir.

Xocalıda Soyqırımı Memorialının təməlqoyma mərasimi həm faciənin xatirəsini yaşatmaq, həm də gələcək nəsillərə ötürmək məqsədi daşıyır. Prezident İlham Əliyevin rayon ictimaiyyəti ilə görüşü zamanı vurğuladığı əsas məsələ — xalqın yaddaşının qorunması və Xocalı qurbanlarının xatirəsinin əbədiləşdirilməsidir.

26 Fevral Xocalı soyqırımı yalnız Azərbaycan xalqının deyil, bütün bəşəriyyətin yaddaşında unudulmaz faciə olaraq qalır. Ulu Öndər Heydər Əliyev və Prezident İlham Əliyev tərəfindən görülən tədbirlər bu faciənin xatirəsinin qorunması və ədalətin təmin olunması istiqamətində mühüm rol oynayır. Tarixi Zəfər və azad edilmiş torpaqlarda dalğalanan Azərbaycan bayrağı isə Xocalı qurbanlarının xatirəsinə verilmiş ən böyük dəyərdir.

Sahib Şükürov

YAP Göyçay rayon təşkilatının sədri