Icma.az
close
up
RU
Yeni dünya düzənində yüksələn güc: Türk liderləri Qəbələdə

Yeni dünya düzənində yüksələn güc: Türk liderləri Qəbələdə

Moderator.az saytından verilən məlumata əsasən, Icma.az məlumatı açıqlayır.

Azərbaycan son illər türk dünyasının mərkəzi kimi çıxış edir. Oktyabrın 6–7-də Qəbələdə keçiriləcək Türk Dövlətləri Təşkilatının (TDT) sammiti “Regional sülh və təhlükəsizlik” mövzusuna həsr olunub. Zirvəyə türk dünyasının liderlərinin – Türkiyə Prezidenti Rəcəb Tayyib Ərdoğan, Özbəkistan Prezidenti Şavkat Mirziyoyev, Qazaxıstan, Qırğızıstan, Türkmənistan, Macarıstan və Şimali Kipr Türk Cümhuriyyətinin rəhbərlərinin qatılması gözlənilir.

Türk Dövlətləri Təşkilatının Qəbələdə bir aya gəlməsi Azərbaycanın türk dünyasındakı nüfuzunun göstəricisi kimi dəyərləndirilə bilərmi?

Türk dünyasının iqtisadi inteqrasiyası və ortaq bazarın yaradılması istiqamətində hansı praktiki addımlar atıla bilər?

Moderator.az-a danışan Millət vəkili Hikmət Babaoğlu deyib ki, Qəbələdə keçiriləcək Türk Dövlətləri Təşkilatının (TDT) liderlərinin zirvə görüşü mühüm tarixi əhəmiyyət daşıyır:

“Nəzərə almaq lazımdır ki,  bu təşkilat məhz Azərbaycan Prezidentinin təşəbbüsü ilə 2009-cu ildə Naxçıvanda yaradılıb. Türkdilli Dövlətlərin Əməkdaşlıq Şurası kimi formalaşsa da, bu günə qədər böyük təşkilatlanma, iqtisadi inteqrasiya və coğrafi bütövlük istiqamətində mühüm yol qət etməyi bacarıb.

Yəni, Türk Dövlətləri Təşkilatı dinamik, inkişaf edən və çox böyük potensiala malik bir qurumdur. Bu təşkilatın fəaliyyətinə diqqət etsək, görərik ki, 2009-cu ildən 2021-ci ilə qədər olan dövrü fərqli şəkildə xarakterizə etmək mümkündür. TDT-nin inkişafı və dinamikasına baxdıqda görürük ki, məşvərətçi xarakter daşıyırdı. Dövlətlərin birlikdə yaratdığı təşkilat isə artıq birbaşa institusional qurumların formalaşması mərhələsinə keçidi ifadə edir. Bu gün Türk Dövlətləri Təşkilatının tərkibində mədəniyyət, humanitar, iqtisadiyyat, qanunvericilik, elm və parlament sahələrində fəaliyyət göstərən xüsusi qurumlar mövcuddur. Bunlara Türk Dövlətləri Parlament Assambleyası, Beynəlxalq Türk Akademiyası və digər təşkilatlanmalar daxildir. Bütün bunlar, sözün əsl mənasında, TDT- ını funksional beynəlxalq quruma çevirir. Qəbələdə keçiriləcək zirvə görüşündə də məhz yeni geosiyasi reallıqlar kontekstində türk dövlətlərinin ortaq mənafeləri baxımından ən aktual məsələlərin müzakirə olunacağı gözlənilir ki, bu da təşkilatın gələcək fəaliyyəti üçün olduqca vacib əhəmiyyət daşıyır”.

Millət vəkili  diqqətə çatdırıb ki, təşkilatın inkişaf və böyümə potensialı olduqca böyükdür:

“Məlumdur ki, bu qurum ortaq etnik mənsubiyyət, ortaq dil və ortaq mədəniyyət əsasında formalaşıb. Buna görə də Macarıstandan Şimali Kipr Türk Cümhuriyyətinədək, Qırğızıstandan Özbəkistan, Azərbaycandan Türkmənistana qədər müxtəlif statuslarda — müşahidəçi və ya birbaşa üzv qismində — bu təşkilatın genişlənmə və inkişaf potensialı mövcuddur.

Potensiala gəldikdə isə, Cənubi Koreyadan Monqolustana, hətta Ukraynaya qədər eyni dil ailəsinə və oxşar etnik köklərə malik xalqların və onların yaratdığı dövlətlərin də gələcəkdə bu və ya digər formada Türk Dövlətləri Təşkilatına inteqrasiya olunma imkanları var.

Bu kontekstdə nəzərə alsaq, aydın olur ki, yeni dünya nizamında Türk Dövlətləri Təşkilatı yüksələn beynəlxalq qurum kimi gələcək qlobal sistemin əsas aktorlarından birinə çevrilə bilər. Azərbaycan Prezidenti də hələ Şuşada keçirilən beynəlxalq tədbirdə bu barədə fikirlərini səsləndirmişdi. Əminik ki, hazırda müzakirə olunacaq məsələlər də üzv ölkələrin ortaq maraqları baxımından strateji və son dərəcə aktual xarakter daşıyacaq”.

Mehin Mehmanqızı

Hadisənin gedişatını izləmək üçün Icma.az saytında ən son yeniliklərə baxın.
seeBaxış sayı:149
embedMənbə:https://moderator.az
archiveBu xəbər 06 Oktyabr 2025 15:56 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

"Sabah" "Sumqayıt"ı darmadağın etdi

20 Noyabr 2026 21:17see357

“iPhone”un 20 illiyinə özəl model üçün iki fərqli dizayn sınaqdan keçirilir

20 Noyabr 2026 22:20see356

“Eyni tempdə davam edirik” Rui Jorje

20 Noyabr 2026 21:10see346

İraola: “Belə bir şey baş verməməlidir”

20 Noyabr 2026 21:35see344

Tramp: Putin Ukraynadakı müharibəni diplomatik yolla bitirmək istədiyini açıq şəkildə bildirib

20 Noyabr 2026 22:14see333

Bütün dövrlərin ən böyük kino ulduzu seçildi

20 Noyabr 2026 22:37see327

Dövlətçilik məfkurəsinə sədaqətin təcəssümü ŞƏRH

20 Noyabr 2026 21:27see315

YAP Nizami rayon təşkilatının növbəti yeni ərazi partiya təşkilatı təsis edilib

20 Noyabr 2026 20:43see310

Azərbaycanla tərəfdaşlıq yeni inkişaf perspektivləri açır

21 Noyabr 2026 20:18see308

"Barselona" ilə oyunda inanılmaz hekayələrdən birini yazmağa çalışacağıq"

20 Noyabr 2026 22:21see305

Quba klubu ətrafında qalmaqal: FİF rəhbəri Ayaz Abdullayevin iddialarını təkzib etdi

20 Noyabr 2026 22:29see297

Liderlər razılığa gəldi: Süni intellektin hərbi əməliyyatlara müdaxiləsi məhdudlaşdırılır

20 Noyabr 2026 21:29see294

“Unudulmaz bir hekayə yazmağa çalışacağıq” Dambrauskas

20 Noyabr 2026 21:24see288

“Xəstələr bilmir hara getsin, hara qaçsın” Onkoloji müalicə ilə bağlı ÇAĞIRIŞ

20 Noyabr 2026 17:30see276

Mən Ukraynada Prezident olsaydım... Tramp Putinlə söhbətində danışdı

20 Noyabr 2026 22:29see275

Ağdamda yaradıcı master klas təşkil olundu FOTO

20 Noyabr 2026 21:05see265

Cennifer Lopesdən ETİRAF: “Altı ay dayanmadan ağladım”

20 Noyabr 2026 19:20see256

Qazax şəhərində beşinci İdman Festivalının açılış mərasimi keçirilib FOTO

20 Noyabr 2026 21:35see242

3 Tesla MRT SAF Hospitalda Nə zaman həyat əhəmiyyətlidir? (VİDEO)

20 Noyabr 2026 15:57see236

Nəhəng gəmidə NAMƏLUM XƏSTƏLİK yayıldı 150 yə yaxın insanda QORXULU ƏLAMƏTLƏR

20 Noyabr 2026 15:17see233
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri