Yeni müharibə XƏBƏRDARLIĞI Bu ölkələr nüvə silahı yığır

Dünyada artan gərginlik səbəbindən nüvə silahı yarışı yenidən alovlanıb. 

News24.az-ın məlumatına görə, son hesabatlar göstərir ki, bir çox ölkələr öz nüvə arsenallarını sakitcə genişləndirirlər. Amerika Alimlər Federasiyasının (FAS) 2024-cü il hesabatına görə, Çin, Pakistan, Hindistan, İsrail və Şimali Koreya son 40 ildə nüvə başlıqları ehtiyatlarını 700-dən çox artırıb.

"Dailymail" nəşrinin məlumatına görə, ABŞ, Rusiya və Çinin nüvə silahlarının istehsalı və sınaqları ilə bağlı yeni addımlar atdığına dair güclü dəlillərin olduğu iddia edilib. ABŞ hökuməti keçən ay gizli yeraltı obyektlərdə nüvə sınaqları proqramlarına yenidən başlayacağını açıqlayıb. Eyni zamanda, Rusiya və Çinin öz nüvə obyektlərində yeni binalar tikdiyi bildirilir.

FAS-ın hesablamalarına görə, dünyanın doqquz ölkəsinə yayılmış 12 121 nüvə başlığı var. Bu səhmlərin 88 faizi ABŞ və Rusiyanın nəzarətindədir. Rusiyada 5580, ABŞ-da isə 5044 döyüş başlığı olduğu təxmin edilir. Qalan təxminən 1500 döyüş başlığı Çin, Fransa, İngiltərə, Hindistan, İsrail, Pakistan və Şimali Koreyanın arsenalındadır.

ABŞ və Rusiya arasında qalan sonuncu silahlara nəzarət müqavilələrindən biri olan Yeni START Müqaviləsinə əsasən, tərəflərdən nüvə arsenalları haqqında məlumat mübadiləsi tələb olunurdu. Lakin hər iki ölkə 2024-cü ildən etibarən bu öhdəliyə əməl etməyi dayandırıb.

FAS-ın hesabatına görə, dünya üzrə hərbi arsenallarda buraxılmağa hazır 9585 nüvə başlığı var. Onlardan 3900-ü raket və ya bombardmançı bazalarda fəal şəkildə məşğuldur. Bundan əlavə, ABŞ-də 1300-dən çox, Rusiyada isə 1200-dən çox döyüş başlığının istifadəyə verildiyi, lakin hələ də sökülmədiyi bildirilir.

Alimlər həmçinin nüvə silahlarının dağıdıcı təsirləri barədə xəbərdarlıq ediblər. Professor Coşua Pirs belə bir hücumun ətraf mühitə təsirinin hücumu həyata keçirən ölkə də daxil olmaqla milyonlarla insanın ölümünə səbəb olacağını bildirib.

Keçmişdə dünyada təxminən 70.300 nüvə başlığı var idi. Ancaq Soyuq Müharibənin sona çatması ilə silahlara nəzarət müqavilələri sayəsində bu rəqəm əhəmiyyətli dərəcədə azalıb. Son illərdə artan qlobal gərginlik nüvə silahlarının yenidən sürətləndiyini ortaya qoyub. Ekspertlər bu tendensiyanın böyük münaqişə riskini artıra biləcəyi barədə xəbərdarlıq ediblər.

Aynurə