Yerin 700 kilometr dərinliyində nəhəng su ehtiyatı tapıldı

Alimlər Yer qabığının təxminən 700 kilometr altında nəhəng su anbarı kəşf ediblər. Su ringvuditin mineralının içərisindədir. Tədqiqatçıların fikrincə, onun həcmi Yer səthindəki bütün okeanların ümumi həcmindən təxminən üç dəfə çoxdur.

Azpost.info bildirir ki, bu barədə Indian Defence Review portalı məlumat verib.

Bu kəşf suyun Yerə kometlər tərəfindən gətirildiyi barədə uzun müddətdir mövcud olan fərziyyəni şübhə altına alır. Bunun əvəzinə, o, fərqli bir konsepsiyanı dəstəkləyir: okeanlar milyonlarla il ərzində planetin içərisindən sızan su nəticəsində tədricən əmələ gəlib.

Bundan əlavə tədqiqat göstərir ki, bu dərin su anbarı təbii bufer kimi çıxış edə bilər və geoloji üfüqdə səth okeanlarının sabit həcmini saxlamağa kömək edir.

Şimal-Qərb Universitetinin geofiziki Stiven Yakobsenin rəhbərlik etdiyi tədqiqatçılar qrupu suyu aşkar etmək üçün qeyri-adi dərəcədə böyük bir cihaz şəbəkəsindən istifadə edib. ABŞ-da 2000-dən çox seysmometr yerləşdirilib və alimlər 500-dən çox zəlzələnin yaratdığı seysmik dalğaları təhlil ediblər. Yakobsen qeyd edib ki, bu dalğalar planetin “hadisədən sonra günlərlə zəng kimi çalmasına” səbəb olur.

Seysmik dalğalar hidrogen süxurlardan keçdikcə yavaşlayıb. Bu da tədqiqatçılara mantiyanın keçid zonasında 700 kilometr dərinlikdə rinqvuditin xeyli miqdarda suyun olduğunu göstərir. Jakobsen bunu laboratoriyada təsdiqləyib: bu dərinliyə uyğun təzyiq və temperatur altında rinqvudit nümunələri həqiqətən də çoxlu miqdarda su saxlayır.

Seysmik məlumatlar fiziki dəlillərlə təsdiqlənib. Almaz tədqiqatçısı Qraham Pirson vulkan tərəfindən səthə çıxarılan almazda su ehtiva edən kiçik bir rinqvudit nümunəsi kəşf edib. Bu, Yer kürəsinin dərinliklərindən hidrogen rinqvuditin mövcudluğunun ilk birbaşa təsdiqi idi.

“Hidratlaşmış rinqvuditin ilk hesabatımızdan bəri tərkibində su olan başqa bir rinqvudit kristalı tapdıq, buna görə də dəlillər indi çox inandırıcıdır”, – deyə alim vurğulayıb.

Bu kəşf alimlərin Yer kürəsində suyun mənşəyi ilə bağlı fikirlərini dəyişdirir. Köhnə “kometa” nəzəriyyəsi şübhə altına düşüb. Kometa suyunun kimyəvi tərkibi ilə okean suyunun kimyəvi tərkibi arasındakı uyğunsuzluq problemi ilə üzləşib. Dərin bir su anbarının olması daha inandırıcı bir izahat kimi görünür.

Yakobsenin sözlərinə görə, gizli yeraltı su anbarı okeanlar üçün təbii tənzimləyici rolunu oynayır. O, dəniz səviyyələrinin milyonlarla ildir ki, nisbətən sabit qalmasının məhz bu su anbarı sayəsində olduğunu və belə bir su anbarı olmadan suyun çox hissəsinin planetin səthinə çıxacağını irəli sürdü.

AzPost.az

Paylaş