Icma.az
close
up
RU
Menu

Bakını qoyub Ağstafaya köçdü 87 yaşlı Xalq artistinin həyatı necə keçir?

TÜRK MÜDAFİƏ SƏNAYESİNİN YENİ UĞURU... 51 dronu bir neçə saniyədə məhv edir + VİDEO

Ozan Güven “Aşk ı Memnu”nun “Behlül”ü ola bilərmiş

İngiltərə İspaniyanı məğlub edərək qrup lideri OLDU

Azərbaycanda sərnişin mikroavtobusu qəzaya uğradı: Çox sayda yaralı var Video

Futbol turniri valideynlərin davranışına görə dayandırıldı

İtaliyadan Ukraynaya yeni hərbi dəstək: İki peykin radar məlumatları veriləcək

“Boranı” restoranı ilə bağlı iddia: Tək gəldiyi üçün müştəriyə girişə icazə verilmədi

Dislipidemiyanın aktual məsələləri: Qərar qəbuletmə vaxtı mövzusunda Elmi praktiki simpozium həyata keçiriləcək

Belçikadan möhtəşəm geridönüş: İtaliya darmadağın edildi

Onkoloji xəstəliklərin müalicəsi sığorta ilə ödənilməlidir Deputatdan TƏKLİF

İran parlamenti ABŞ la danışıqların başa çatdığını açıqlayıb

Deklan Rays “Arsenal”la beşillik müqavilə barədə razılığa gəldi

Braziliya futbolunun əfsanəsi 11 il sonra futbola qayıtdı...

Uşaqlarınızı bu əşyadan qoruyun Azərbaycanlı həkim (VİDEO

Musiqi alətində ifa edən uşaqlar daha yaddaşlı OLUR

Küləkli hava şəraiti ilə bağlı sarı xəbərdarlıq verilib

Ən çox qazanan televiziya aktyorları...

Uorren Baffet 5,5 milyard dollarlıq səhmlərini xeyriyyə fondlarına bağışlayıb

Gündə 50 qramdan çox təmiz etanol içmək demensiya riskini 29 faiz artırır

Yuxuların SİRRİ: niyə gördüyümüz xəyallar bizə təsir edir? ARAŞDIRMA

Yuxuların SİRRİ: niyə gördüyümüz xəyallar bizə təsir edir? ARAŞDIRMA

Sia Az portalından verilən məlumata əsasən, Icma.az bildirir.

Yuxu, insan həyatının ayrılmaz bir hissəsidir və bədənimizin və beynimizin bərpası üçün vacibdir. Yuxu zamanı beyin müxtəlif görüntülər, səslər və hisslər vasitəsilə fərqli “xəyallar” təqdim edir. Bu xəyallar bəzən çox real, bəzən isə tamamilə məntiqsiz və qəribə olur. Yuxuların mənası, səbəbləri və zehni təsirləri elmi tədqiqatların əsas mövzularından biridir.

Yuxu nədir?

Yuxu zamanı beyində sinir hüceyrələrinin fəaliyyəti davam edir, amma bu fəaliyyət günün hadisələrinə, hisslərə və yaddaşlara bağlı olaraq dəyişir. Yuxular REM (Rapid Eye Movement) yuxu fazasında daha çox görülür. Bu mərhələdə beyin aktivliyi artar və insan daha çox rəngli, təsirli və emosional yuxular görür.

Yuxuların niyə belə olduğu haqqında nəzəriyyələr

Freydin nəzəriyyəsi: Sigmund Freud yuxuları insanın şüursuz arzularının ifadəsi kimi qiymətləndirmişdir. O, yuxuları gizli istəklərin simvolları kimi görürdü.

Jungun nəzəriyyəsi: Carl Jung isə yuxuları kollektiv şüuraltı simvolların və arxetiplərin təzahürü kimi qiymətləndirmişdir.

Beyin fəaliyyəti və sinir elmi nəzəriyyələri

Yuxular beynin yaddaşı emal etməsi, öyrənilən məlumatların sintez olunması və zehni sağlamlığın qorunması üçün vacibdir.

Bəzi tədqiqatlar göstərir ki, yuxular stresin azaldılması və emosional tarazlığın bərpası üçün əhəmiyyətlidir.

Problem həlli və kreativlik

Yuxular insanların gündəlik problemlərə yeni baxış bucağı ilə yanaşmasına və yaradıcılığın inkişafına kömək edir.

Yuxu zamanı beynin müxtəlif hissələri sərbəst əlaqə quraraq qeyri-adi ideyalar yarada bilər.

Yuxuların zehni təsirləri

Emosional təsirlər: Yuxular insanın duyğusal vəziyyətini əks etdirir və bəzən qorxu, həyəcan, sevinc kimi güclü emosiyalar yarada bilər. Kabuslar isə stress və narahatlığı artırır.

Psixoloji sağlamlıq: Yuxular şüuraltını ifadə etdiyi üçün zehni sağlamlıq problemlərinin diaqnozunda və müalicəsində əhəmiyyətli rol oynaya bilər.

Yaddaş və öyrənmə: Yuxu yaddaşın möhkəmlənməsində və məlumatların işlənməsində mühüm funksiyaya malikdir. Yuxular insanın öyrəndiyi biliklərin beynində sistemləşdirilməsinə yardım edir.

Kreativlik və innovasiya: Yuxular insanların yeni ideyalar və həll yolları tapmasına yardımçı olur, bir çox məşhur ixtiraçı və sənətkar yuxulardan ilham almışdır.

Dünya praktikasına nəzər yetirdikdə isə...

Dünya praktikasında yuxular insan psixologiyası, nevrologiyası və ümumi sağlamlıq üçün önəmli araşdırma sahəsidir. Yuxular həm elmi, həm də praktik səviyyədə müxtəlif üsullarla tədqiq edilir və istifadə olunur. Psixoterapiyada, tibb sahəsində və yaradıcılıqda yuxuların dəyəri və təsiri geniş şəkildə tanınır və bu sahədə yeni texnologiyalar gündəlik həyatı daha da yaxşılaşdırmaq məqsədilə tətbiq olunur. Beynəlxalq elmi ictimaiyyət REM yuxu fazasında yuxuların yaranması və onların neyrofizioloji əsasları üzərində çoxsaylı tədqiqatlar aparır. ABŞ, Avropa və Yaponiya kimi ölkələrdə aparılan tədqiqatlar göstərir ki, yuxular yaddaşın möhkəmlənməsi, emosiyaların işlənməsi və psixoloji sağlamlığın qorunmasında vacib rol oynayır.

Neuroimaging (beyin görüntüləmə): MRI, PET kimi metodlarla yuxu zamanı beynin müxtəlif sahələrinin aktivliyi izlənilir.

Yuxu klinikaları: Dünyanın bir çox yerində yuxu pozuntularının diaqnozu və müalicəsi üçün ixtisaslaşmış klinikalar mövcuddur.

Psixoloji terapiyada yuxuların istifadəsi

Psixoanalitik və psixodinamik terapiya: Sigmund Freud və Carl Jung-un təsirləri ilə yuxular terapiya prosesində şüuraltı konfliktlərin aşkarlanmasında istifadə olunur.

Koqnitiv davranış terapiyası (CBT): Xüsusilə kabusların müalicəsində yuxu təlimləri və yuxu reallığının dəyişdirilməsi metodları tətbiq edilir.

İdarəolunan yuxu (Lucid Dreaming) terapiyası: İdarəolunan yuxu texnikaları ilə xəyalın nəzarətinin öyrənilməsi, kabusların azaldılması və psixoloji problemlərin aradan qaldırılması üçün istifadə olunur.

Yuxular və kreativlik

İxtiraçılar və sənətkarlar: Dünya praktikasında çox məşhur sənətkar və alimlərin yuxulardan ilham aldıqları məlumdur. Məsələn, Albert Eynşteyn, Salvador Dali və Paul McCartney yuxularının onlara yaradıcılıqda kömək etdiyini bildiriblər.

Yaradıcılıq laboratoriyaları: Bəzi şirkətlər və institutlar yuxu və yuxu texnologiyalarından istifadə edərək yaradıcılığı artırmaq üçün proqramlar təşkil edir.

Bəs, yuxular niyə bu qədər müxtəlif olur?

Yuxuların məzmunu və təbiəti insanın fiziki vəziyyəti, zehni durumu, gündəlik həyat təcrübələri və hətta genetikasından təsirlənir. Stressli və ya emosional günlərdə daha çox narahat yuxular görülə bilər. Həmçinin, yuxular bəzən beynin təsadüfi siqnallara cavab verməsi kimi də izah olunur.

Yuxular insan həyatının maraqlı və hələ tam başa düşülməmiş hissəsidir. Onlar həm şüuraltının əks-sədası, həm də beynin yaddaş və emosional proseslərinin bir parçasıdır. Yuxuların tədqiqi insan psixologiyasını, nevrologiyanı və bədən sağlamlığını daha dərindən anlamağa kömək edir. Yuxuların həm zehni, həm də emosional təsirləri gündəlik həyatımıza təsir göstərir və onların öyrənilməsi bizim psixoloji rifahımıza müsbət təsir edə bilər.

Hadisənin gedişatını izləmək üçün Icma.az saytında ən son yeniliklərə baxın.
seeBaxış sayı:163
embedMənbə:https://sia.az
archiveBu xəbər 14 Oktyabr 2025 14:03 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Bakını qoyub Ağstafaya köçdü 87 yaşlı Xalq artistinin həyatı necə keçir?

15 Noyabr 2026 15:50see290

TÜRK MÜDAFİƏ SƏNAYESİNİN YENİ UĞURU... 51 dronu bir neçə saniyədə məhv edir + VİDEO

15 Noyabr 2026 19:14see286

Ozan Güven “Aşk ı Memnu”nun “Behlül”ü ola bilərmiş

16 Noyabr 2026 02:02see269

İngiltərə İspaniyanı məğlub edərək qrup lideri OLDU

16 Noyabr 2026 01:51see265

Azərbaycanda sərnişin mikroavtobusu qəzaya uğradı: Çox sayda yaralı var Video

15 Noyabr 2026 16:38see241

Futbol turniri valideynlərin davranışına görə dayandırıldı

16 Noyabr 2026 01:15see232

İtaliyadan Ukraynaya yeni hərbi dəstək: İki peykin radar məlumatları veriləcək

15 Noyabr 2026 22:01see219

“Boranı” restoranı ilə bağlı iddia: Tək gəldiyi üçün müştəriyə girişə icazə verilmədi

15 Noyabr 2026 21:02see217

Dislipidemiyanın aktual məsələləri: Qərar qəbuletmə vaxtı mövzusunda Elmi praktiki simpozium həyata keçiriləcək

16 Noyabr 2026 12:04see216

Belçikadan möhtəşəm geridönüş: İtaliya darmadağın edildi

16 Noyabr 2026 01:56see215

Onkoloji xəstəliklərin müalicəsi sığorta ilə ödənilməlidir Deputatdan TƏKLİF

16 Noyabr 2026 16:37see211

İran parlamenti ABŞ la danışıqların başa çatdığını açıqlayıb

15 Noyabr 2026 17:27see209

Deklan Rays “Arsenal”la beşillik müqavilə barədə razılığa gəldi

17 Noyabr 2026 01:11see201

Braziliya futbolunun əfsanəsi 11 il sonra futbola qayıtdı...

16 Noyabr 2026 00:05see201

Uşaqlarınızı bu əşyadan qoruyun Azərbaycanlı həkim (VİDEO

16 Noyabr 2026 12:36see196

Musiqi alətində ifa edən uşaqlar daha yaddaşlı OLUR

16 Noyabr 2026 23:43see187

Küləkli hava şəraiti ilə bağlı sarı xəbərdarlıq verilib

17 Noyabr 2026 05:32see179

Ən çox qazanan televiziya aktyorları...

16 Noyabr 2026 20:52see177

Uorren Baffet 5,5 milyard dollarlıq səhmlərini xeyriyyə fondlarına bağışlayıb

17 Noyabr 2026 04:19see174

Gündə 50 qramdan çox təmiz etanol içmək demensiya riskini 29 faiz artırır

15 Noyabr 2026 20:52see172
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri