Icma.az
close
up
RU
Menu

Onkoloji xəstəliklərin müalicəsi sığorta ilə ödənilməlidir Deputatdan TƏKLİF

Dislipidemiyanın aktual məsələləri: Qərar qəbuletmə vaxtı mövzusunda Elmi praktiki simpozium həyata keçiriləcək

Deklan Rays “Arsenal”la beşillik müqavilə barədə razılığa gəldi

Uşaqlarınızı bu əşyadan qoruyun Azərbaycanlı həkim (VİDEO

PR də strateji planlaşdırma: uğurlu kommunikasiya necə qurulur?

Musiqi alətində ifa edən uşaqlar daha yaddaşlı OLUR

Uorren Baffet 5,5 milyard dollarlıq səhmlərini xeyriyyə fondlarına bağışlayıb

Xərçəngdən sonra ən böyük qorxu: Xəstəlik təkrarlanmasın deyə nə etməli?

Ən çox qazanan televiziya aktyorları...

Küləkli hava şəraiti ilə bağlı sarı xəbərdarlıq verilib

Küləkli havada uşaqlarda qulaq ağrısı və qulaq iltihabı riski artırmı?

Ayxan Abbasov: “Ən aşağı pilləyə düşmüşdük, indi yavaş yavaş yüksəlməliyik”

Dövlət bu xəstələrin də müalicə pulunu ödəyəcək?

Qışı sərt keçən rayonlarda qaz və işıq limitləri dəyişəcək? VACİB AÇIQLAMA

Xaçmazda ev yandı, 90 yaşlı sahibəsi həlak oldu

Bu ilin büdcəsində niyə profisit yaranıb?

Bu ərazidə yeni üç mərtəbəli məktəb TİKİLƏCƏK 9 milyonluq LAYİHƏ

Mərkəzi Gömrük Hospitalında “Blue Code sisteminin tətbiqi və təkmilləşdirilməsi” mövzusunda maarifləndirici tədbir keçirilib

Təcili yardım stansiyasının müdiri işçilərdən rüşvət alır? YENİLƏNİB

Litva, İslandiya və Estoniya yığmalarından inamlı qələbə Millətlər Liqası

Yuxuların SİRRİ: niyə gördüyümüz xəyallar bizə təsir edir? ARAŞDIRMA

Yuxuların SİRRİ: niyə gördüyümüz xəyallar bizə təsir edir? ARAŞDIRMA

Sia Az portalından verilən məlumata əsasən, Icma.az bildirir.

Yuxu, insan həyatının ayrılmaz bir hissəsidir və bədənimizin və beynimizin bərpası üçün vacibdir. Yuxu zamanı beyin müxtəlif görüntülər, səslər və hisslər vasitəsilə fərqli “xəyallar” təqdim edir. Bu xəyallar bəzən çox real, bəzən isə tamamilə məntiqsiz və qəribə olur. Yuxuların mənası, səbəbləri və zehni təsirləri elmi tədqiqatların əsas mövzularından biridir.

Yuxu nədir?

Yuxu zamanı beyində sinir hüceyrələrinin fəaliyyəti davam edir, amma bu fəaliyyət günün hadisələrinə, hisslərə və yaddaşlara bağlı olaraq dəyişir. Yuxular REM (Rapid Eye Movement) yuxu fazasında daha çox görülür. Bu mərhələdə beyin aktivliyi artar və insan daha çox rəngli, təsirli və emosional yuxular görür.

Yuxuların niyə belə olduğu haqqında nəzəriyyələr

Freydin nəzəriyyəsi: Sigmund Freud yuxuları insanın şüursuz arzularının ifadəsi kimi qiymətləndirmişdir. O, yuxuları gizli istəklərin simvolları kimi görürdü.

Jungun nəzəriyyəsi: Carl Jung isə yuxuları kollektiv şüuraltı simvolların və arxetiplərin təzahürü kimi qiymətləndirmişdir.

Beyin fəaliyyəti və sinir elmi nəzəriyyələri

Yuxular beynin yaddaşı emal etməsi, öyrənilən məlumatların sintez olunması və zehni sağlamlığın qorunması üçün vacibdir.

Bəzi tədqiqatlar göstərir ki, yuxular stresin azaldılması və emosional tarazlığın bərpası üçün əhəmiyyətlidir.

Problem həlli və kreativlik

Yuxular insanların gündəlik problemlərə yeni baxış bucağı ilə yanaşmasına və yaradıcılığın inkişafına kömək edir.

Yuxu zamanı beynin müxtəlif hissələri sərbəst əlaqə quraraq qeyri-adi ideyalar yarada bilər.

Yuxuların zehni təsirləri

Emosional təsirlər: Yuxular insanın duyğusal vəziyyətini əks etdirir və bəzən qorxu, həyəcan, sevinc kimi güclü emosiyalar yarada bilər. Kabuslar isə stress və narahatlığı artırır.

Psixoloji sağlamlıq: Yuxular şüuraltını ifadə etdiyi üçün zehni sağlamlıq problemlərinin diaqnozunda və müalicəsində əhəmiyyətli rol oynaya bilər.

Yaddaş və öyrənmə: Yuxu yaddaşın möhkəmlənməsində və məlumatların işlənməsində mühüm funksiyaya malikdir. Yuxular insanın öyrəndiyi biliklərin beynində sistemləşdirilməsinə yardım edir.

Kreativlik və innovasiya: Yuxular insanların yeni ideyalar və həll yolları tapmasına yardımçı olur, bir çox məşhur ixtiraçı və sənətkar yuxulardan ilham almışdır.

Dünya praktikasına nəzər yetirdikdə isə...

Dünya praktikasında yuxular insan psixologiyası, nevrologiyası və ümumi sağlamlıq üçün önəmli araşdırma sahəsidir. Yuxular həm elmi, həm də praktik səviyyədə müxtəlif üsullarla tədqiq edilir və istifadə olunur. Psixoterapiyada, tibb sahəsində və yaradıcılıqda yuxuların dəyəri və təsiri geniş şəkildə tanınır və bu sahədə yeni texnologiyalar gündəlik həyatı daha da yaxşılaşdırmaq məqsədilə tətbiq olunur. Beynəlxalq elmi ictimaiyyət REM yuxu fazasında yuxuların yaranması və onların neyrofizioloji əsasları üzərində çoxsaylı tədqiqatlar aparır. ABŞ, Avropa və Yaponiya kimi ölkələrdə aparılan tədqiqatlar göstərir ki, yuxular yaddaşın möhkəmlənməsi, emosiyaların işlənməsi və psixoloji sağlamlığın qorunmasında vacib rol oynayır.

Neuroimaging (beyin görüntüləmə): MRI, PET kimi metodlarla yuxu zamanı beynin müxtəlif sahələrinin aktivliyi izlənilir.

Yuxu klinikaları: Dünyanın bir çox yerində yuxu pozuntularının diaqnozu və müalicəsi üçün ixtisaslaşmış klinikalar mövcuddur.

Psixoloji terapiyada yuxuların istifadəsi

Psixoanalitik və psixodinamik terapiya: Sigmund Freud və Carl Jung-un təsirləri ilə yuxular terapiya prosesində şüuraltı konfliktlərin aşkarlanmasında istifadə olunur.

Koqnitiv davranış terapiyası (CBT): Xüsusilə kabusların müalicəsində yuxu təlimləri və yuxu reallığının dəyişdirilməsi metodları tətbiq edilir.

İdarəolunan yuxu (Lucid Dreaming) terapiyası: İdarəolunan yuxu texnikaları ilə xəyalın nəzarətinin öyrənilməsi, kabusların azaldılması və psixoloji problemlərin aradan qaldırılması üçün istifadə olunur.

Yuxular və kreativlik

İxtiraçılar və sənətkarlar: Dünya praktikasında çox məşhur sənətkar və alimlərin yuxulardan ilham aldıqları məlumdur. Məsələn, Albert Eynşteyn, Salvador Dali və Paul McCartney yuxularının onlara yaradıcılıqda kömək etdiyini bildiriblər.

Yaradıcılıq laboratoriyaları: Bəzi şirkətlər və institutlar yuxu və yuxu texnologiyalarından istifadə edərək yaradıcılığı artırmaq üçün proqramlar təşkil edir.

Bəs, yuxular niyə bu qədər müxtəlif olur?

Yuxuların məzmunu və təbiəti insanın fiziki vəziyyəti, zehni durumu, gündəlik həyat təcrübələri və hətta genetikasından təsirlənir. Stressli və ya emosional günlərdə daha çox narahat yuxular görülə bilər. Həmçinin, yuxular bəzən beynin təsadüfi siqnallara cavab verməsi kimi də izah olunur.

Yuxular insan həyatının maraqlı və hələ tam başa düşülməmiş hissəsidir. Onlar həm şüuraltının əks-sədası, həm də beynin yaddaş və emosional proseslərinin bir parçasıdır. Yuxuların tədqiqi insan psixologiyasını, nevrologiyanı və bədən sağlamlığını daha dərindən anlamağa kömək edir. Yuxuların həm zehni, həm də emosional təsirləri gündəlik həyatımıza təsir göstərir və onların öyrənilməsi bizim psixoloji rifahımıza müsbət təsir edə bilər.

Hadisənin gedişatını izləmək üçün Icma.az saytında ən son yeniliklərə baxın.
seeBaxış sayı:171
embedMənbə:https://sia.az
archiveBu xəbər 14 Oktyabr 2025 14:03 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Onkoloji xəstəliklərin müalicəsi sığorta ilə ödənilməlidir Deputatdan TƏKLİF

16 Noyabr 2026 16:37see284

Dislipidemiyanın aktual məsələləri: Qərar qəbuletmə vaxtı mövzusunda Elmi praktiki simpozium həyata keçiriləcək

16 Noyabr 2026 12:04see281

Deklan Rays “Arsenal”la beşillik müqavilə barədə razılığa gəldi

17 Noyabr 2026 01:11see267

Uşaqlarınızı bu əşyadan qoruyun Azərbaycanlı həkim (VİDEO

16 Noyabr 2026 12:36see260

PR də strateji planlaşdırma: uğurlu kommunikasiya necə qurulur?

17 Noyabr 2026 09:13see250

Musiqi alətində ifa edən uşaqlar daha yaddaşlı OLUR

16 Noyabr 2026 23:43see250

Uorren Baffet 5,5 milyard dollarlıq səhmlərini xeyriyyə fondlarına bağışlayıb

17 Noyabr 2026 04:19see244

Xərçəngdən sonra ən böyük qorxu: Xəstəlik təkrarlanmasın deyə nə etməli?

16 Noyabr 2026 22:45see242

Ən çox qazanan televiziya aktyorları...

16 Noyabr 2026 20:52see236

Küləkli hava şəraiti ilə bağlı sarı xəbərdarlıq verilib

17 Noyabr 2026 05:32see236

Küləkli havada uşaqlarda qulaq ağrısı və qulaq iltihabı riski artırmı?

16 Noyabr 2026 14:44see235

Ayxan Abbasov: “Ən aşağı pilləyə düşmüşdük, indi yavaş yavaş yüksəlməliyik”

17 Noyabr 2026 01:42see226

Dövlət bu xəstələrin də müalicə pulunu ödəyəcək?

16 Noyabr 2026 15:49see222

Qışı sərt keçən rayonlarda qaz və işıq limitləri dəyişəcək? VACİB AÇIQLAMA

17 Noyabr 2026 13:59see220

Xaçmazda ev yandı, 90 yaşlı sahibəsi həlak oldu

16 Noyabr 2026 20:15see220

Bu ilin büdcəsində niyə profisit yaranıb?

16 Noyabr 2026 17:35see217

Bu ərazidə yeni üç mərtəbəli məktəb TİKİLƏCƏK 9 milyonluq LAYİHƏ

16 Noyabr 2026 18:22see205

Mərkəzi Gömrük Hospitalında “Blue Code sisteminin tətbiqi və təkmilləşdirilməsi” mövzusunda maarifləndirici tədbir keçirilib

17 Noyabr 2026 09:14see200

Təcili yardım stansiyasının müdiri işçilərdən rüşvət alır? YENİLƏNİB

17 Noyabr 2026 14:53see198

Litva, İslandiya və Estoniya yığmalarından inamlı qələbə Millətlər Liqası

16 Noyabr 2026 23:35see194
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri