Icma.az
close
up
RU
Zəif nəticə cəza səbəbi deyil, araşdırma mövzusudur AYDINLIQ GƏTİRİLDİ

Zəif nəticə cəza səbəbi deyil, araşdırma mövzusudur AYDINLIQ GƏTİRİLDİ

Icma.az, Sia Az portalından verilən məlumatlara əsaslanaraq xəbər verir.

"Uşağın zəif qiymət almasına və ümumilikdə davranışlarına valideynin və ya müəllimin verdiyi reaksiya təkcə situativ cavab deyil, eyni zamanda onun şəxsiyyətinin formalaşmasına yönəlik mühüm tərbiyə vasitəsidir. Burada əsas məsələ reaksiyanın emosional yox, məqsədyönlü və psixoloji baxımdan sağlam olmasıdır". Bu sözləri SİA-ya açıqlamasında psixoloq, Psixologiya Elmi Tədqiqat İnstitutunun sədri Elnur Rüstəmov deyib.

O bildirib ki, zəif nəticə cəza səbəbi deyil, araşdırma mövzusudur: "Uşağın zəif qiymət alması onun tənbəlliyindən daha çox digər faktorların nəticəsi ola bilər. Buraya biz diqqət pozuntusu, motivasiya əksikliyi, emosional yüklənmə, müəllim-şagird münasibətinin zəifliyi və ya fənnə marağın olmaması kimi amilləri daxil edə bilərik. İlk addım səbəbi birlikdə araşdırmaq, uşağı mühakimə etmədən ona özünü ifadə etmə imkanı verməkdir. Bu, həm valideyn-uşaq arasında güvəni artırır, həm də uşağın öz məsuliyyətini dərk etməsinə şərait yaradır.

Burada müsbət və mənfi davranışlara balanslı münasibət vacibdir. Tərbiyə yalnız nəticəyə fokuslanmamalıdır. Əgər uşaq yalnız yaxşı qiymətə görə mükafatlandırılırsa, o zaman onda prosesə deyil, nəticəyə yönəlmiş davranışlar formalaşır. Halbuki davamlı səy, əzm, məsuliyyət və dürüstlük kimi dəyərlər də dəstəklənməlidir.

Nəzərə almaq lazımdır ki, tərbiyənin əsasında ardıcıl münasibət durur. Təsadüfi reaksiyalar xüsusən də emosional və dəyişkən münasibətlər uşağın psixoloji sabitliyini poza bilər. Sağlam tərbiyə ardıcıl və sabit davranış nümunələri ilə formalaşır; sakit, anlayışlı və istiqamətverici rəftar modeli uşağın daxili nizamını formalaşdırır".

"Əgər reaksiya şüurlu şəkildə qurulubsa, bəli. Ancaq emosional partlayışlar, müqayisələr (“filankəs belə etdi, sən edə bilmədin”), ya da qorxu ilə tərbiyə yalnız qorxu və etibarsızlıq doğurur. Reaksiya vasitəsilə deyil, münasibətlə tərbiyə daha uzunmüddətli və dəyər yönümlü olur.

Hər bir davranışın arxasında ehtiyacı anlamaq lazımdır. Uşağın neqativ davranışı müvəqqəti reaksiyadır, arxasında isə ehtiyac, duyğu və çatışmazlıq gizlənə bilər. Məsələn, diqqət çəkmək, dəyər hissi əldə etmək, qorxusunu ifadə etmək və ya etiraz bildirmək buraya aiddir. Əgər valideyn və ya müəllim bu davranışın arxasındakı ehtiyacı anlaya bilirsə, o zaman doğru və effektiv yanaşmanı tətbiq edə bilər.

Reaksiya ilə yox, sağlam münasibətlə tərbiyə formalaşır. Uşaq təkcə qiymətlə deyil, şəxsiyyət olaraq dəyərli olduğunu hiss etdikdə o zaman böyüyər, məsuliyyət daşıyar və özünə güvənən fərd olar" - deyə o, əlavə edib.

Ən son yeniliklər və məlumatlar üçün Icma.az saytını izləyin, biz hadisənin gedişatını izləyirik və ən aktual məlumatları təqdim edirik.
seeBaxış sayı:155
embedMənbə:https://sia.az
archiveBu xəbər 21 May 2025 12:06 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

“iPhone”un 20 illiyinə özəl model üçün iki fərqli dizayn sınaqdan keçirilir

20 Noyabr 2026 22:20see378

"Sabah" "Sumqayıt"ı darmadağın etdi

20 Noyabr 2026 21:17see371

“Eyni tempdə davam edirik” Rui Jorje

20 Noyabr 2026 21:10see361

Tramp: Putin Ukraynadakı müharibəni diplomatik yolla bitirmək istədiyini açıq şəkildə bildirib

20 Noyabr 2026 22:14see361

İraola: “Belə bir şey baş verməməlidir”

20 Noyabr 2026 21:35see359

Dövlətçilik məfkurəsinə sədaqətin təcəssümü ŞƏRH

20 Noyabr 2026 21:27see341

Bütün dövrlərin ən böyük kino ulduzu seçildi

20 Noyabr 2026 22:37see340

YAP Nizami rayon təşkilatının növbəti yeni ərazi partiya təşkilatı təsis edilib

20 Noyabr 2026 20:43see323

Azərbaycanla tərəfdaşlıq yeni inkişaf perspektivləri açır

21 Noyabr 2026 20:18see321

"Barselona" ilə oyunda inanılmaz hekayələrdən birini yazmağa çalışacağıq"

20 Noyabr 2026 22:21see318

Quba klubu ətrafında qalmaqal: FİF rəhbəri Ayaz Abdullayevin iddialarını təkzib etdi

20 Noyabr 2026 22:29see306

Liderlər razılığa gəldi: Süni intellektin hərbi əməliyyatlara müdaxiləsi məhdudlaşdırılır

20 Noyabr 2026 21:29see303

“Unudulmaz bir hekayə yazmağa çalışacağıq” Dambrauskas

20 Noyabr 2026 21:24see299

Mən Ukraynada Prezident olsaydım... Tramp Putinlə söhbətində danışdı

20 Noyabr 2026 22:29see290

Ağdamda yaradıcı master klas təşkil olundu FOTO

20 Noyabr 2026 21:05see271

Cennifer Lopesdən ETİRAF: “Altı ay dayanmadan ağladım”

20 Noyabr 2026 19:20see269

Qazax şəhərində beşinci İdman Festivalının açılış mərasimi keçirilib FOTO

20 Noyabr 2026 21:35see255

Parisdə bugünkü etirazlara 21 mindən çox şəxs qatılıb

21 Noyabr 2026 21:24see220

Sabunçu rayonunda YAP ın yaradılmasının 34 illiyi münasibətilə ağacəkmə aksiyası keçirilib

20 Noyabr 2026 21:11see220

Dünya iqtisadiyyatı təhlükə qarşısındadır KİV

22 Noyabr 2026 07:02see208
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri