Zelenski və Trampın sınağı: Güc və diplomatiya arasında

"Vaşinqton və Kiyev Moskvanı sülhə məcbur etməyə çalışır, lakin balans hələ də güc üzərində qurulur..."

Sülh planı və təzyiq siyasətinin kulisləri

Ukrayna prezidenti Vladimir Zelenski ABŞ prezidenti Donald Tramp ilə keçirdiyi son görüşdə sülh planı və hərbi yardım məsələlərini müzakirə edib. Tramp Putinə təzyiq göstərmək niyyətində olsa da, müharibənin genişlənməsindən çəkinməsini açıq şəkildə bildirib.

"Axios" nəşrinin yazdığına görə, Budapeştdə planlaşdırılan Tramp-Putin görüşü ləğv edilib və bunun əvəzində Rusiyanın enerji sektoruna qarşı yeni sanksiyalar tətbiq olunub.

Zelenski isə bəyan edib ki, Putini sülhə məcbur etməyin yeganə yolu Ukraynaya uzaqmənzilli raketlərin verilməsidir. Onun fikrincə, Moskva yalnız real təhlükə hiss etdikdə diplomatik masaya oturar. Eyni zamanda o, Rusiyanın 2025-ci ildə 346 min əsgər itirdiyini bildirib və bu itkini Kreml ordusunun tükənmə əlaməti kimi dəyərləndirib.

Tramp və Zelenski arasında keçirilən görüşün əsas mövzusu sülh planının real icrası idi. Lakin tərəflər anlayır ki, Rusiya bu mərhələdə danışıqlara hazır deyil, ABŞ isə münaqişəni tam dayandırmaqdan çox, onun miqyasını idarəolunan səviyyədə saxlamağa üstünlük verir.

Yeni mərhələnin reallığı

Müharibə nə hərbi, nə də diplomatik qələbəyə yaxın deyil. Trampın siyasəti Rusiyaya təzyiqi artırsa da, sülh üçün həlledici addım hələ atılmayıb. Zelenskinin tələbləri göstərir ki, Ukrayna Qərbdən daha güclü dəstək gözləyir və sülhü yalnız güc balansı ilə mümkün hesab edir.

Rusiya isə həm insan itkisi, həm iqtisadi sanksiyalar səbəbindən zəifləsə də, hələ də zaman qazanmağa çalışır. Ümumi mənzərə belədir: tərəflər danışıqlar masasına yalnız bir-birini ağrı nöqtəsindən vurduqda oturacaq.

Qlobal mənzərənin mesajı

2025-ci ilin sonuna doğru yaranan vəziyyət göstərir ki, Ukrayna müharibəsi artıq təkcə regional toqquşma deyil, beynəlxalq güc balansının bir sınağına çevrilib. Vaşinqton diplomatiyanı güc üzərindən aparır, Moskva isə sanksiyalarla boğulan iqtisadiyyatı fonunda hələ də "siyasi nəfəs" axtarır. Bu mərhələdə sülh yalnız təzyiqin dili ilə mümkündür, çünki diplomatiya artıq təkbaşına işləmir.

Moderator.az