Icma.az
close
up
RU
20 illik arzu gerçəkləşdi: Süni almazların yaradılmasında irəliləyiş

20 illik arzu gerçəkləşdi: Süni almazların yaradılmasında irəliləyiş

Qaynarinfo saytından verilən məlumata əsasən, Icma.az məlumatı açıqlayır.

Tokio Universitetinin alimləri süni almaz istehsalı sahəsində mühüm kəşf ediblər. Onlar defektsiz, kubik kristal quruluşlu bir neçə nanoalmaz yaratmağı bacarıblar.

Qaynarinfo bu barədə "SciTechDaily" portalına istinadən xəbər verir.

Yeni metodun üstünlükləri

Ənənəvi üsullarda almaz karbon mənbələrinin ekstremal şəraitdə çevrilməsi ilə əldə olunur. Bu, onlarla giqapaskal təzyiq və minlərlə kelvin istilik tələb edir. Digər yanaşma – qaz fazasından kimyəvi çökmə – isə qeyri-sabit almazların yaranmasına səbəb olur.

Professor Eyiçi Nakamura və həmkarları isə fərqli yol seçiblər. Onlar aşağı təzyiq strategiyasına əsaslanan, dəqiq idarə olunan elektron şüalanmasından istifadə ediblər. Tədqiqatda adamantan (C10H16) adlı molekul tətbiq olunub. Adamantan almazla oxşar quruluşa malikdir – tetraedrik simmetriyaya sahib karbon skeleti atomların eyni məkan konfiqurasiyasında yerləşməsini təmin edir.

Müvəffəqiyyətin sirri C-H rabitələrinin düzgün qoparılmasında olub. Bu zaman yeni C-C rabitələri əmələ gələrək atomlar üçölçülü almaz qəfəsinə yığılır.

Təcrübənin gedişi

Alimlər proses zamanı ionlaşmanı izləmək üçün prosveyçici elektron mikroskopiyasından istifadə ediblər. Adamantan nümunələri 80–200 kiloelektronvolt gücündə elektronlarla, 100–296 kelvin temperaturda, vakuumda onlarla saniyə ərzində şüalandırılıb.

Nəticədə 10 nanometrə qədər diametrdə, defektsiz nanoalmazlar əldə olunub. Proses zamanı hidrogen ayrılıb. Başqa karbohidrogenlər üzərində aparılan təcrübələr isə uğursuz alınıb və almaz əmələ gəlməyib.

Elmi əhəmiyyət

Tədqiqat göstərir ki, bu yanaşma elektron litqrafiya, səth mühəndisliyi və elektron mikroskopiya kimi sahələrdə kimyanın idarə edilməsinə yeni baxış gətirə bilər. Bundan başqa, nəticələr qədimdən mövcud olan bir fərziyyəni təsdiqləyir: almazların meteoritlərdə və uranla zəngin karbon yataqlarında yüksək enerjili hissəciklərin təsiri altında əmələ gəlməsi mümkündür.

Aydın

Sonrakı hadisələr barədə daha çox məlumat almaq üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:197
embedMənbə:https://qaynarinfo.az
archiveBu xəbər 29 Sentyabr 2025 23:14 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

MRT, KT, PET CT: Xərçəngi dəqiq hansı müayinə aşkarlayır?

18 Noyabr 2026 18:31see313

Xankəndidə Zəfər Gününə həsr olunmuş mini futbol turnirinə yekun vurulub

19 Noyabr 2026 01:55see302

Kosmosdakı musiqimiz: Çahargah Ahəngi “Voyager”ə necə yazılıb? │ VİDEO

19 Noyabr 2026 00:18see289

Məşq zamanı huşunu itirən “Bavariya”nın baş məşqçisi geri qayıdır

19 Noyabr 2026 02:01see283

SOCAR: İşçilərin səriştəliliklərinin qiymətləndirilməsi istehsal prosesinin tərkib hissəsidir

19 Noyabr 2026 02:14see279

Cəmi 1 saata 3 növ xərçəngi aşkar edən metod

18 Noyabr 2026 19:49see269

Hansı qan analizi Alsheymeri 10 il öncədən xəbər verir?

18 Noyabr 2026 16:56see251

Azərbaycanda qızıl 15 faizə qədər ucuzlaşa bilər

18 Noyabr 2026 21:21see248

Tarixi körpüdən strateji tərəfdaşlığa: Azərbaycan və Vyetnamı iqtisadi uğura aparan ortaq yollar

18 Noyabr 2026 21:07see245

Bakının 27 istiqamətində tıxac VAR Foto

18 Noyabr 2026 19:16see241

Könül Xasıyevanı pub da görəndə dəhşətə gəldim” Məşhur bloqer VİDEO

18 Noyabr 2026 17:22see240

Altı vəkil Kollegiyadan xaric olunub, 27 si cərimələnib

18 Noyabr 2026 20:00see238

Bu qədər “xiyar” bir arada Yeni dünya rekordu+Fotolar

19 Noyabr 2026 00:23see234

Slovakiyalı basketbolçu: “Məncə, Bakıda bizim azarkeşlərimiz daha çox idi”

19 Noyabr 2026 01:24see227

Alyona Əliyeva Bakı Xoreoqrafiya Akademiyasından paylaşım edib

19 Noyabr 2026 21:02see226

Dünyada ilk: "Qızılalma" Türkiyə ordusunda... Foto

19 Noyabr 2026 19:51see221

Hövsanda dəniz qəhvəyi rəngə boyandı Xəzəri kim çirkləndirir? Foto/video

19 Noyabr 2026 14:04see202

C vitaminini necə qəbul etmək lazımdır? Həkimdən məsləhət

19 Noyabr 2026 09:27see197

Almaniya klubu “Qalatasaray”ın futbolçusuna elçi düşdü

20 Noyabr 2026 01:32see193

İstehlakçıları hansı hallarda aldadırlar? 41 protokol tərtib edilib

19 Noyabr 2026 17:17see178
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri