525ci qəzet Finlandiya və İsveç müharibəyə hazırlaşır?

Xaqani CƏFƏRLİ

Rusiya-Ukrayna müharibəsinin 1000 günü geridə qalsa da, münaqişənin şiddəti azalmaq əvəzinə artmaqdadır. Bu isə müharibənin daha geniş coğrafiyaya yayılma ehtimalın artırır. Bu ehtimalın artması isə Rusiya ilə qonşu olan Avropa dövlətlərini təhlükəsizliklərini təmin etmək üçün bir sıra addımlar atmağa vadar edir.

Finlandiyanın Daxili İşlər Nazirliyi vətəndaşların müxtəlif növ böhranlara və hərbi münaqişələrə hazır olmasını təmin etmək üçün nəzərdə tutulmuş yeni internet saytı açıb. Bu saytda fövqəladə hallarda insanların nə etməli olduğuna dair təlimatlar var. Daxili İşlər Nazirliyinin xilasetmə xidmətlərinin baş direktoru Kimmo Kohvakka bu cür hazırlığı "indiki qlobal vəziyyətdə lazım olan vətəndaş bacarığı" adlandırıb. "İndiki qlobal vəziyyət" ifadəsi altında isə Rusiyanın Ukraynaya qarşı geniş miqyaslı müharibəsi nəticəsində Avropa qitəsində yaranmış böhranın nəzərdə tutulduğu şübhəsizdir.

Saytda deyilir ki, düşmən tərəflər hətta hərbi gücdən istifadə etmədən də çoxsaylı zərərli hərəkətlərlə milli təhlükəsizliyi təhdid edə bilərlər.

Qeyd edək ki, bundan öncə Finlandiya təhlükəsizlik tədbiri olaraq Rusiya ilə sərhəddəki bütün keçid məntəqələrini bağlayıb. Eyni zamanda Finlandiya ərazisində NATO-nun zirehli briqadasını yerləşdirməsi  ilə bağlı qərar verilib. Finlandiya Estoniya ilə birlikdə Baltik dənizində rus donanmasının qarşısını almaq planı hazırlamağa başlayıb.

Finlandiyanın keçmiş prezidenti Sauli Niinistö səlahiyyət müddəti başa çatmazdan öncə təşəbbüslə çıxış edərək Avropa Komissiyasının sədri Ursula fon der Leyen tərəfindən Avropa İttifaqının müxtəlif böhranların öhdəsindən gəlmək qabiliyyətinin yaxşılaşdırılmasına dair tövsiyələri nəzərdə tutan hesabat hazırlamağı xahiş etmişdi.

Finlandiya ilə yanaşı, İsveçdə də hökumət oxşar tədbirlər görməyə başlayıb. İsveç hökuməti "Böhran və ya müharibə vəziyyətində" vətəndaşların hazırlığını təmin edəcək yenilənmiş broşür hazırlayıb. İsveç rəsmiləri bildiriblər ki, bütün vətəndaşlar broşuranı qarşıdakı iki həftə ərzində poçtla alacaq. Bununla yanaşı, "Böhran və ya müharibə vəziyyətində" vətəndaşların hazırlığını təmin edəcək yenilənmiş broşüranın elektron versiyası da bir neçə dilə çevrilib.

İsveç hökuməti bu addımı son illər dünyada vəziyyətin kəskin şəkildə pisləşməsi ilə izah edir. İsveçin NATO-ya üzvlüyü də bununla izah olunur və Şimali Atlantika Alyansına üzvlük məcburi addım kimi dəyərləndirilir. İsveç Fövqəladə Halların İdarə Olunması Agentliyinin yaydığı açıqlamada deyilir ki, "Böhran və ya müharibə vəziyyətində" broşürünün dərc edilməsi də dünyada yaranmış vəziyyətlə əlaqədardır. Broşürdə qeyd edilir ki, əgər bizə hücum edilərsə, hər kəs İsveçin müstəqilliyini və demokratiyamızı müdafiə etməyə kömək etməlidir.

Belə görünür ki, Avropada böyük müharibə ehtimalı azalmaq əvəzinə artır. Yaranmış vəziyyət Rusiyanın qonşularını daha pis ehtimalların, müharibənin daha geniş coğrafiyaya yayılmaq ehtimalına hazır olmağa vadar edir.