“Ağlasığmaz olsa da, reallıqdır” Məmurların taleyini həll edəcək yeni qaydanın TƏHLİLİ

“Proqramçılar və İT mütəxəssislər dövlət məmurlarının işdə qalıb-qalmamasına qiymət verəcək. Ağlasığmaz olsa da bu, reallıqdır”. Azərbaycan İnternet Forumunun rəhbəri, Multimedia Mərkəzinin direktoru Osman Gündüz Medianews.az-a açıqlamasında ABŞ prezidenti Donald Trampın dövlət sektorunda səmərəliliyi müəyyən etmək üçün yaratdığı yeni qurumdan – Dövlət İdarəetməsinin Səmərəliliyi Departamentindən (DOGE) danışarkən belə deyib.

News24.az bildirir ki, o xatırladıb ki, Tramp milyarder İlon Maskı həmin qurumun rəhbəri təyin edib: “Mask DOGE-nin əsas komandasını “X” şəbəkəsində elan verməklə və özünün rəhbərlik etdiyi İT şirkətlərdə çalışan gənc proqramçılardan, data analitiklərdən və İT mütəxəssislərdən formalaşdırıb. Maskın özünün də hətta gecələr DOGE-nin yerləşdiyi binada yatdığı bildirilir.

Maraqlıdır ki, dövlət sektorunda səmərəlilik və effektivliyi müəyyən etmək üçün də indiyədək dövlət sektorundakı ənənəvi üsullardan deyil, fərqli bir yanaşmalar tətbiq edilib. İlon Mask indiyədək Tesla, SpaceX və X-da optimallaşdırma və qənaətlə, səmərəliliklə bağlı tətbiq etdiyi bütün üsulları dövlət sektoruna tətbiq edir. Yəni qısa desək, Mask hazırda dövlət sektorunda səmərəliliyi ölçmək üçün biznes sektorundakı yanaşmalardan, monitorinq və hesabatlılıq sistemlərindən istifadə edir”.

O.Gündüz qeyd edib ki, İ.Maskın komandası 2 milyon federal işçiyə e-poçt göndərib: “Məmurlar son bir həftədə gördükləri işlərlə bağlı məlumat verməlidirlər. Düşünmək olar ki Maskın DOGE-dəki İT komandası süni intellekt, Big Data analizləri və digər rəqəmsal alətlərdən istifadə etməklə bu e-mailləri emal edib işçilərin taleyi ilə bağlı qərar verəcək. Cavab verməyənlər avtomatik işdən çıxarıla bilər. Məqsəd “ölü canları” sistemdən çıxarmaq, optimallaşma və büdcəyə qənaət etməkdir”.

O.Gündüz hesab edir ki, dövlət büdcəsindən effektiv istifadə və real işləməyənlərin aşkarlanması, süni intellekt və avtomatik nəzarət ilə idarəçiliyin optimallaşdırılması, hesabatlılıq və şəffaflıq baxımından tətbiq olunan yanaşma faydalı ola bilər: “Amma süni intellektin verdiyi səhv cavablarla işdən çıxarılanlar, kütləvi hüquq pozuntuları, hüquqi və sosial problemlər, yaradıcılıqla bağlı məqamların nəzərə alınmaması, korrupsiya riskləri üçün münbit şəraitin yaranması və s. bu kimi risklər də qaçılmazdır.

Beləliklə, görünən odur ki ABŞ-da dövlət idarəetməsində yeni bir dövr, biznes idarəetməsinin üstünlük təşkil etdiyi dövr başlayır. Görəsən biznesin idarəçilik prinsiplərinin dövlət sisteminə gətirilməsi özünü doğruldacaqmı?” /medianews.az