Aİ yə üzvlük avtomatik hərbi müdafiəyə zəmanət vermir

Fikrimcə, Ukraynanın Avropa İttifaqına daxil olması müharibə başa çatana qədər və ya ən azı aydın təhlükəsizlik zəmanətləri və sonrakı nizamlanma üçün ardıcıl planla dəstəklənən davamlı hərbi əməliyyatların dayandırılmasına nail olunmayana qədər çətin ki, baş verə bilər. Ukraynanın Avropaya inteqrasiya istiqamətində əhəmiyyətli irəliləyişinə baxmayaraq, üzvlük prosesi mürəkkəb və uzunmüddətli olaraq qalır.

Bunu xalqcebhesi.az-a İntermariun İnstitutunun rəhbəri, ukraynalı politoloq Valentin Hayday deyib.

Onun sözlərinə görə, bu, bir gecədə verilən siyasi qərar deyil, qanunvericiliyin, iqtisadiyyatın və dövlət institutlarının Avropa standartlarına uyğunlaşdırılması üçün illərlə aparılan işin nəticəsidir. Buna görə də, hətta əlverişli şəraitdə belə, çox güman ki, daha bir neçə il çəkəcək: "Şəxsən mən Ukraynanın tezliklə Avropa Birliyinə üzv olacağını gözləmirəm.

Bundan başqa, işğal olunmuş müvəqqəti ərazilər məsələsi də mühüm amil olaraq qalır. Həll edilməmiş ərazi münaqişəsinin mövcudluğu həm Ukrayna, həm də Avropa İttifaqı üçün əlavə risklər və problemlər yaradır. Ona görə də bu məsələnin həlli tamhüquqlu üzvlük yolunda əsas element olacaq".

O, qeyd edib ki, Aİ üzvlüyünün Ukraynaya təhlükəsizlik və müharibənin dayandırılması baxımından nə gətirəcəyini müzakirə edərkən, anlamaq lazımdır ki, Avropa İttifaqı NATO kimi hərbi ittifaq deyil. Təkcə Aİ-yə üzvlük avtomatik hərbi müdafiəyə zəmanət vermir. Lakin Avropanın siyasi, iqtisadi və hüquqi strukturlarına dərin inteqrasiya dövlətin mövqeyini xeyli gücləndirir və xarici təcavüz ehtimalını azaldır:

"Güman etmək olar ki, Ukrayna hələ 2014 və ya 2022-ci illərdə NATO-nu bir yana, Avropa Birliyinin üzvü olsaydı, Rusiyanın hücumu ehtimalı xeyli aşağı olardı. Ən azı belə bir qərarın Moskva üçün baha başa gəlməsi, riskləri isə əhəmiyyətli dərəcədə ciddi olardı.

Buna görə də, müharibə bitənə və ya etibarlı beynəlxalq təhlükəsizlik mexanizmləri mövcud olana qədər, Ukrayna nə NATO-ya, nə də Avropa Birliyinə tez bir zamanda qoşulacağını gözləməməlidir. Qərb tərəfdaşları üçün əsas məsələ münaqişənin aktiv fazası başa çatdıqdan sonra Ukraynanın uzunmüddətli sabitliyi və təhlükəsizliyidir. Ölkəmizin gələcək Avro-Atlantik və Avropa inteqrasiyasının tempi daha çox bundan asılı olacaq".

Cavid