Icma.az
close
up
RU
Alimlər popkorn qoxulu pomidor yaratdı

Alimlər popkorn qoxulu pomidor yaratdı

Icma.az, Lent az portalından verilən məlumatlara əsaslanaraq xəbər verir.

Araşdırma göstərib ki, müəyyən bir molekulun konsentrasiyasını artırmaq meyvənin aromasını gücləndirməyə imkan verir və bu, məhsuldarlığa və digər aqronomik xüsusiyyətlərə təsir etmir. Çin və Avstraliyadan olan alimlər qeyri-adi aromaya malik genetik modifikasiya olunmuş pomidor yaradıblar. Bu pomidorun qoxusu yağlı popkornu xatırladır.

Lent.az xarici KİV-ə istinadən xəbər verir ki, bu, pomidorun “popkorna bənzər xoş aroma” yaydığı ilk belə eksperiment hesab olunur. Pomidor (Solanum lycopersicum) dünyada ən geniş yayılmış kənd təsərrüfatı məhsullarından biridir. Lakin uzun illər ərzində seleksiya əsasən məhsuldarlığın artırılması, xəstəliklərə davamlılıq və meyvələrin eyni ölçüdə olması kimi xüsusiyyətlərə yönəldiyi üçün pomidorun təbii aromatik müxtəlifliyi tədricən azalıb. Buna görə də alimlər indi müasir biotexnologiyalar vasitəsilə pomidorun dad və qoxu xüsusiyyətlərini bərpa etməyə və hətta gücləndirməyə çalışırlar. Tədqiqatın mərkəzində 2-asetil-1-pirrolin (2-AP) adlı molekul dayanır. Məhz bu maddə popkornun xarakterik qoxusuna cavabdehdir və bəzi ətirli düyü növlərində də rast gəlinir.

Alimlər pomidorun Alisa Craig adlı kommersiya sortunda iki geni deaktiv ediblər. Nəticədə bu aromatik birləşmənin konsentrasiyası əhəmiyyətli dərəcədə artıb. Söhbət SlBADH1 və SlBADH2 genlərindən gedir. Bu genlər bitkidə 2-AP maddəsinin yaranmasını tənzimləyir. CRISPR/Cas9 gen redaktəsi texnologiyası vasitəsilə onların fəaliyyəti dayandırılıb. SlBADH2 genində baş verən mutasiya aromatik molekulun səviyyəsini ciddi şəkildə artırıb, hər iki genin deaktiv edilməsi isə onun miqdarını adi pomidorlarla müqayisədə dörd dəfədən çox yüksəldib. Çində yerləşən Xianghu laboratoriyasının professoru Şençun Syunun sözlərinə görə, alimlər pomidorun referens genomunu analiz edərək bu aromaya cavabdeh ola biləcək iki geni müəyyən ediblər və məhz həmin genlər redaktə olunub.

Tədqiqatçılar bildirirlər ki, genetik dəyişikliklər bitkinin əsas aqronomik xüsusiyyətlərinə təsir etməyib. Pomidorun çiçəkləmə vaxtı, kolların hündürlüyü, meyvələrin çəkisi, eləcə də şəkər, üzvi turşular və C vitamini miqdarı dəyişməz qalıb. Alimlər hesab edirlər ki, bu tədqiqat pomidorların dad və aromasını məhsuldarlığı azaltmadan yaxşılaşdırmaq üçün yeni imkanlar açır.

Popkorn qoxulu pomidor ideyası hər kəsin xoşuna gəlməsə də, tədqiqatçılar belə texnologiyaların gələcəkdə fərqli dad xüsusiyyətlərinə malik tərəvəzlərin yaradılmasına yol aça biləcəyini düşünürlər. Bu isə seleksiya sahəsinə və hətta kənd təsərrüfatı bazarına təsir göstərə bilər. Hazırda alimlər yeni aromatik xüsusiyyəti kommersiya pomidor sortlarına tətbiq etmək üzərində işləyirlər. Bu, pomidorların dadını daha zəngin edə, istehlakçılar arasında populyarlığını artıraraq bazar dəyərini yüksəldə bilər.

Ən son yeniliklər və məlumatlar üçün Icma.az saytını izləyin, biz hadisənin gedişatını izləyirik və ən aktual məlumatları təqdim edirik.
seeBaxış sayı:164
embedMənbə:https://lent.az
archiveBu xəbər 09 Mart 2026 20:17 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Azərbaycanda 55 yeni peşə standartı hazırlanır

14 Noyabr 2026 11:57see282

“Ağzımızdakı dişlərin sayını da uçota alsalar yaxşı olar...” TƏKLİF

14 Noyabr 2026 12:26see270

Balıq bazarında bahalaşma var (Video)

14 Noyabr 2026 21:02see261

Bakı avtobuslarında sərnişin bumu

14 Noyabr 2026 17:02see257

Gələn il qeyri dövlət müəssisələri büdcədən 130 mln. manata yaxın subsidiya alacaq

14 Noyabr 2026 18:04see255

STAR neft emalı zavodu dizel yanacağı istehsalını 4 % ə yaxın artırıb

14 Noyabr 2026 17:02see241

Azərbaycandan Suriyaya nəql edilən qazın həcmi 56% artdı

14 Noyabr 2026 14:44see240

Ədalət Partiyasında şairlə səmimi görüş

14 Noyabr 2026 17:43see239

Avropa siyasi məkanında aparılan müzakirələrdə Azərbaycan fəal iştirak edir

14 Noyabr 2026 19:16see235

Yuğ Teatrında Ana tamaşasının premyerası keçirilib FOTOLAR

14 Noyabr 2026 20:23see231

Rusların təxminən 90 faizi son üç ildə kredit götürdüyünü etiraf edib

14 Noyabr 2026 19:30see221

Musiqi dünyasında tarixi ilk: İnsan deyil, amma ilin ən yaxşı ifaçısı seçildi

15 Noyabr 2026 00:00see218

Ermənistanı Avropa İttifaqının tərkibində görürəm Paşinyan

14 Noyabr 2026 19:50see218

Kanadada minlərlə tələbə etiraz aksiyası keçirdi

15 Noyabr 2026 00:51see217

İrina Şeykin məşhur sevgililəri: Ronaldodan Bredli Kuperə, Kanye Uestdən...

15 Noyabr 2026 04:05see212

Azərbaycanda bəzi dövlət müəssisələri ləğv oluna bilər

14 Noyabr 2026 17:10see211

Türkiyə gözəli beynəlxalq yarışmadan son anda kənarlaşdırıldı

15 Noyabr 2026 04:36see207

Zülalla ən zəngin çərəz

15 Noyabr 2026 03:04see205

Toyuq ətini əvəz edir Tərkibində 25 % zülal var

15 Noyabr 2026 05:06see199

Britaniya Rusiya hərbi bazalarını vurmalıdır

15 Noyabr 2026 01:26see198
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri