Icma.az
close
up
RU
Alkoqol istəyini artıran qeyri aşkar bir amil müəyyən edilib…

Alkoqol istəyini artıran qeyri aşkar bir amil müəyyən edilib…

Sia Az saytından verilən məlumata görə, Icma.az xəbər verir.

Hər şey uşaqlıqdan başlayır...

...Erkən həyatda sosial təcrid beyin funksiyasını dəyişdirə və yetkinlik dövründə spirtli içki qəbul etmə ehtimalını artıra bilər.

SİA-nın məlumatına görə, bu, Binghamton Universiteti və Brigham Young Universitetinin alimlərinin gəldiyi nəticədir. Tədqiqat Addiction Neuroscience (AN) jurnalında dərc edilib. Yeniyetməlik dövrünün beyin inkişafı üçün kritik bir dövr olduğu və sosial təmasların neyron əlaqələrinin inkişafında mühüm rol oynadığı məlumdur.

Lakin, uşaqlıq tənhalığını yetkinlik dövründə asılılıqlarla əlaqələndirən mexanizmlər hələ də zəif başa düşülür. Tədqiqatın müəllifləri siçovullar üzərində bir təcrübə apararaq onları iki qrupa bölüblər: bəziləri digər siçovullar ilə birlikdə böyüdülüb, digərləri isə insan yeniyetməliyinə bənzər bir dövrdə tam təcrid olunmuş şəkildə böyüdülüb.

Böyüklər kimi, tək böyüdülən heyvanlar daha çox narahatlıq nümayiş etdiriblər.

Davranış testlərində onlar açıq məkanlardan qaçaraq, narahat davranışın klassik əlaməti olan təhlükəsiz zonalara üstünlük veriblər.

Daha sonra alimlər spirtli içkiyə münasibətin necə dəyişdiyini sınaqdan keçiriblər.

Bir neçə həftə ərzində heyvanlara su və spirtli içki məhlulu arasında seçim imkanı verilib.

Məlum olub ki, təcrid olunmuş siçovullar daha çox spirtli içki seçiblər.

Lakin acı maddə olan xinin əlavə edilməsi hər iki qrupda istehlakı eyni dərəcədə azaltdı ki, bu da təcridin alkoqola marağı artırdığını, lakin davamlı "kompulsiv" istehlaka səbəb olmadığını göstərir.

Bu fərqlərin bioloji əsasını anlamaq üçün tədqiqatçılar mükafat sistemi ilə əlaqəli beyin bölgəsini araşdırdılar.

Onlar xüsusilə motivasiya və zövqdə əsas rol oynayan neyrotransmitter dopaminə diqqət yetirdilər.

Alkoqol normal olaraq bu bölgədə dopaminin ifrazını azaldır. Lakin təcrid olunmuş heyvanlarda bu təsir xeyli zəif idi.

Bu o deməkdir ki, onların beyinləri alkoqola fərqli reaksiya verir və eyni effekti əldə etmək üçün daha çox stimullaşdırma tələb edə bilər.

Bundan əlavə, alimlər kişilər və qadınlar arasında fərqləri müəyyən etdilər: onların dopamin sisteminin alkoqola qarşı reaksiyaları erkən inkişaf şərtlərindən asılı olaraq fərqli şəkildə dəyişdi.

Binqhamton Universitetinin aparıcı müəllifi Qevin Von və baş müəllifi Anuşri Karxanis də daxil olmaqla, tədqiqatın müəllifləri qeyd etdilər ki, “…erkən həyat stressi beynin alkoqola qarşı kimyəvi reaksiyasını kökündən dəyişdirir”. Alimlərin fikrincə, müşahidə olunan dəyişikliklər neyron reseptor funksiyasındakı pozuntularla əlaqəli ola bilər, baxmayaraq ki, dəqiq molekulyar mexanizmlər hələ də məlum deyil.

Gələcəkdə tədqiqatçılar bu dəyişikliklərin əsasını təşkil edən spesifik zülalları və hüceyrə proseslərini müəyyən etməyi planlaşdırırlar.

Bu, xüsusilə uşaqlıq dövründə baş verən mənfi təcrübələrlə əlaqəli hallarda alkoqol asılılığı üçün yeni müalicə üsullarının hazırlanmasına kömək edə bilər.

Əli Babayev

Sonrakı hadisələr barədə daha çox məlumat almaq üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:191
embedMənbə:https://sia.az
archiveBu xəbər 10 Aprel 2026 19:36 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Balıq bazarında bahalaşma var (Video)

14 Noyabr 2026 21:02see311

Bakı avtobuslarında sərnişin bumu

14 Noyabr 2026 17:02see308

Gələn il qeyri dövlət müəssisələri büdcədən 130 mln. manata yaxın subsidiya alacaq

14 Noyabr 2026 18:04see306

Azərbaycandan Suriyaya nəql edilən qazın həcmi 56% artdı

14 Noyabr 2026 14:44see305

Ədalət Partiyasında şairlə səmimi görüş

14 Noyabr 2026 17:43see296

STAR neft emalı zavodu dizel yanacağı istehsalını 4 % ə yaxın artırıb

14 Noyabr 2026 17:02see291

Avropa siyasi məkanında aparılan müzakirələrdə Azərbaycan fəal iştirak edir

14 Noyabr 2026 19:16see287

Yuğ Teatrında Ana tamaşasının premyerası keçirilib FOTOLAR

14 Noyabr 2026 20:23see287

Kanadada minlərlə tələbə etiraz aksiyası keçirdi

15 Noyabr 2026 00:51see262

Musiqi dünyasında tarixi ilk: İnsan deyil, amma ilin ən yaxşı ifaçısı seçildi

15 Noyabr 2026 00:00see258

Rusların təxminən 90 faizi son üç ildə kredit götürdüyünü etiraf edib

14 Noyabr 2026 19:30see254

İrina Şeykin məşhur sevgililəri: Ronaldodan Bredli Kuperə, Kanye Uestdən...

15 Noyabr 2026 04:05see251

Ermənistanı Avropa İttifaqının tərkibində görürəm Paşinyan

14 Noyabr 2026 19:50see251

Azərbaycanda bəzi dövlət müəssisələri ləğv oluna bilər

14 Noyabr 2026 17:10see249

Zülalla ən zəngin çərəz

15 Noyabr 2026 03:04see240

Türkiyə gözəli beynəlxalq yarışmadan son anda kənarlaşdırıldı

15 Noyabr 2026 04:36see238

Britaniya Rusiya hərbi bazalarını vurmalıdır

15 Noyabr 2026 01:26see237

Toyuq ətini əvəz edir Tərkibində 25 % zülal var

15 Noyabr 2026 05:06see236

Hesablama Palatasından inflyasiya ilə bağlı proqnoz: Bahalaşma davam edəcək

14 Noyabr 2026 13:59see207

Bitkoinin qiyməti 66 min dollardan aşağı düşdü

15 Noyabr 2026 01:34see199
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri